FORMÜL KARTI · AYT MATEMATİK · 12. SINIF

Limit, türev ve integral formül kartı

Kısa cevap: AYT programında türev ve integral 20 bağıntıyla çalışır: (xⁿ)' = n·xⁿ⁻¹, (f·g)' = f'g + fg', (f∘g)' = f'(g(x))·g'(x), ∫xⁿ dx = xⁿ⁺¹/(n + 1) + c ve ∫ₐᵇ f(x) dx = F(b) − F(a). Örneğin ∫₁² 3x² dx = 8 − 1 = 7. Program türev ve integral kurallarını xⁿ biçimli fonksiyonlarla sınırlar.

20 formül · 5 başlık · AYT · Son kontrol:

Limit ve süreklilik

Konu anlatımı: Limit ve süreklilik

Limit ve süreklilik
AdFormülNe demekMini örnek
0/0 belirsizliğilimx→a f(x)g(x): pay ve payda çarpanlarına ayrılıp (x − a) sadeleştirilirProgram yalnız çarpanlara ayırarak kaldırılan belirsizliklere yer verirlimx→2 x2 − 4x − 2 = limx→2 (x + 2) = 4
Sürekliliklimx→a− f(x) = limx→a+ f(x) = f(a)Soldan limit, sağdan limit ve fonksiyon değeri eşitse f, a'da süreklidirf(x) = x2 + 1 → x = 3'te limit = f(3) = 10

Türev ve türev kuralları

Konu anlatımı: Türev

Türev ve türev kuralları
AdFormülNe demekMini örnek
Türevin tanımıf'(a) = limh→0 f(a + h) − f(a)hAnlık değişim oranı; grafikte a noktasındaki teğetin eğimif(x) = x2, a = 3 → f'(3) = 6
Sabit ve kuvvet kuralı(c)' = 0, (xn)' = n·xn − 1c sabit, n rasyonel sayıf(x) = x4 → f'(2) = 4·23 = 32
Köklü ifadenin türevi(√x)' = (x12)' = 12√xKuvvet kuralının n = 1/2 hâli; x > 0f(x) = √x → f'(9) = 12·3 = 16
Sabitle çarpım ve toplam(c·f)' = c·f', (f ± g)' = f' ± g'Terim terim türev alınırf(x) = 3x2 + 5x → f'(1) = 6 + 5 = 11
Çarpım kuralı(f·g)' = f'·g + f·g'Birincinin türevi × ikinci + birinci × ikincinin türevif = x2, g = x + 1 → x = 2'de 4·3 + 4·1 = 16
Bölüm kuralı(fg)' = f'·g − f·g'g2g(x) ≠ 0f = x, g = x + 1 → x = 1'de 1·2 − 1·14 = 14
Zincir kuralı(f∘g)'(x) = f'(g(x))·g'(x)Dıştaki fonksiyonun türevi × içtekinin türevi((x2 + 1)3)' → x = 1'de 3·22·2 = 24
En sık yapılan hata
  • Çarpımın türevini türevlerin çarpımı sanmak: (x2·x)' = 3x2 iken 2x·1 = 2x'tir.
  • Zincir kuralında içteki fonksiyonun türevini çarpmayı unutmak.

Türevin uygulamaları

Konu anlatımı: Türevin uygulamaları

Türevin uygulamaları
AdFormülNe demekMini örnek
Teğet doğrusum = f'(a); y − f(a) = f'(a)·(x − a)a noktasındaki teğetin eğimi ve denklemif(x) = x2, a = 3 → m = f'(3) = 6, teğet y = 6x − 9
Artan ve azalanf'(x) > 0 ise artan, f'(x) < 0 ise azalanTürevin işaret tablosuna bakılırf(x) = x3 − 3x → f'(2) = 12 − 3 = 9 > 0, artan
Yerel ekstremumf'(a) = 0 ve f' işaret değiştiriyorsa a'da yerel ekstremum− → + ise minimum, + → − ise maksimumf(x) = x2 − 6x + 1 → f'(x) = 2x − 6 = 0, x = 3; en küçük değer f(3) = −8
Hız ve ivmev(t) = s'(t), ivme(t) = v'(t)s: konum, v: hız; t: zamans(t) = t2 + 3t → v(2) = 2·2 + 3 = 7

Belirsiz integral

Konu anlatımı: Belirsiz integral

Belirsiz integral
AdFormülNe demekMini örnek
Kuvvet kuralı∫xn dx = xn + 1n + 1 + c (n ≠ −1)Türevin tersi; c: integral sabiti∫x2 dx = x33 + c; ∫03 x2 dx = 9
Sabit ve toplam∫k·f(x) dx = k·∫f(x) dx, ∫(f ± g) dx = ∫f dx ± ∫g dxTerim terim integral alınır∫(4x3 + 2x) dx = x4 + x2 + c; 1'den 2'ye (16 + 4) − (1 + 1) = 18
Değişken değiştirme∫f(g(x))·g'(x) dx = ∫f(u) du, u = g(x)İçteki ifadeye yeni değişken verilir∫2x(x2 + 1)3 dx = (x2 + 1)44 + c; 0'dan 1'e 16 − 14 = 154
En sık yapılan hata
  • Belirsiz integralde + c'yi yazmamak: türevi aynı olan sonsuz sayıda fonksiyon vardır.

Belirli integral ve alan

Konu anlatımı: Belirli integral ve alan

Belirli integral ve alan
AdFormülNe demekMini örnek
Temel teorem∫ab f(x) dx = F(b) − F(a)F: f'nin bir ilkel fonksiyonu (F' = f)∫12 3x2 dx = 23 − 13 = 7
Sınırlar ve aralık∫ab f dx = −∫ba f dx, ∫ab f dx + ∫bc f dx = ∫ac f dxSınırlar yer değiştirince işaret değişir∫01 x dx + ∫13 x dx = ∫03 x dx = 92
İki eğri arasındaki alanA = ∫ab [f(x) − g(x)] dx[a, b]'de f üstte, g alttay = x ile y = x2 arasında (0 ile 1): 12 − 13 = 16
x ekseninin altındaki alanA = |∫ab f(x) dx| (f ≤ 0 iken)Belirli integral eksi çıkarsa alan mutlak değeridiry = x2 − 4, −2 ile 2 arası: integral −323, alan = 323
En sık yapılan hata
  • Grafiğin bir kısmı x ekseninin altındaysa alanı tek integralle almak: eksi kalan parça alanı küçültür; aralık bölünüp mutlak değerler toplanır.

Limit, türev, integral: sık sorulanlar

AYT'de hangi fonksiyonların türev kuralları sorulur?

MEB programı türev kurallarını sabit ve xⁿ (n rasyonel) biçimli fonksiyonlarla sınırlar; toplam, fark, çarpım, bölüm ve zincir kuralı bunların üzerine kurulur. Programın dışında kalan fonksiyonların türev kuralları kartta yok.

Belirsiz integralde + c neden yazılır?

Türevi aynı olan fonksiyonlar yalnız sabit terimde ayrılır: x³/3, x³/3 + 5 ve x³/3 − 2'nin türevi x²'dir. Bu yüzden belirsiz integral bir fonksiyon ailesidir; belirli integralde sabit sadeleşir.

Belirli integral negatif çıkarsa alan negatif mi olur?

Hayır. Negatif sonuç grafiğin x ekseninin altında kaldığını gösterir; alan bu değerin mutlak değeridir. Grafik ekseni kesiyorsa aralık kesim noktalarından bölünür.

Kapsam ve kaynak

Diğer formül ve kural kartları

Rehberdeki diğer sayfalar