Avukatlığın niteliği, mesleğe kabul şartları ve engeller
Hukuk · Avukatlık Hukuku · Okuma 5 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaResmî belgede sahtecilik ile özel belgede sahtecilik arasındaki fark nedir? Hangi özel belgeler resmî belge sayılır, sahte belge dolandırıcılıkta kullanılırsa kaç suç oluşur?Bu konunun bağlandığı sayfadan (Malvarlığına, topluma ve devlete karşı suçlar). Önce kendin cevapla, sonra aç.
Resmî belgeyi sahte düzenleyen, gerçeğini aldatacak şekilde değiştiren ya da sahtesini kullanan kişi resmî belgede sahtecilik işler; fail görevli kamu görevlisiyse ceza ağırlaşır (TCK m.204). Özel belgede suç, belgenin kullanılmasıyla tamamlanır (m.207). Kambiyo senedi, hisse senedi, tahvil ve vasiyetname resmî belge hükmündedir (m.210). Sahte belge başka suçta kullanılırsa ayrı ayrı ceza verilir (m.212).
✎Konu anlatımı
Avukatlık Kanunu'na göre avukatlığın niteliği nedir? Mesleğe kabul şartları nelerdir, hangi mahkûmiyetler avukatlığa engeldir, kimlerden staj şartı aranmaz?
Kısa cevap: Avukatlık kamu hizmeti ve serbest bir meslektir; avukat yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı temsil eder (1136 m.1). Kabul için Türk vatandaşlığı, hukuk fakültesi diploması, staj bitim belgesi, baro bölgesinde ikametgâh ve engel bulunmaması gerekir (m.3). Kasten işlenen suçtan iki yıldan fazla hapis ya da sayılan yüz kızartıcı suçlardan mahkûmiyet engeldir (m.5).Staj sırasında güveni kötüye kullanmadan mahkûm olan ve cezası ertelenen bir stajyer, stajını bitirince levhaya yazılmak için baroya başvurdu. Baro ne karar vermelidir?
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'na göre avukatlık, kamu hizmeti ve serbest bir meslektir; avukat yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder (m.1). Mesleğin amacı hukuki ilişkilerin düzenlenmesini ve uyuşmazlıkların adalet ve hakkaniyete uygun çözülmesini sağlamaktır. Bu yüzden yargı organları, kolluk, kamu kurumları, bankalar, noterler ve sigorta şirketleri avukata yardımcı olmak, gerek duyduğu bilgi ve belgeyi incelemesine sunmakla yükümlüdür; belgeden örnek almak vekâletname ibrazına bağlıdır (m.2).
Kabul şartları ve stajsız kabul
Mesleğe kabul için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, Türk hukuk fakültelerinden birinden mezun olmak ya da yabancı hukuk fakültesi mezunuysa eksik derslerden sınav vermek, stajı tamamlayıp staj bitim belgesi almak, levhasına yazılmak istenen baronun bölgesinde ikametgâh sahibi olmak ve kanuni bir engel taşımamak gerekir (m.3). Hâkimlik ve savcılıkta, Anayasa Mahkemesi raportörlüğünde, Danıştay üyeliğinde ya da hukuk dalında öğretim üyeliğinde dört yıl, kamu kurumunda hukuk müşavirliğinde on yıl çalışmış olandan staj şartı aranmaz (m.4).
Kabul engelleri
Kasten işlenen bir suçtan iki yıldan fazla hapis cezası almak ya da devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlar, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat, aklama veya kaçakçılıktan mahkûm olmak kabul engelidir (m.5/1-a). Malvarlığına, topluma ve devlete karşı suçlar sayfasında gördüğümüz bu yüz kızartıcı suçlardan hüküm giyen kişi, cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş ya da affa uğramış olsa da avukatlığa kabul edilmez (m.5/2). Kesinleşmiş disiplin kararıyla hâkim, memur ya da avukat olma niteliğini kaybetmek, avukatlıkla birleşmeyen bir işle uğraşmak, kısıtlılık, itibarı iade edilmemiş iflas, kaldırılmamış aciz vesikası ve mesleğe sürekli engel malullük de engeldir. Bu suçlardan kamu davası açılmışsa karar davanın sonuna kadar bekletilebilir. Girişteki stajyerin başvurusu ertelemeye rağmen reddedilir.
Nasıl sorulurKabul şartları ya da hangi mahkûmiyetin engel olduğu öncüllerle sorulur.
TuzakErtelenen ya da affa uğrayan yüz kızartıcı suç mahkûmiyetinin engel olmadığını sanmak.
Sınavda işaretletaksiratlı ve hileli müflisler itibarları iade edilmiş olsa da avukatlığa kabul edilmez.
✎Boşluk doldurma mesleğe kabul
Avukatlık, kamu hizmeti ve bir meslektir. Hâkimlikte yıl çalışmış olandan staj şartı aranmaz. Güveni kötüye kullanmadan hüküm giyen kişi, cezası olsa da avukatlığa kabul edilmez.
?Soru çöz
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'na göre aşağıdakilerden hangileri avukatlığa kabul engelidir?
I. Rüşvetten mahkûm olup cezası ertelenmiş olmak
II. Hileli iflas nedeniyle müflis olup itibarı iade edilmiş olmak
III. Taksirle işlenen bir suçtan bir yıl hapis cezası almış olmak