Öğrenme kuramları haritası: davranıştan zihne
Eğitim Bilimleri · Öğrenme psikolojisi · Okuma 4 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaEğitim, öğretim, öğretme ve öğrenme arasındaki fark nedir?Bu konunun bağlandığı sayfadan (Eğitimin temel kavramları). Önce kendin cevapla, sonra aç.
Öğrenme, bireyde yaşantı yoluyla oluşan nispeten kalıcı davranış değişikliğidir ve bireyin içinde olur. Eğitim bu değişikliği kasıtlı ve istendik yönde gerçekleştirme sürecidir; her yerde olabilir. Öğretim, eğitimin okul gibi bir kurumda planlı ve kontrollü yürütülen bölümüdür. Öğretme, öğretmenin öğrenmeyi kolaylaştırmak için yaptığı rehberlik etkinlikleridir. Ders, öğretimin belirli bir konudaki birimidir.
Eğitim, öğretim, öğrenme farkı
✎Konu anlatımı
Öğrenme kuramları nelerdir? Davranışçı, bilişsel, sosyal bilişsel ve yapılandırmacı kuramlar öğrenmeyi nasıl açıklar?
Kısa cevap: Öğrenme, yaşantı yoluyla davranışta oluşan nispeten kalıcı değişmedir. Davranışçı kuramlar öğrenmeyi gözlenebilir uyarıcı-tepki bağlarıyla, bilişsel kuramlar zihinsel süreçlerle, sosyal bilişsel kuram gözlem ve öz yeterlikle, yapılandırmacılık bireyin bilgiyi kendisinin kurmasıyla açıklar. Davranışçıların başlıcaları Pavlov, Watson, Thorndike ve Skinner'dır.Öğretmenler odasında iki öğretmen tartışıyor: biri “Ödülü ver, davranış gelir.” diyor, öteki “Öğrencinin kafasında ne olduğunu bilmeden hiçbir şey değişmez.”; ikisi de bir öğrenme kuramından konuşuyor.
Eğitimin temel kavramları sayfasında gördüğümüz tanımı hatırla: öğrenme, yaşantı yoluyla davranışta oluşan nispeten kalıcı değişmedir. Olgunlaşma, yorgunluk, ilaç etkisi ya da hastalıkla oluşan değişmeler öğrenme sayılmaz. Öğrenmenin nasıl gerçekleştiğini açıklamaya çalışan kuramlar birkaç büyük aileye ayrılır.
Davranışçılığın temel varsayımları
Davranışçılar psikolojinin yalnız gözlenebilen ve ölçülebilen davranışla ilgilenmesi gerektiğini savunur. Zihin, düşünce, niyet gibi kavramlar onlara göre bilimsel olarak incelenemeyen “kara kutu”dur. Öğrenme, bir uyarıcı ile bir tepki arasında bağ kurulmasıdır. Çevre belirleyicidir: çevre düzenlenirse davranış değişir. Öğrenen çoğunlukla edilgendir; davranışı pekiştireçler ve cezalar biçimlendirir. Bu yüzden davranışçı bir sınıfta hedefler gözlenebilir davranışlarla yazılır, konular küçük adımlara bölünür, her adımdan sonra anında dönüt verilir.
Davranışçı ailenin öteki adlarından Guthrie öğrenmenin uyarıcı ile tepkinin aynı anda bulunmasıyla tek denemede kurulabileceğini, Hull ise pekiştirmenin bir dürtüyü azalttığı için etkili olduğunu söyler. Bilişsel ve sosyal kuramları Bilişsel ve sosyal öğrenme sayfasında göreceğiz.
Nasıl sorulurBir öğretmenin uygulaması ya da bir görüş verilir; hangi kuram ailesine ait olduğu sorulur. Hedefi gözlenebilir davranışla yazmak, anında pekiştirme, küçük adımlarla ilerleme davranışçıdır; ön bilgiyle ilişki kurma, dikkat ve kodlama bilişseldir.
TuzakÖğrenmenin tanımına olgunlaşmayla ya da geçici etkenlerle oluşan değişmeleri katmaktır. İkinci tuzak, model almayı davranışçılığa yazmaktır; Bandura sosyal bilişsel kuramın temsilcisidir.
⇄Bilgi eşleştirme davranışçılar ve deneyleri
?Soru çöz
Aşağıdaki davranış değişimlerinden hangisi öğrenme sonucu ortaya çıkmıştır?