MEVZUAT · 2709 SAYILI ANAYASA · MADDE MADDE

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası: madde madde açıklama

Kısa cevap: Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 18/10/1982'de Kurucu Meclis tarafından kabul edilip 7/11/1982'de halkoylamasına sunulan ve 9/11/1982 tarihli Resmî Gazete'de yeniden yayımlanan 2709 numaralı temel metindir; Başlangıç, 177 madde ve 21 geçici maddeden oluşur. Bu rehberde Başlangıç dahil 199 hükmün her biri 19 sayfada, Anayasanın kendi kısım ve bölüm sırasıyla, yürürlükteki metne göre sade dille açıklanır; mülga maddeler tek satırla geçilir.

199 madde (174 yürürlükte) · 19 sayfa · Son işlenen değişiklik: 6771 sayılı Kanun · Son kontrol:

Anayasanın kısımları

Başlangıç, madde 1–11Başlangıç ve genel esaslarBaşlangıç · Birinci Kısım · 12 madde yürürlükte: Anayasanın dayandığı temel görüş ve ilkeler, Devletin şekli, Cumhuriyetin nitelikleri, Devletin bütünlüğü, Resmî dili, bayrağı, milli marşı ve başkenti…Sayfaya git Madde 12–16Temel hak ve hürriyetler: genel hükümlerİkinci Kısım · Birinci Bölüm · 5 madde yürürlükte: Temel hak ve hürriyetlerin niteliği, Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması, Temel hak ve hürriyetlerin kötüye kullanılamaması, Temel hak ve hürriyetlerin kullanılmasının durdurulması…Sayfaya git Madde 17–25Kişi dokunulmazlığı, kişi hürriyeti ve özel hayatİkinci Kısım · İkinci Bölüm · 9 madde yürürlükte: Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı, Zorla çalıştırma yasağı, Kişi hürriyeti ve güvenliği, Özel hayatın gizliliği…Sayfaya git Madde 26–34Düşünce, basın ve toplantı hürriyetleriİkinci Kısım · İkinci Bölüm · 9 madde yürürlükte: Düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti, Bilim ve sanat hürriyeti, Basın hürriyeti, Süreli ve süresiz yayın hakkı…Sayfaya git Madde 35–40Mülkiyet, hak arama ve yargı güvenceleriİkinci Kısım · İkinci Bölüm · 6 madde yürürlükte: Mülkiyet hakkı, Hak arama hürriyeti, Kanuni hakim güvencesi, Suç ve cezalara ilişkin esaslar…Sayfaya git Madde 41–47Aile, eğitim hakkı ve kamu yararıİkinci Kısım · Üçüncü Bölüm · 7 madde yürürlükte: Ailenin korunması ve çocuk hakları, Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi, Kıyılardan yararlanma, Toprak mülkiyeti…Sayfaya git Madde 48–55Çalışma, sendika, toplu sözleşme ve grevİkinci Kısım · Üçüncü Bölüm · 7 madde yürürlükte: Çalışma ve sözleşme hürriyeti, Çalışma hakkı ve ödevi, Çalışma şartları ve dinlenme hakkı, Sendika kurma hakkı…Sayfaya git Madde 56–65Sağlık, konut, gençlik, sosyal güvenlik ve kültürİkinci Kısım · Üçüncü Bölüm · 10 madde yürürlükte: Sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması, Konut hakkı, Gençliğin korunması, Sporun geliştirilmesi ve tahkim…Sayfaya git Madde 66–74Siyasi haklar ve ödevlerİkinci Kısım · Dördüncü Bölüm · 9 madde yürürlükte: Türk vatandaşlığı, Seçme, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakları, Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma, Siyasi partilerin uyacakları esaslar…Sayfaya git Madde 75–86TBMM: kuruluş, seçimler ve milletvekilliğiÜçüncü Kısım · Birinci Bölüm · 12 madde yürürlükte: Kuruluşu, Milletvekili seçilme yeterliliği, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanının seçim dönemi, Seçimlerin geriye bırakılması ve ara seçimler…Sayfaya git Madde 87–100TBMM: görev ve yetkiler, çalışma ve denetimÜçüncü Kısım · Birinci Bölüm · 11 madde yürürlükte: Genel olarak, Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi, Kanunların Cumhurbaşkanınca yayımlanması, Milletlerarası andlaşmaları uygun bulma…Sayfaya git Madde 101–108CumhurbaşkanıÜçüncü Kısım · İkinci Bölüm · 6 madde yürürlükte: Adaylık ve seçimi, Andiçmesi, Görev ve yetkileri, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu…Sayfaya git Madde 109–122Seçimlerin yenilenmesi, millî savunma ve olağanüstü halÜçüncü Kısım · İkinci Bölüm · 4 madde yürürlükte: Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanı seçimlerinin yenilenmesi, Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı, Milli Güvenlik Kurulu, Olağanüstü hal yönetimi…Sayfaya git Madde 123–137İdare: merkezî idare, mahallî idareler ve kamu görevlileriÜçüncü Kısım · İkinci Bölüm · 15 madde yürürlükte: İdarenin bütünlüğü ve kamu tüzelkişiliği, Yönetmelikler, Yargı yolu, Merkezi idare…Sayfaya git Madde 138–145Yargı: genel hükümlerÜçüncü Kısım · Üçüncü Bölüm · 6 madde yürürlükte: Mahkemelerin bağımsızlığı, Hakimlik ve savcılık teminatı, Hakimlik ve savcılık mesleği, Duruşmaların açık ve kararların gerekçeli olması…Sayfaya git Madde 146–153Anayasa MahkemesiÜçüncü Kısım · Üçüncü Bölüm · 8 madde yürürlükte: Kuruluşu, Üyelerin görev süresi ve üyeliğin sona ermesi, Görev ve yetkileri, Çalışma ve yargılama usulü…Sayfaya git Madde 154–160Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık Mahkemesi, HSK ve SayıştayÜçüncü Kısım · Üçüncü Bölüm · 5 madde yürürlükte: Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık Mahkemesi, Hakimler ve Savcılar Kurulu…Sayfaya git Madde 161–173Malî ve ekonomik hükümlerDördüncü Kısım · 10 madde yürürlükte: Bütçe ve kesinhesap, Kamu iktisadi teşebbüslerinin denetimi, Planlama; Ekonomik ve Sosyal Konsey, Piyasaların denetimi ve dış ticaretin düzenlenmesi…Sayfaya git Madde 174, geçici madde 1–21, madde 175–177Çeşitli, geçici ve son hükümlerBeşinci, Altıncı ve Yedinci Kısım · 23 madde yürürlükte: İnkılap kanunlarının korunması, İlk Cumhurbaşkanının görevi, Millî Güvenlik Konseyi ve Cumhurbaşkanlığı Konseyi, Geçiş dönemi kanunlarının yürürlükten kalkması…Sayfaya git

Tüm maddeler

Madde 174, geçici madde 1–21, madde 175–177 · Çeşitli, geçici ve son hükümler

Anayasa: sık sorulanlar

1982 Anayasası kaç madde ve kaç kısımdan oluşur?

Anayasa, Başlangıç metninden sonra yedi kısımdan oluşur: Genel Esaslar, Temel Haklar ve Ödevler, Cumhuriyetin Temel Organları, Malî ve Ekonomik Hükümler, Çeşitli Hükümler, Geçici Hükümler ve Son Hükümler. Ana metinde 177 madde, Geçici Hükümler kısmında 21 geçici madde vardır. Bazı maddeler yürürlükten kaldırılmıştır (mülga); numaraları korunur.

Dayanak: 2709 sayılı Anayasa, güncel metin

Bu sayfalardaki Anayasa metni güncel mi?

Açıklamalar mevzuat.gov.tr'deki birleştirilmiş metne göre yazıldı. Metne işlenmiş son değişiklik, 16/4/2017'de halkoylamasına sunularak kabul edilen 21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı Kanundur. Metin 21 Kasım 2026'da kontrol edildi. Sonraki bir değişiklik sayfaya işlenene kadar Resmî Gazete'deki metin esastır.

Dayanak: mevzuat.gov.tr, 2709 sayılı Anayasa

1982 Anayasasında yapılan hangi değişiklikler halkoylamasıyla kabul edildi?

mevzuat.gov.tr metnindeki notlara göre 3361 sayılı Kanunla yapılan değişiklikler 6/9/1987'de, 5982 sayılı Kanunla yapılan değişiklikler 12/9/2010'da, 6771 sayılı Kanunla yapılan değişiklikler 16/4/2017'de halkoylaması sonucu kabul edilmiştir.

Dayanak: 2709 sayılı Anayasa, metin dipnotları

Anayasa maddelerini sınav için bu sayfalarda nasıl çalışabilirim?

Her sayfa Anayasanın bir kısmını ya da bölümünü kapsar. Her maddede önce maddenin ne dediği sade dille, ardından sınavda sorulabilecek sayı, süre, yaş, çoğunluk ve yetkili organ, en sonda bu bilgilerin Anayasadaki birebir ifadesi verilir. Konuyu bütün olarak çalışmak için maddelerin altındaki vatandaşlık konu anlatımı bağlantılarını kullanabilirsiniz.

Dayanak: 2709 sayılı Anayasa

Kaynak

Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir; bağlayıcı olan Resmî Gazete metnidir.

  • 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — mevzuat.gov.tr güncel birleştirilmiş metin ↗Erişim: 21 Kasım 2026
  • Kabul: 18/10/1982 · Yayım: 9/11/1982 tarihli ve 17863 Mükerrer sayılı Resmî Gazete
  • Kullanılan metnin tarihi: 6 Şubat 2025 · Metne işlenmiş son değişiklik: 6771 sayılı Kanun
  • Açıklamalar özettir; tırnak içindekiler Anayasa metnindeki ifadedir. Mülga maddeler tek satırla gösterilir. Anayasa metnine işlenemeyen hükümler (değişiklik kanunlarının kendi yürürlük ve oylama maddeleri) bu sayfalarda yer almaz.

Rehberdeki diğer sayfalar