İlkokulda matematik öğretimi: sayı, işlem, kesir, geometri ve problem çözme

Çocukta sayı kavramının nasıl oluştuğunu, işlem ve kesir öğretimini, geometrik düşünme düzeylerini ve sık görülen kavram yanılgılarını öğren.

7 durakÖABT
14 etkinlikeşleştir · sırala · doldur · çöz
0 / 14tamamlanan etkinlik
Sorularuygulamaya ekleniyor
PROGRAM · MATEMATİK

Matematik programı: dört tema, beş alan becerisi ve somuttan soyuta yol

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaİlkokul Türkçe dersi öğretim programının yapısı nasıldır? Öğrenme çıktısı kodları nasıl okunur?Bağlantılı konudan (İlkokulda Türkçe öğretimi). Önce kendin cevapla, sonra aç.

TYMM İlkokul Türkçe programı dört alan becerisi üzerine kuruludur: dinleme/izleme, okuma, konuşma, yazma. Her sınıf sekiz tema işler; her temada beş metin (dördü okuma, biri dinleme) bulunur. Öğrenme çıktıları T.O.4.2 gibi kodlanır: ders, beceri, sınıf, çıktı sırası. Beceriler değer, eğilim, sosyal-duygusal ve okuryazarlık becerileriyle bütünleşik öğretilir.

Türkçe programının yapısı

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

İlkokul matematik programının temaları ve alan becerileri nelerdir? Matematik dersi nasıl planlanır?

Kısa cevap: TYMM İlkokul Matematik programı 1–4. sınıflarda haftada 5 ders saatidir ve dört temadan oluşur: Sayılar ve Nicelikler, İşlemlerden Cebirsel Düşünmeye, Nesnelerin Geometrisi, Veriye Dayalı Araştırma (4. sınıfta olasılıkla birlikte). Beş alan becerisi hedeflenir. Her tema temel kabuller, ön değerlendirme ve köprü kurmayla açılır; öğretim eylemselden imgesele, oradan sembolik düzeye ilerler.

Bu konunun sonunda: programın temalarını ve alan becerilerini sayabilir, bir ders açılışının hangi yaşantı aşaması olduğunu vakada tanıyabilir, bir etkinliğin hangi temsil düzeyinde kaldığını ayırt edebilirsin.

Eylülün ilk haftası: birinci sınıfın matematik dersi sayılarla değil, sınıftaki topun, dolabın ve silginin biçimleriyle açılıyor.

İlkokulda temel matematik sayfasında konunun kendisini gördük; bu sayfanın sorusu başka: çocuk o bilgiyi nasıl kurar, öğretmen onu hangi sırayla ve hangi araçla verir? İlkokulda Türkçe öğretimi sayfasında gördüğümüz tema ve öğrenme çıktısı dili burada da geçerlidir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin İlkokul Matematik programı içeriği tema adı verilen bütünlere ayırır; birinci sınıfın yılı da girişteki gibi Nesnelerin Geometrisi temasıyla başlar.

Programın iskeleti (TYMM İlkokul Matematik)
Ögeİçerik
TemalarSayılar ve Nicelikler · İşlemlerden Cebirsel Düşünmeye · Nesnelerin Geometrisi · Veriye Dayalı Araştırma (4. sınıfta Olayların Olasılığı ve Veriye Dayalı Araştırma)
Alan becerileriMatematiksel muhakeme · matematiksel problem çözme · matematiksel temsil · veri ile çalışma ve veriye dayalı karar verme · matematiksel araç ve teknoloji ile çalışma
Tema açılışıTemel kabuller (önkoşul sayılan bilgi) → ön değerlendirme (önkoşul gerçekten var mı?) → köprü kurma (günlük yaşamla bağ) → öğrenme-öğretme uygulamaları
FarklılaştırmaZenginleştirme: aynı çıktıda derinlik, üst sınıfa geçilmez · Destekleme: somut araç, görsel, akran desteği
DeğerlendirmeSüreç odaklı; her temada en az bir performans görevi

Somuttan soyuta

Eğitim Bilimleri (AGS) serisindeki Bilişsel gelişim sayfasında anlatılan Bruner'in üç temsil biçimi matematik dersinin omurgasıdır. Çocuk 3 + 2'yi önce kapakları birleştirerek yapar (eylemsel), sonra defterine üç ve iki daire çizerek gösterir (imgesel), en sonda “3 + 2 = 5” yazar (sembolik).

İki hata vardır: doğrudan simgeyle başlamak ve materyalde takılı kalmak. Materyal amaç değil köprüdür; hedef, çocuğun aynı işlemi bloksuz da açıklayabilmesidir.

Akılda kalsın: Tema ne öğretileceğini, alan becerisi nasıl düşünüleceğini söyler. Tema açılışı üç soru sorar: Bilmesi gereken ne? Biliyor mu? Bildiğine nasıl bağlarım? Öğretimin yönü: el → resim → simge.
Sınavda

Nasıl sorulurÖğretmenin derse başlarken yaptığı bir uygulama verilir ve yaşantının hangi aşaması olduğu sorulur; ya da bir etkinliğin hangi temsil düzeyinde kaldığı.

TuzakKöprü kurmayı ön değerlendirme sanmaktır: ön değerlendirme önkoşulu yoklar, köprü kurma bilinenle yeniyi bağlar. İkinci tuzak, zenginleştirmede bir üst sınıfın konusuna geçmektir.

Sınavda işaretlegüncel programda “öğrenme alanı” değil “tema”, “kazanım” değil “öğrenme çıktısı” yazılır.

?Soru çöz

Bir öğretmen 1. sınıfta 4 + 3 işlemini önce öğrencilerin sıra üstünde 4 ve 3 şişe kapağını birleştirmesiyle yaptırmış, ardından defterlerine 4 ve 3 daire çizip bunları tek bir çemberin içine almalarını istemiştir.

Bruner'in temsil biçimlerine göre öğretmenin bir sonraki adımı aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?

✓ C. Kapaklar eylemsel, daireler imgesel düzeydir; sıradaki adım simgeye, yani sembolik düzeye geçmektir. A geriye, eylemsel düzeye döner; B anlam kurulmadan ezbere atlar; D imgesel düzeyde oyalanır, yeni bir temsil eklemez.

⇄Bilgi eşleştirme sınıf uygulaması → program ögesi

KURAM · SAYI KAVRAMI

Sayı kavramı: eşlemeden korunuma, beş sayma ilkesi ve sayı hissi

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaBasamak değeri ile sayı değeri arasındaki fark nedir? Bölük nedir?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Doğal sayılar 0, 1, 2, 3… diye sürer; 0 da doğal sayıdır. Onluk sistemde her basamak sağındakinin on katı değer taşır. Rakamın kendi değeri sayı değeridir, bulunduğu yerden aldığı değer basamak değeridir: 4 728'de 7'nin sayı değeri 7, basamak değeri 700'dür. Basamaklar sağdan üçerli bölüklere ayrılır.

Doğal sayılar, basamak ve bölük

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Çocukta sayı kavramı nasıl gelişir? Gelman ve Gallistel'in sayma ilkeleri nelerdir?

Kısa cevap: Sayı kavramı Piaget'nin vurguladığı eşleme, sınıflama, sıralama ve korunum üzerine kurulur. Gelman ve Gallistel doğru saymayı beş ilkeyle açıklar: bire bir eşleme, sabit sıra, son sayı (kardinallik), soyutlama ve sıranın önemsizliği. Sayı hissi ise niceliği sezmek, sonucu tahmin etmek ve bir sayıyı esnekçe parçalara ayırabilmektir.

Bu konunun sonunda: bir çocuğun sayma davranışında eksik olan ilkeyi vakadan bulabilir, Piaget'nin dört ön kavramını sınıf etkinliğiyle eşleyebilir, sayı hissini ritmik saymadan ayırt edebilirsin.

Birinci sınıfın ilk haftası: Deniz kalemlerini yüksek sesle sayıyor, “Bir, iki, üç, dört, beş!” Oysa parmağı aynı kalemin üstünden iki kez geçti.

İlkokulda temel matematik sayfasında doğal sayıları ve basamağı gördük; burada çocuğun sayıyı nasıl kurduğuna bakıyoruz. Sayı adlarını sırayla söylemek (ritmik sayma) sayıyı bilmek değildir. Piaget'ye göre sayının altında dört düşünme yatar: eşleme (her bardağa bir pipet koyarak iki çokluğu karşılaştırma), sınıflama (düğmeleri renge göre ayırma), sıralama (çubukları kısadan uzuna dizme) ve korunum (aralığı açılan altı boncuğun hâlâ altı olduğunu bilme). Sayı korunumu genellikle 6–7 yaş dolayında yerleşir; program da 1. sınıfta işlemlere geçerken onu temel kabul sayar.

Gelman ve Gallistel'in beş ilkesi bir soru zinciridir; ilk “hayır” eksik ilkeyi gösterir.Görsel: Sınav Defteri

İlk üç ilke saymanın nasıl yapıldığını, son ikisi neyin sayılabildiğini ve sonucun neden değişmediğini anlatır (Gelman ve Gallistel, 1978). Deniz'in eksiği ilk ilkedir: aynı kalemi iki kez saydı.

Sayı hissi

Programın sayılar teması sayı hissi ekseninde kurulur. Sayı hissi; zar yüzündeki noktaları saymadan bir bakışta tanımayı (şipşak sayılama), 5 ve 10'u ölçüt alarak büyüklük karşılaştırmayı, 8'i 5 + 3 ya da 4 + 4 diye ayırmayı ve bir sonucun makul olup olmadığını sezmeyi içerir.

Akılda kalsın: Piaget'nin dördü: eşle, grupla, diz, koru. Gelman–Gallistel'in beşi bir soru zinciridir: Her nesneye bir ad mı? Adlar hep aynı sırada mı? Son ad cevap mı? Her şey sayılır mı? Nereden başlasam aynı mı?
Sınavda

Nasıl sorulurBir çocuğun sayma davranışı verilir; hangi ilkeyi kazanamadığı sorulur ya da ilkelerin özellikleri öncül olarak gelir.

TuzakSon sayı ilkesiyle bire bir eşlemeyi karıştırmaktır: nesneleri doğru sayıp “Kaç tane?” sorusuna yeniden sayan çocukta eksik olan kardinalliktir. İkinci tuzak, 100'e kadar ezberden saymayı sayı kavramı sanmaktır.

?Soru çöz

Birinci sınıf öğretmeni Zehra Hanım, sayma becerilerini gözlemlemek için öğrencilerini tek tek masasına çağırır. Ali sıradaki altı nesneyi her birine bir kez dokunarak, sayı adlarını doğru sırayla söyleyerek sayar ve “Altı tane.” der. Zehra Hanım nesnelerin yerini değiştirmeden Ali'den bu kez en sağdaki nesneden başlamasını ister. Ali bir an duraksar, “O zaman başka bir sayı çıkar, yeniden saymam lazım.” der ve saymaya baştan başlar. Zehra Hanım gözlem formuna, Ali'nin hangi sayma ilkesini henüz kazanmadığını not edecektir.

Ali'nin henüz kazanmadığı sayma ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

✓ A. Ali hangi nesneden başlanırsa başlansın sonucun aynı kalacağını bilmiyor. B kazanılmıştır, her nesneye bir kez dokunuyor; C de kazanılmıştır, son sayıyı “altı tane” diye cevap olarak söylüyor; D sayı adlarını doğru sırayla söylemesinden görülür.

✎Boşluk doldurma vakadaki ön kavramı adlandır

Her tabağa bir kaşık koyarak tabak ve kaşık sayısını karşılaştıran çocuk yapar. Düğmeleri renklerine göre ayırmak , çubukları kısadan uzuna dizmek çalışmasıdır. Aralığı açılan boncuk dizisinin hâlâ altı tane olduğunu söyleyen çocuk sayının kazanmıştır.

eşleme · sınıflama · sıralama · korunumunu · soyutlama
YÖNTEM · İŞLEM ÖĞRETİMİ

Basamak değeri ve işlemler: onluk taban blokları, zihinden işlem ve eşit işareti

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaDört işlemin özellikleri nelerdir? Bölme işleminde kalan nasıl bulunur?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Toplama ve çarpmada değişme ve birleşme özelliği vardır, çıkarma ve bölmede yoktur. Toplamada etkisiz eleman 0, çarpmada 1'dir; çarpmada 0 yutan elemandır. Çarpma, toplama ve çıkarma üzerine dağılır. Bölmede bölünen = bölen × bölüm + kalan yazılır ve kalan bölenden küçüktür; bir sayının 0'a bölümü tanımsızdır.

Dört işlem ve özellikleri

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Basamak değeri nasıl öğretilir? İlkokulda zihinden işlem stratejileri nelerdir?

Kısa cevap: Basamak değeri, nesneleri onarlı gruplara ayırma ve onluk taban bloklarıyla somutlaştırılır: on birlik bir onluk eder, gerektiğinde onluk bozulur. Program dikey abaküsü önermez. İşlemler önce anlamıyla verilir; zihinden işlemde onluğa tamamlama, parçalama ve ikizler kullanılır. Eşit işareti “sonucu yaz” komutu değil, iki tarafın dengesi olarak öğretilir.

Bu konunun sonunda: bir işlem hatasının ardındaki yanılgıyı adlandırabilir, ona uygun somut müdahaleyi seçebilir, zihinden işlem stratejilerini örnekten tanıyabilirsin.

Tahtada 52 − 37 var. Ayşe hemen 25 yazıyor: “Yediden iki çıktı beş, beşten üç çıktı iki.”

İlkokulda temel matematik sayfasında basamağı ve dört işlemin özelliklerini gördük; aşağıdaki zihinden işlem stratejileri o özelliklere dayanır. Basamak öğretiminde asıl iş, rakamın değerini bulunduğu yerden aldığını çocuğun eliyle keşfetmesidir. Program önce nesneleri onarlı gruplara ayırtır, “onluk, birlik” adını sonra koyar; ardından onluk taban blokları gelir: birlik küp, onluk çubuk, yüzlük plaka. On birlik küp bir onluk çubukla değiştirilir. Dikey abaküs ise önerilmez: boncuklar birbirinin aynıdır, onluğun on birlikten oluştuğunu göstermez.

Ayşe'nin hatası dikkatsizlik değil, kavramsaldır: basamakları ayrı sayılar gibi görüp her sütunda büyükten küçüğü çıkarıyor. Çare, 52'yi bloklarla kurdurmaktır: 2 birlikten 7 alınamayınca bir onluk bozulur, 4 onluk 12 birlik olur ve sonuç 15 çıkar. Önceden “yaklaşık ne kalır?” diye sormak da işe yarar: 50'den 40 çıkınca 10 kalır, 25 makul değildir.

Üç zihinden işlem stratejisi
StratejiÖrnekDayandığı fikir
Onluğa tamamlama8 + 5 = 8 + 2 + 3 = 1310'u ölçüt almak
İkizler6 + 7 = 6 + 6 + 1 = 13Bilinen toplamdan türetmek
Parçalama38 + 27 = 50 + 15 = 65Basamak değeri

Eşit işareti

Program 1. sınıftan başlayarak eşit işaretini tahterevalli ve eşit kollu terazi gibi denge modelleriyle işler. Hep “3 + 4 = …” biçimini gören çocuk eşit işaretini “sonucu yaz” komutu sanır ve “8 + 4 = □ + 5” sorusuna 12 yazar. Doğru cevap 7'dir, çünkü iki taraf da 12 etmelidir.

Akılda kalsın: Rakam değerini yerinden alır; blok bunu gösterir, abaküs göstermez. Çıkarmada birlik yetmezse onluğu boz. Eşit işareti terazinin ortasıdır: iki kefe aynı ağırlıkta.
Sınavda

Nasıl sorulurBir öğrencinin işlem hatası verilir; yanılgının adı ya da en uygun müdahale sorulur. Materyal ile amaç eşleştirmesi de gelir.

Tuzak“büyükten küçüğü çıkar” hatasını dikkatsizlik sayıp yalnız tekrar yaptırmaktır: kavramsal hata somut modelle giderilir. İkinci tuzak, “8 + 4 = □ + 5” sorusuna verilen 12'yi hesap hatası sanmaktır; sorun eşit işaretinin anlamıdır.

↕Sıralama Ayşe'nin 52 − 37 hatasına müdahale

  1. Ayşe 2 birlikten 7 birlik alamayınca bir onluk çubuğu 10 birlik küple değiştiriyor.
  2. Öğretmen “52'den 37 çıkarsa yaklaşık ne kalır?” diye sorup 25'in makul olup olmadığını tartıştırıyor.
  3. Ayşe bloklarla yaptığı her adımı alt alta çıkarma işleminde rakamlarla yazıyor.
  4. Ayşe 52'yi 5 onluk çubuk ve 2 birlik küple masaya diziyor.
  5. Ayşe 12 birlikten 7'sini, 4 onluktan 3'ünü ayırıp kalan 15'i sayıyor.

?Soru çöz

2. sınıftaki Cem, “3 + 5 = □ + 2” sorusunda kutuya 8 yazmaktadır.

Öğretmenin Cem'in bu yanılgısını gidermek için yapabileceği en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

✓ D. Cem eşit işaretini “sonucu yaz” diye okuyor; terazi iki tarafın eşit olması gerektiğini gösterir ve kutunun 6 olduğu bulunur. A ve B yanılgıya dokunmadan işlem tekrarı yaptırır; C anlam kurmadan kural ezberletir, yanılgı başka bir soruda geri gelir.
YÖNTEM · KESİR ÖĞRETİMİ

Kesir öğretimi: alan, uzunluk ve küme modeli; “sekizde bir daha büyük” yanılgısı

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaKesir türleri nelerdir? Kesirler nasıl karşılaştırılır ve toplanır?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Kesir, eş parçalara bölünmüş bir bütünün ya da çokluğun kaç parçasının alındığını gösterir. Payı 1 olan kesir birim kesir, payı paydasından küçük olan basit, payı paydasına eşit ya da ondan büyük olan bileşik kesirdir. Tam sayılı kesir bir tam ile bir basit kesirden oluşur; değeri eşit kesirlere denk kesir denir.

Kesirler, ondalık gösterim, yüzde

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Kesir öğretiminde hangi modeller kullanılır? Öğrencilerin kesirlerle ilgili kavram yanılgıları nelerdir?

Kısa cevap: Kesir üç modelle somutlaştırılır: alan (bölge) modelinde bir şeklin eş parçaları, uzunluk modelinde kâğıt şerit, kesir çubukları ve sayı doğrusu, küme modelinde bir çokluğun eş grupları. En yaygın yanılgı doğal sayı bilgisini kesre taşımaktır: paydası büyük birim kesri büyük sanmak. Her modelde bütünün ve parçaların eşliği vurgulanır.

Bu konunun sonunda: bir etkinliğin hangi kesir modelini kullandığını söyleyebilir, öğrenci yanıtındaki kesir yanılgısını adlandırabilir, birim kesirleri karşılaştırmaya uygun bir etkinlik seçebilirsin.

Öğretmen aynı boydaki iki kâğıt şeridi kaldırıyor; biri dört, öbürü sekiz eş parçaya katlanmış. “Pastanın hangi dilimini istersin?”

İlkokulda temel matematik sayfasında “sekizde bir daha büyük, çünkü 8 dörtten büyük” diyen çocuğu görmüştük. Bu yanılgı doğal sayıların kuralını kesre taşımaktan doğar; çaresi kural söylemek değil, iki eş bütünü göstermektir: payda büyüdükçe bütün daha çok parçaya bölünür, her parça küçülür.

Aynı kesir, üç bütün: yüzey, uzunluk ve çokluk. Küme modelinde “parça” tek bir yuvarlak değil, eş gruplardan biridir.Görsel: Sınav Defteri
Kesir modelleri: güçlü yan ve dikkat
ModelGüçlü yanıDikkat
Alan (bölge)Parça-bütün anlamıParçalar eş alanlı olmalı
UzunlukKesri tek bir sayı olarak görmek; denklik ve karşılaştırmaSayı doğrusunda çizgiler değil aralıklar sayılır
Küme (çokluk)Çokluğun kesri: 12 kalemin üçte biriParça, tek nesne değil eş gruplardan biridir

Program bu modelleri birlikte kullanır: kâğıt şerit katlanarak yarım, dörtte iki ve sekizde dört denkliği gösterilir; ipten sayı doğrusu kurulur; birim kesirler, eş bütünler farklı sayıda eş parçaya bölünüp parçalar üst üste konarak karşılaştırılır. Sık görülen öteki yanılgılar: eşit olmayan dilimlerden birine “üçte bir” demek, paydaları eşit kesirleri toplarken paydaları da toplamak ve sayı doğrusunda aralık yerine çizgi saymak.

Akılda kalsın: Kesirde üç soru sor: Bütün ne? Parçalar eş mi? Kaç parça alındı? Birim kesirde payda büyüdükçe parça küçülür: aynı pasta ne kadar çok kişiyle paylaşılırsa dilim o kadar incelir. Payda parçanın adıdır; toplanmaz.
Sınavda

Nasıl sorulurŞerit katlama, nesne gruplama ya da sayı doğrusu etkinliği verilir; modelin adı ya da etkinliğin amacı (birim kesirleri karşılaştırma, denk kesir) sorulur. Öğrenci yanılgısı verilip uygun müdahale de istenir.

TuzakKüme modelinde her nesneyi bir parça saymaktır. İkinci tuzak, sayı doğrusunda çizgileri saymaktır; sayılan aralıklardır.

?Soru çöz

Bir öğretmenin kesir öğretiminde kullandığı etkinlikler şunlardır:

I. 12 kalemi eş sayıda kalem içeren dört gruba ayırıp bir grubu göstermek
II. Sınıf tabanına gerilen bir ipi 0 ile 1 arasında dört eş aralığa bölüp dörtte üçe karşılık gelen noktaya mandal takmak
III. Bir kâğıt şeridi iki kez ikiye katlayıp oluşan parçaları saymak

Bu etkinliklerden hangileri uzunluk modeline örnektir?

✓ B. İp üzerindeki sayı doğrusu (II) ve kâğıt şerit (III) bütünü bir uzunluk olarak alır. A ve C'deki I küme modelidir: bütün 12 kalemlik çokluk, parça ise eş gruplardan biridir; D küme modelini de uzunluk sayar.

⇄Bilgi eşleştirme öğrenci yanıtı → yanılgı

KURAM · VAN HIELE

Van Hiele düzeyleri: “pencereye benziyor”dan “kare de bir dikdörtgendir”e

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaGeometrik cisimlerin yüz, ayrıt ve köşe sayıları nedir? Açı türleri ve simetri doğrusu nedir?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Düzlemdeki şekillerde kenar ve köşe, cisimlerde yüz, ayrıt ve köşe sayılır; küp ve dikdörtgen prizmanın 6 yüzü, 12 ayrıtı, 8 köşesi vardır. Açılar dik açıya göre adlandırılır: 90°'den küçük dar, 90° dik, 90° ile 180° arası geniş, 180° doğru açıdır. Simetri doğrusu şekli üst üste çakışan iki eş parçaya ayırır.

Şekiller, cisimler, açılar, simetri

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Van Hiele geometrik düşünme düzeyleri nelerdir? İlkokul öğrencisi hangi düzeydedir?

Kısa cevap: Van Hiele kuramına göre geometrik düşünme sıralı düzeylerde gelişir: görselleştirme (şekli görünüşüyle tanıma), analiz (özelliklerini sayma), informel çıkarım (özellikler arası ilişki, “kare bir dikdörtgendir”), formel çıkarım (ispat) ve en ileri düzey. Düzeyler atlanmaz; ilerlemeyi yaş değil öğretim ve deneyim belirler. İlkokul öğrencisi çoğunlukla ilk iki düzeydedir.

Bu konunun sonunda: bir öğrencinin şekil hakkındaki sözünden van Hiele düzeyini bulabilir, analiz ile informel çıkarımı sınıf içerme ölçütüyle ayırt edebilir, kuramın özelliklerini sayabilirsin.

Tepesi üstüne döndürülmüş bir kareyi gören Efe itiraz ediyor: “Bu kare değil, baklava!”

İlkokulda temel matematik sayfasında şekil ve cisimlerin özelliklerini gördük; çocuğun bu özellikleri nasıl görmeye başladığını Hollandalı matematik öğretmenleri Pierre van Hiele ile Dina van Hiele-Geldof açıkladı. Van Hiele düzeylerine göre Efe şekle bütün olarak bakıyor; duruşu değişince adının da değiştiğini sanıyor. Bu, ilk düzeyin tipik davranışıdır.

Her basamak bir öncekinin üstüne kurulur.Görsel: Sınav Defteri
Van Hiele düzeylerinde öğrencinin sözü
DüzeyŞekle nasıl bakar?Tipik söz
0 · GörselleştirmeBütün olarak, görünüşüne ve duruşuna göre“Kare, çünkü pencereye benziyor.”
1 · AnalizÖzellikleri sayar, aralarında ilişki kurmaz“Dört eşit kenarı, dört dik köşesi var; dikdörtgen değil.”
2 · İnformel çıkarımÖzellikleri ilişkilendirir, sınıf içerme yapar“Karşılıklı kenarları eşit, köşeleri dik; öyleyse kare de dikdörtgendir.”
3 · Formel çıkarımTanım, aksiyom ve teoremle ispat yapar“Bunu teoremle kanıtlarım.”

Kuramın özellikleri sınavda öncül olarak gelir: düzeyler sıralıdır ve atlanmaz; ilerleme yaşla kendiliğinden değil, etkinlik ve öğretimle olur; bir düzeyde sezilen sonrakinde açıkça bilinir; her düzeyin kendi dili vardır; öğretmen öğrencinin düzeyinin üstünden konuşursa düzey uyumsuzluğu doğar. En ileri düzey (4) farklı aksiyom sistemlerini karşılaştırır ve üniversite düzeyidir.

Sınıfta şekiller farklı yön, boyut ve renkte, örnekleri örnek olmayanlarla birlikte gösterilir; program da 2. sınıfta yönü ve büyüklüğü değişen şeklin özelliklerinin değişmediğini fark ettirir. Geometri tahtasında lastikle şekil kurmak, tangramın yedi parçasıyla (beş üçgen, bir kare, bir paralelkenar) yeni şekiller oluşturmak ve örüntü bloklarıyla yüzey kaplamak çocuğu görselleştirmeden analize taşır.

Akılda kalsın: Gör → say → ilişkilendir → ispatla → sistemleri karşılaştır. Efe şekle bakar (görselleştirme); özellik sayan ama kareyi dikdörtgen saymayan analizdedir; “kare de dikdörtgendir” diyen informel çıkarımdadır.
Sınavda

Nasıl sorulurBir öğrencinin şekil hakkındaki sözü ya da davranışları verilir, hangi düzeyde olduğu sorulur.

TuzakÖzellikleri doğru sayan ama kareyi dikdörtgen saymayan öğrenciyi informel çıkarıma koymaktır: sınıf içerme yoksa analiz düzeyindedir. İkinci tuzak, düzeyleri yaşa bağlamaktır.

Sınavda işaretledüzey numarasına değil adına bak; bazı kaynaklar sıfırdan, bazıları birden başlar, sıra değişmez.

?Soru çöz

Bir 4. sınıf öğrencisinin geometri etkinliklerindeki davranışları şunlardır:

• Dikdörtgenin karşılıklı kenarlarının eşit, köşelerinin dik olduğunu söylüyor.
• Şekilleri kenar ve köşe özelliklerine göre listeleyip karşılaştırabiliyor.
• Kareyi dikdörtgenler grubuna koymayı reddediyor: “Onun bütün kenarları eşit, o başka.”

Bu öğrenci van Hiele'nin hangi düzeyindedir?

✓ C. Özellikleri doğru sayıyor ama özellikler arasında ilişki kuramadığı için sınıf içerme yapamıyor: analiz. A şekli yalnız görünüşüyle tanıyan öğrencidir, bu öğrenci özellik sayıyor; B olsaydı kareyi dikdörtgen sayardı; D tanım ve teoremle ispat ister.

⇄Bilgi eşleştirme öğrenci sözü → van Hiele düzeyi

YÖNTEM · ÖLÇME ÖĞRETİMİ

Ölçme öğretimi: yan yana koymaktan cetvele, karıştan metreye

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaUzunluk, kütle, sıvı ve zaman ölçü birimleri nasıl dönüştürülür? Çevre ile alan arasındaki fark nedir?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Uzunluk, kütle ve sıvı birimleri onluk düzende (çoğu bin katıyla), zaman altmışlık düzende ilerler; büyük birimden küçüğe inerken çarpılır, küçükten büyüğe çıkarken bölünür. Çevre şeklin sınır uzunluğu, alan kapladığı yüzeyin birim kare sayısıdır; çevreleri eşit şekillerin alanı farklı olabilir.

Ölçme: birimler, çevre, alan

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

İlkokulda ölçme nasıl öğretilir? Standart olmayan birimden standart birime geçiş neden önemlidir?

Kısa cevap: Ölçme öğretimi basamaklı bir yoldur: önce iki nesne yan yana konarak doğrudan karşılaştırılır, sonra bir ip gibi aracıyla dolaylı karşılaştırılır, ardından karış, adım, ataç gibi standart olmayan ama tek biçimli birimlerle ölçülür. Ölçümlerin farklı çıkması standart birim ihtiyacını doğurur. Her ölçümden önce tahmin yapılır; korunum ölçmenin önkoşuludur.

Bu konunun sonunda: ölçme öğretiminin basamaklarını sıralayabilir, bir etkinliğin hangi basamakta olduğunu tanıyabilir, ölçmeyle ilgili yaygın yanılgıları sayabilirsin.

Sıranın boyu ölçülüyor: Ali “6 karış” diyor, öğretmeni “4 karış”. İkisi de doğru söylüyor.

İlkokulda temel matematik sayfasında birimleri ve dönüşümleri gördük. Ölçmek, bir niteliği (uzunluk, kütle, sıvı miktarı) seçilen birimle karşılaştırıp kaç birim ettiğini saymaktır. Çocuk bunu cetveli eline alarak değil, bir yol yürüyerek öğrenir.

Ölçme öğretiminin basamakları
BasamakSınıftaÇocuğun keşfettiği
1. Doğrudan karşılaştırmaİki kalemi uçları hizalı yan yana koyma“Daha uzun, daha ağır” dili
2. Dolaylı karşılaştırmaKapı ile dolabın genişliğini bir iple karşılaştırmaTaşınamayanı aracıyla kıyaslama
3. Standart olmayan birimSırayı ataçla, karışla ölçmeBirim tek biçimli olur, boşluksuz ve üst üste binmeden tekrarlanır; birim büyüdükçe sayı küçülür
4. Standart birimFarklı karışlar farklı sonuç verince cetvel, metre, teraziHerkes için aynı birimin gereği
5. Tahmin ve dönüşümÖnce tahmin, sonra ölçüm ve karşılaştırmaBirimlerin büyüklüğünü sezme

Program bu sırayı izler: 1. sınıf uzunluk ve kütleyi tek biçimli standart olmayan araçlarla, önce tahmin edip sonra ölçerek çalışır; 2. sınıf standart araçlara geçer; 4. sınıfta alan bile önce standart olmayan birimle tahmin edilir. Girişteki iki farklı sonuç bir sorun değil, standart birimin neden icat edildiğini gösteren bir fırsattır.

Korunum ve yanılgılar

Uzunluk korunumunu kazanmamış çocuk, biraz ileri kaydırılan çubuğu “daha uzun” sanar ve ölçüm sonucunu yorumlayamaz. Yaygın yanılgılar: cetvelde 0 yerine 1'den ya da cetvelin ucundan başlamak, çizgileri saymak (oysa sayılan aralıklardır), farklı birimlerle yapılmış ölçümleri karşılaştırmak ve çevre ile alanı karıştırmak.

Akılda kalsın: Sıra: yan yana koy → iple kıyasla → kendi birimini say → ortak birime ihtiyaç duy → tahmin et, ölç, karşılaştır. Cetvel, yan yana dizilmiş birimlerdir; kesir sayı doğrusunda olduğu gibi burada da sayılan çizgi değil aralıktır.
Sınavda

Nasıl sorulurBir ölçme etkinliği verilir; hangi basamak olduğu ya da öğretmenin hangi ilkeyi göz ardı ettiği sorulur.

TuzakStandart olmayan birimle ölçmeyi zaman kaybı sanmaktır: standart birimin gereğini çocuk ancak farklı sonuçlarla karşılaşınca kavrar. İkinci tuzak, karışık nesnelerle (bir kalem, iki silgi) yapılan ölçümü doğru bir standart olmayan ölçme saymaktır; birim tek biçimli olmalıdır.

↕Sıralama uzunluk ölçme etkinlikleri

  1. Grupların karışla ölçtüğü sonuçlar farklı çıkınca sınıf ortak bir birim aramaya başlıyor.
  2. Öğrenciler sınıf kapısının ve dolabın genişliğini aynı iple karşılaştırıyor.
  3. Öğrenciler sıranın boyunu önce tahmin edip sonra cetvelle ölçüyor ve tahminleriyle karşılaştırıyor.
  4. Öğrenciler iki kalemi uçlarını hizalayıp yan yana koyarak hangisinin uzun olduğunu buluyor.
  5. Öğrenciler sıranın boyunu birbirinin aynı ataçları boşluk bırakmadan dizerek ölçüyor.

?Soru çöz

Bir öğretmen 1. sınıfta öğrencilerden sıranın boyunu, ellerine geçen kalem, silgi ve kalemtıraşları art arda dizerek ölçmelerini istemiştir. Sonuçlar “3 kalem 2 silgi”, “7 nesne” gibi birbiriyle karşılaştırılamayan biçimlerde çıkmıştır.

Bu öğretmen ölçme öğretimiyle ilgili hangi ilkeyi göz ardı etmiştir?

✓ A. Farklı nesneler karışık kullanılınca ortada tek bir birim kalmaz; sonuçlar sayılamaz ve kıyaslanamaz. B, C ve D de ölçme öğretiminin doğru ilkeleridir ama vakayla ilgisizdir: B cetvelle ölçmeyi, C dolaylı karşılaştırmayı, D alan ölçmeyi anlatır; vakada ne cetvel, ne taşınamayan nesne, ne de alan var.
YÖNTEM · PROBLEM ÇÖZME

Problem çözme: Polya'nın dört adımı, problem kurma ve veriye dayalı araştırma

Sınıf Öğretmenliği ÖABT · Matematik · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaÇetele, sıklık tablosu, nesne grafiği, şekil grafiği ve nokta grafiği nedir?Bağlantılı konudan (İlkokulda temel matematik). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Toplanan veri çeteleyle sayılır, sıklık tablosuna yazılır, sonra grafikle gösterilir. Nesne grafiğinde gerçek nesneler, şekil grafiğinde anahtarı olan semboller, nokta grafiğinde sayı doğrusu üstündeki işaretler, sütun grafiğinde sütun yükseklikleri kullanılır. Kategorik veri tür ya da ad, nicel veri sayı bildirir. 4. sınıfta olasılığın dili de imkânsız, olabilir ve kesin sözcükleriyle başlar.

Veri: tablo ve grafikler

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Polya'nın problem çözme adımları nelerdir? İlkokulda problem kurma ve veriye dayalı araştırma nasıl yapılır?

Kısa cevap: Polya problem çözmeyi dört adımda anlatır: problemi anlama, plan yapma (strateji seçme), planı uygulama ve geriye bakma (sonucu denetleme, başka yol arama). Problem kurmada öğrenci bir işleme, görsele ya da duruma uygun problem yazar. Veriye dayalı araştırma da araştırma sorusu, veri toplama, tablo-grafikle düzenleme ve yorumlama adımlarıyla ilerler.

Bu konunun sonunda: bir öğretmen davranışının Polya'nın hangi adımı olduğunu söyleyebilir, problem kurma türlerini ayırt edebilir, anahtar sözcük öğretiminin neden tuzak olduğunu açıklayabilirsin.

Problemin son satırında “Kaç lira para üstü alır?” yazıyor; Mert soruyu okumadan önce gördüğü bütün sayıları topluyor.

Mert'in eksiği hesap değil, ilk adımdır. George Polya'nın 1945'te yayımlanan Nasıl Çözmeli? kitabındaki dört adım bugün de problem çözme öğretiminin iskeletidir. Program problem kurmayı, problem çözme becerisinin “yansıtma” bileşenine yerleştirir.

Dört adım bir döngüdür; en çok atlanan, geriye bakmadır.Görsel: Sınav Defteri

Strateji ve anahtar sözcük tuzağı

Plan adımında çocuk bir strateji seçer: şekil çizme, tablo yapma, örüntü arama, tahmin edip kontrol etme, geriye doğru çalışma. Anahtar sözcük öğretmek ise tuzaktır: “Ali'nin 5 bilyesi var; bu, Ayşe'nin bilyelerinden 3 fazla” diyen problemde “fazla”ya bakıp toplayan çocuk 8 bulur, oysa Ayşe'nin bilyesi 2'dir.

Problem kurma ve veriye dayalı araştırma

Problem kurma serbest (bir duruma istediği problemi yazma), yarı yapılandırılmış (verilen görsel ya da tabloya göre yazma) ya da yapılandırılmış (çözülmüş problemin verisini veya sorusunu değiştirme) olabilir.

Veriye dayalı araştırma ayrı bir süreçtir, Polya'nın adımlarıyla birebir eşleşmez: bir soruyla başlar (“Okula en çok hangi yolla geliyoruz?”), veri toplanır, İlkokulda temel matematik sayfasında gördüğümüz çetele ve grafiklerle düzenlenir, en sonda yorumlanır. Cevap hesaptan değil, veriden doğar.

Akılda kalsın: Anla – planla – uygula – geriye bak. Geriye bakmak, cevabı problemin içine koymaktır. Veri araştırması: sor – topla – göster – yorumla.
Sınavda

Nasıl sorulurBir davranış verilir (problemi kendi sözleriyle anlatma, şekil çizmeye karar verme, sonucu yerine koyma); Polya'nın hangi adımı olduğu sorulur.

TuzakStrateji seçmeyi uygulama sanmaktır: yol seçmek plan yapmadır. İkinci tuzak, anahtar sözcük öğretimini strateji saymaktır.

Hepsi bir arada: matematik öğretimi
KonuÇekirdekSık tuzak
Program4 tema, 5 alan becerisi; tema açılışı; eylemsel → imgesel → sembolikKöprü kurmayı ön değerlendirme sanmak
Sayı kavramıEşleme, sınıflama, sıralama, korunum; 5 sayma ilkesi; sayı hissiKardinalliği bire bir eşlemeyle karıştırmak
Basamak ve işlemOnluk taban blokları, onluk bozma, zihinden işlem, eşit işareti = dengeKavramsal hatayı dikkatsizlik saymak
KesirAlan, uzunluk, küme modeli; eş parçaPaydası büyük birim kesri büyük sanmak
GeometriVan Hiele düzeyleriSınıf içerme olmadan informel çıkarım demek
ÖlçmeDoğrudan → dolaylı → standart olmayan → standart birimKarışık nesneleri birim saymak
Problem çözmePolya'nın 4 adımı; problem kurma; veri araştırmasıStrateji seçimini uygulama sanmak
  • □ Ön değerlendirmeyi köprü kurmadan ayırt edebiliyorum.
  • □ Sayma davranışında eksik ilkeyi bulabiliyorum.
  • □ İşlem ve eşit işareti yanılgılarına somut müdahale seçebiliyorum.
  • □ Bir kesir etkinliğinin modelini söyleyebiliyorum.
  • □ Öğrencinin sözünden van Hiele düzeyini belirleyebiliyorum.
  • □ Ölçme öğretiminin basamaklarını sıralayabiliyorum.
  • □ Öğretmen davranışını Polya'nın adımlarıyla eşleyebiliyorum.

?Soru çöz

Bir öğretmen problem çözme dersinde şu uygulamaları yapmaktadır:

I. Öğrencilerden problemi okuduktan sonra ne verildiğini ve ne istendiğini kendi sözleriyle arkadaşlarına anlatmalarını istiyor.
II. “Bu problemde şekil mi çizelim, tablo mu yapalım?” diye sorup grupların bir yol seçmesini bekliyor.
III. Bulunan sonucu problemdeki duruma yerleştirip anlamlı olup olmadığını tartıştırıyor.

Bu uygulamalar Polya'nın problem çözme adımlarından hangileriyle sırasıyla eşleşir?

✓ D. Kendi sözleriyle anlatmak anlama, yol seçmek plan yapma, sonucu duruma yerleştirip denetlemek geriye bakmadır. A strateji seçimini uygulama sanır; B anlamayı plan sayar; C sonucu denetlemeyi uygulama adımına koyar.

✎Boşluk doldurma vakadaki problem kurma türünü adlandır

Hiç veri vermeden “Pazarla ilgili bir problem yaz.” demek , bir fiyat tablosuna göre problem yazdırmak , çözülmüş problemin sorusunu değiştirtmek problem kurmadır. Problem kurma, programda problem çözmenin bileşenindedir.

serbest · yarı yapılandırılmış · yapılandırılmış · yansıtma · uygulama

Karma tekrar

Önceki 3 sayfadan karışık 10 soru. Sınavdaki gibi konular karışık gelir; hangi konudan olduğunu çözümde görürsün. Birkaç gün sonra yeniden çöz.

?Soru 1

Dördüncü sınıf öğretmeni Murat Bey, ölçme ünitesinde öğrencilerinden çevresi 24 cm olan ve kenar uzunlukları santimetre cinsinden doğal sayı olan bütün dikdörtgenleri kareli kâğıda çizmelerini ister. Öğrenciler 1 × 11'den 6 × 6'ya kadar farklı dikdörtgenler çizer ve her birinin içindeki birim kareleri sayar. Ayşe “Hepsinin çevresi aynı, o zaman alanları da aynı olmalı.” der; Kerem ise “En uzun ve ince dikdörtgen en çok yer kaplar.” diye itiraz eder. Murat Bey tartışmayı çizimler üzerinden sürdürür.

Bu etkinlikte çizilen dikdörtgenlerle ilgili aşağıdakilerden hangileri doğrudur?

I. Bunlar arasında alanı en büyük olan bir karedir.
II. Alanı en küçük olanın alanı 11 cm²'dir.
III. Çevreleri eşit olduğu için hepsinin alanı eşittir.

✓ C. Kısa ve uzun kenarın toplamı 12'dir: 6 × 6 karenin alanı 36 cm² ile en büyük, 1 × 11'in alanı 11 cm² ile en küçüktür. III yanlıştır, çevre eşitliği alan eşitliği getirmez. A en küçük alanı (II) dışarıda bırakır; B ve D çevre ile alanı aynı ölçü sanır.Kaynak: İlkokulda temel matematik · Ölçme: birimler, çevre, alan

?Soru 2

Dördüncü sınıf öğrencisi Kerem metinleri çok hızlı okumakta, noktalama işaretlerinde durmamakta ve soru cümlelerini düz bir tonla okumaktadır; okuduğu metni anlatması istendiğinde de zorlanmaktadır. Öğretmenin bu öğrenci için yapacağı en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

✓ A. Kerem'in sorunu hız değil prozodidir; rol okuma ve prova, vurgu-tonlama ile duraklamayı anlamla bağlar. B ve C hızlı okumayı akıcı okuma sanır, sorunu büyütür; D sesli okumayı kaldırdığı için tonlama ve duraklama gözlenemez ve geliştirilemez.Kaynak: İlkokulda Türkçe öğretimi · Akıcılığı geliştiren okuma yöntemleri

?Soru 3

Bir anlatı türüyle ilgili şu özellikler verilmiştir:

• Anlatılanlar gerçekten yaşanmış gibi, inanılarak aktarılır.
• Olay belli bir gölün, kayanın ya da ağacın nasıl ortaya çıktığını açıklar.
• Kısa olup çoğu zaman tek bir olağanüstü olaya dayanır.

Bu özellikler aşağıdaki türlerden hangisine aittir?

✓ B. İnanılarak anlatılan, gerçek bir yerin oluşumunu açıklayan kısa olağanüstü anlatı efsanedir. A da olağanüstüdür ama inandırma amacı yoktur ve yeri belirsizdir; C kişileştirilmiş varlıklarla açık bir ders verir; D inanılır ama bir milletin hayatını etkileyen büyük olayları uzun soluklu anlatır.Kaynak: Çocuk edebiyatı · Masal, fabl, efsane, destan

?Soru 4

Yankılayıcı okuma ile koro okuma karşılaştırıldığında aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

I. Yankılayıcı okumada öğrenci, öğretmenin okuduğu bölümü ondan hemen sonra okur.
II. Koro okumada öğrenciler öğretmenle ya da grupla aynı anda okur.
III. Her iki yöntemde de öğrenci metni önce sessiz okuyup ezberledikten sonra sesli okur.

✓ C. I yankılayıcı okumanın, II koro okumanın tanımıdır; ikisinin farkı okumanın sonra mı aynı anda mı yapıldığıdır. III yanlıştır: iki yöntemde de öğrenci modeli dinleyerek okur, ezber yoktur. A koro okumayı doğru anlatan II'yi atlar; B ve D ezberi yöntemin parçası sayan III'ü içerir.Kaynak: İlkokulda Türkçe öğretimi · Akıcılığı geliştiren okuma yöntemleri

?Soru 5

Dört basamaklı 3A5B sayısı hem 5'e hem 9'a tam bölünebilmektedir. Buna göre A'nın alabileceği değerlerin toplamı kaçtır?

✓ C. 5'e bölünme için B = 0 ya da 5. Rakam toplamı 8 + A + B, 9'un katı olmalı: B = 0 iken A = 1, B = 5 iken A = 5; toplam 6. A yalnız B = 0 durumunu, B yalnız B = 5 durumunu görür; D 9 yerine 3'ün kuralını uygular ve fazladan değerler sayar.Kaynak: İlkokulda temel matematik · Bölünebilme, asal sayı, EBOB-EKOK

?Soru 6

Aşağıdaki eser-yazar eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?

I. Şermin – Tevfik Fikret
II. Altın Işık – Ziya Gökalp
III. Balina ile Mandalina – Fazıl Hüsnü Dağlarca
IV. Çirkin Ördek Yavrusu – Grimm Kardeşler

✓ D. Şermin Tevfik Fikret'in çocuk şiirleri, Altın Işık Ziya Gökalp'in masalları, Balina ile Mandalina Dağlarca'nın çocuk romanıdır. IV yanlıştır: Çirkin Ördek Yavrusu'nu Andersen yazmıştır, Grimm'ler derlemecidir. A doğru olan III'ü atlar; B ve C yanlış olan IV'ü içerir.Kaynak: Çocuk edebiyatı · Çocuk edebiyatının gelişimi

?Soru 7

Bir resimli kitapta, sayfadaki metin “Dede, torununun anlattığı kocaman balığı hiç görmemişti.” demektedir. Resimde ise dedenin hemen arkasındaki gölden, onun fark etmediği dev bir balık başını çıkarmıştır. Bu sayfadaki resim-metin ilişkisi aşağıdakilerden hangisidir?

✓ D. Metin balığın görülmediğini söylerken resim balığı okura gösterir; bu çelişki mizah ve gerilim yaratır, ilişki karşıttır. A resmin metni aynen tekrar etmesidir; B iki anlatıcının birbirinin boşluğunu çelişmeden doldurmasıdır; C anlamı olmayan süs resmidir, burada resim öykünün kilidini taşıyor.Kaynak: Çocuk edebiyatı · Resimli kitap

?Soru 8

Paydası 8 olan bir kesirle ilgili şu bilgiler verilmiştir:

• Bileşik kesirdir ve tam sayılı kesre çevrildiğinde tam kısmı 2 olur.
• Payı tek sayıdır.
• 38 ile toplandığında sonuç bir doğal sayı olur.

Bu kesir aşağıdakilerden hangisidir?

✓ D. Tam kısmı 2 olan sekizde birler 16/8 ile 23/8 arasıdır; 21/8 + 3/8 = 24/8 = 3 eder. A'nın tam kısmı 1'dir (13/8 = 1 5/8); B ile toplam 22/8, C ile 26/8 olur, ikisi de doğal sayı değildir.Kaynak: İlkokulda temel matematik · Kesirler, ondalık gösterim, yüzde

?Soru 9

Aşağıdaki öğretmen davranışlarından hangisi süreç temelli yazma yaklaşımıyla bağdaşmaz?

✓ B. Taslağı notlandırıp süreci bitirmek ürün odaklı yaklaşımdır; üstelik yazım hatasına taslakta odaklanmak düşünceyi keser. A planlama, C akran geri bildirimiyle gözden geçirme, D paylaşma aşamasının doğru uygulamalarıdır.Kaynak: İlkokulda Türkçe öğretimi · Süreç temelli yazma ve yazma türleri

?Soru 10

Bir A doğal sayısı 6'ya bölündüğünde bölüm 9 oluyor. Buna göre aşağıdakilerden hangileri doğrudur?

I. A en çok 59 olabilir.
II. A en az 53 olabilir.
III. A çift sayı ise kalan da çift sayıdır.

✓ C. A = 6 × 9 + kalan ve kalan 0–5 arasında olduğu için A 54 ile 59 arasındadır: I doğru, II yanlıştır, A 53 olamaz. III doğrudur: A çiftse 54, 56 ya da 58'dir ve kalan 0, 2, 4 olur. A doğru olan III'ü dışarıda bırakır; B kalanı 0'dan küçük sayıp 53'ü kabul eder; D yanlış olan II'yi de içerir.Kaynak: İlkokulda temel matematik · Dört işlem ve özellikleri
+
Daha fazla soru çözmek ister misin?Sınıf Öğretmenliği ÖABT soruları hazırlanıyor. Şimdilik bu sayfadaki etkinlikler, sondaki karma tekrar ve tekrar listenle kendini dene.
Soru çöz →