Erken çocuklukta program yaklaşımları: Montessori, Reggio Emilia, High/Scope ve diğerleri

Okul öncesinde en çok sorulan program yaklaşımlarını; çocuğa, öğretmene, ortama ve değerlendirmeye bakışlarıyla karşılaştırarak öğren.

7 durakÖABT
14 etkinlikeşleştir · sırala · doldur · çöz
0 / 14tamamlanan etkinlik
Sorularuygulamaya ekleniyor
YAKLAŞIM · MONTESSORİ

Montessori yaklaşımı: hazırlanmış çevre, emici zihin ve kendi kendini düzelten materyal

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaİlk anaokulunu kim açtı? Froebel'in armağanları nedir? Owen, McMillan kardeşler, Montessori ve Dewey okul öncesine ne kattı?Bağlantılı konudan (Erken çocukluk eğitimine giriş). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Owen İskoçya'daki New Lanark'ta işçi çocukları için küçük çocuk okulu açtı. Froebel ilk anaokulunu kurup ona “Kindergarten” (çocuk bahçesi) adını verdi; armağanlar ve uğraşlarla oyunu eğitimin merkezine koydu. McMillan kardeşler sağlığı ve açık havayı öne alan çocuk yuvasını, Montessori 1907'de Roma'da Çocuklar Evi'ni kurdu. Dewey yaparak yaşayarak öğrenmeyi savundu.

Owen, Froebel, McMillan, Montessori, Dewey

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Montessori yaklaşımının temel ilkeleri nelerdir? Hazırlanmış çevre, emici zihin ve duyarlı dönem ne demektir?

Kısa cevap: Montessori yaklaşımında çocuk seçerek ve kendi hızında öğrenir. Sınıf çocuk boyutunda, düzenli bir hazırlanmış çevredir; materyal hatayı çocuğa kendisi gösterir. 0–6 yaşın emici zihni ve duyarlı dönemler öğrenmeye yön verir. Öğretmen anlatan değil, gözleyen ve materyali sunup geri çekilen yönlendiricidir.

Bu konunun sonunda: Montessori'nin temel kavramlarını adlandırabilir, üç basamaklı dersi sıralayabilir, bir sınıf vakasında Montessori ilkesini tanıyabilirsin.

Dört yaşındaki Defne silindirleri tahta bloğa yerleştiriyor; sonuncusu sığmayınca hepsini çıkarıp yeniden başlıyor. Öğretmeni yalnızca izliyor.

Erken çocukluk eğitimine giriş sayfasında Montessori'nin 1907'de Roma'da açtığı Çocuklar Evi'ni gördük; burada bugünkü bir Montessori sınıfının içine bakıyoruz.

Çocuk: emici zihin, duyarlı dönemler

0–6 yaştaki çocuk dili, düzeni, hareketi çevresinden çabasız çeker: emici zihin (ilk üç yıl bilinçsiz, sonra bilinçli). Bu yıllarda belirli bir beceriye yoğun ilgi duyulan geçici pencereler açılır: duyarlı dönemler (düzen, dil, hareket, duyular, küçük nesneler, sosyal davranış). Ayakkabısının hep aynı yerde durmasında ısrar eden üç yaşındaki çocuk düzene duyarlı dönemdedir; öğretmen bu pencereyi görüp uygun materyali o an sunar.

Ortam ve materyal

Hazırlanmış çevrede raflar alçak ve açıktır, araçlar gerçektir, her materyalden bir tane bulunur; çocuk sıra beklemeyi böyle öğrenir. Materyalin iki ilkesi vardır: hata denetimi (silindir bloğunda yanlış yerleştirme kendini belli eder, düzelttiren materyaldir) ve güçlüğün yalıtılması (pembe kulede yalnız boyut değişir, çocuk tek niteliğe odaklanır). Beş alan: günlük yaşam becerileri, duyu, dil, matematik, kültür.

Yeni bir ad üç adımda öğretilir.Görsel: Sınav Defteri

Öğretmen ve değerlendirme

Yönlendirici öğretmen gözler, materyali kısa ve az sözlü sunar, geri çekilir. Sınıflar karma yaşlıdır (3–6), sabahları uzun ve kesintisiz bir çalışma süresi vardır. Ödül, ceza, not ve yarışma yoktur; değerlendirme sistematik gözlemle yapılır. Sevdiği işe yoğunlaşan çocuğun kendini düzenlemesine normalleşme denir.

Akılda kalsın: Montessori = hazırlanmış çevre + kendi kendini düzelten materyal + geri çekilen öğretmen. Hatayı materyal söyler, öğretmen değil.
Sınavda

Nasıl sorulurBir sınıf düzeni ya da öğretmen davranışı verilir; yaklaşım ya da ilke sorulur.

TuzakMontessori'yi Froebel ile karıştırmaktır: ilk anaokulu ve armağanlar Froebel'in, hazırlanmış çevre ve hata denetimi Montessori'nindir. Hatayı hemen düzelten öğretmen Montessori'ye aykırıdır.

?Soru çöz

Pembe kuleyi dizen Kerem bir küpü yanlış yere koyar, kule eğilir. Öğretmen görür ama karışmaz; Kerem kuleyi bozup yeniden dizer. Öğretmenin tutumu en çok hangi Montessori ilkesine dayanır?

✓ C. Kule eğilince hatayı Kerem kendisi görür; düzelttiren materyal olduğu için öğretmen geri durur. A tek niteliğin değişmesidir, öğretmenin susmasını açıklamaz; B materyalin ne zaman sunulacağıyla ilgilidir; D vakada akran yok.

✎Boşluk doldurma Montessori kavramları

0–6 yaştaki çocuğun dili ve düzeni çevresinden çabasız özümsemesine denir. Belirli bir beceriye yoğun ilgi duyulan geçici zaman aralıkları adını alır. Adlandırma, tanıma ve hatırlama adımlarından oluşan öğretim sırasına denir.

emici zihin · duyarlı dönem · üç basamaklı ders · normalleşme · kritik dönem
YAKLAŞIM · REGGIO EMİLİA

Reggio Emilia: çocuğun yüz dili, projeler ve belgeleme

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaVygotsky'nin yakınsal gelişim alanı ve iskele kurma nedir? Okul öncesinde özel konuşma, dikkat ve bellek nasıl gelişir?Bağlantılı konudan (Fiziksel ve bilişsel gelişim). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Vygotsky'ye göre düşünce sosyal etkileşim ve dil içinde gelişir. Yakınsal gelişim alanı, çocuğun tek başına yapabildiği ile yetişkin ya da yetkin bir akranın desteğiyle yapabildiği arasındaki alandır. Bu alanda verilen ve çocuk ustalaştıkça azaltılan desteğe iskele kurma denir. Çocuğun kendi kendine konuşması (özel konuşma) davranışını yönlendiren bir araçtır.

Vygotsky ve bilgi işleme

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Reggio Emilia yaklaşımı nedir? Belgeleme, atölyeci ve çevrenin üçüncü öğretmen olması ne anlama gelir?

Kısa cevap: Reggio Emilia, Loris Malaguzzi öncülüğünde İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra İtalya'da gelişen yaklaşımdır. Çocuk güçlü ve yetkindir; düşüncesini resim, kil, ışık, hareket gibi “yüz dil”le anlatır. Program çocukların sorularından doğan projelerle ilerler. Öğretmen birlikte araştırır ve süreci belgeler; mekân “üçüncü öğretmen”dir.

Bu konunun sonunda: yüz dil, belgeleme ve üçüncü öğretmen kavramlarını açıklayabilir, bir sınıf uygulamasının hangi Reggio kavramını yansıttığını bulabilirsin.

Kum havuzunda bir çocuk “Gölgem sabah neden uzundu?” diye soruyor. Öğretmen soruyu not alıyor; ertesi gün sınıfa bir ışık masası geliyor.

Yaklaşım savaştan sonra ailelerin kurduğu okullardan doğdu. Reggio bir yöntem paketi değil, bir anlayıştır: sabit ders listesi ya da özel materyal seti yoktur.

Çocuk ve program

Çocuk merak eden, kendi kuramlarını kuran, hakları olan bir araştırmacıdır. Yüz dil benzetmesi, çocuğun düşüncesini sözcükle olduğu kadar çizimle, kille, inşayla, ışık-gölge oyunuyla da anlattığını söyler. Program çocukların sorularından ortaya çıkar: bir gölge sorusu haftalar süren bir projeye dönüşebilir. Fiziksel ve bilişsel gelişim sayfasında gördüğümüz iskele kurma burada da işler: öğretmen ve akranlar düşünceyi bir adım öteye taşır.

Öğretmen, mekân, belgeleme

  • Öğretmen dinler ve birlikte araştırır; sınıfta çoğunlukla iki öğretmen vardır. Atölyeci, atölyeyi yöneten, sanat eğitimi almış uzmandır.
  • Mekân: ortada herkesin buluştuğu meydan (piazza), aynalar, ışık masaları, bol gün ışığı. Çocuğu araştırmaya çağıran bu düzene üçüncü öğretmen denir.
  • Belgeleme: çocukların sözleri, fotoğrafları, çizimleri panolara dökülür; öğrenme görünür olur, öğretmen sonraki adımı buna göre planlar, aile süreci izler. Değerlendirme budur; test ve not yoktur.
Montessori ile Reggio Emilia
MontessoriReggio Emilia
ProgramMateryal dizisiyle önceden yapılandırılmışÇocuğun sorusundan doğan proje
ÖğretmenSunar, gözler, geri çekilirDinler, birlikte araştırır
MateryalAmaçlı, hatayı kendisi gösterirAçık uçlu: kil, ışık, artık malzeme
DeğerlendirmeGözlem ve kayıtBelgeleme panoları
Akılda kalsın: Reggio = yüz dil, proje, belgeleme. Kişi adı sorulursa Malaguzzi; “üçüncü öğretmen” denirse mekân.
Sınavda

Nasıl sorulurPanoya asılan çocuk sözleri, bir atölyeci ya da çocuk sorusundan doğan proje verilir; yaklaşım ya da kurucusu sorulur.

TuzakBelgelemeyi “ürün sergisi” sanmaktır; belgeleme sürecin kaydıdır ve planlamaya veri verir.

Sınavda işaretlekaynaklar ilk iki öğretmeni farklı sayar (yetişkinler ve akranlar ya da aile ve öğretmen); üçüncüsü her kaynakta mekândır.

⇄Bilgi eşleştirme sınıfta Reggio

?Soru çöz

Bir öğretmenin uygulamaları:
I. “Karıncalar kışın nerede?” sorusundan haftalar sürecek bir çalışma başlatır.
II. Her aşamada çocukların sözlerini ve çizimlerini kaydedip ailelerle paylaşır.
III. Her çocuğun raftaki materyali tek başına, gösterilen sırayla kullanmasını bekler.
Hangileri Reggio Emilia yaklaşımıyla örtüşür?

✓ B. Çocuk sorusundan doğan uzun çalışma (I) projedir, süreci kaydedip paylaşmak (II) belgelemedir. A eksiktir, II de Reggio'dur; C ve D III'ü içerir, oysa materyali tek başına ve gösterilen sırayla kullanmak Montessori düzenidir.
YAKLAŞIM · HIGH/SCOPE

High/Scope: etkin öğrenme ve planla-yap-gözden geçir döngüsü

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 3 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaOkul öncesi eğitim neden önemlidir? Kritik dönem, duyarlı dönem ve Perry araştırması ne gösterir?Bağlantılı konudan (Erken çocukluk eğitimine giriş). Önce kendin cevapla, sonra aç.

İlk yıllarda beyin en hızlı büyüdüğü dönemdedir; kullanılan bağlantılar güçlenir, kullanılmayanlar budanır. Bazı beceriler için kritik ya da duyarlı dönemler vardır. Kaliteli okul öncesi eğitim elverişsiz çevreden gelen çocukların okula geriden başlamasını önler. ABD'deki Perry araştırması bu etkinin yetişkinliğe kadar sürdüğünü göstermiştir.

Neden erken? Beyin, kritik dönem, Perry

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

High/Scope yaklaşımı nedir? Planla-yap-gözden geçir süreci nasıl uygulanır?

Kısa cevap: High/Scope, David Weikart'ın 1960'larda ABD'de Perry projesiyle geliştirdiği, Piaget'nin kuramına dayanan programdır. Temeli etkin öğrenmedir: çocuk materyalle uğraşır ve seçim yapar. Günün kalbi planla-yap-gözden geçir döngüsüdür. Öğretmen anahtar deneyimlere göre destekler, gelişimi Çocuk Gözlem Kaydı (COR) ile izler.

Bu konunun sonunda: planla-yap-gözden geçir döngüsünü sıralayabilir, High/Scope ilkesine aykırı öğretmen davranışını vakada bulabilirsin.

Sabah halkasında Ela kartını gösteriyor: “Blok alanında hastane yapacağım.” Bir saat sonra aynı halkada ne yaptığını anlatacak.

Erken çocukluk eğitimine giriş sayfasında gördüğümüz Perry araştırmasının sınıflarında uygulanan program High/Scope'tur. Temelinde Piaget'nin “çocuk bilgiyi eylemle kurar” düşüncesi vardır.

Etkin öğrenme

Programın merkezi etkin öğrenmedir; beş öğesi: zengin materyal, materyali elle işleme, seçim, çocuğun kendi dili ve düşüncesi, yetişkin desteği. Sınıf ilgi alanlarına bölünür; raflar resimli etiketlidir, çocuk aradığını kendisi bulur ve yerine koyar.

Çocuk planlar, uygular, kendi sözleriyle gözden geçirir.Görsel: Sınav Defteri

Döngü niyet kurmayı, sorumluluk almayı ve kendi işi üzerine düşünmeyi öğretir. Küçük grup, büyük grup ve açık hava zamanlarıyla akış her gün aynı sırayla yürür. Öğretmen kontrolü çocukla paylaşır: oyuna katılır, “Bunu nasıl yaptın?” diye sorar. Gözlemlerini anahtar deneyimlere (güncel adı temel gelişim göstergeleri) göre kaydeder ve Çocuk Gözlem Kaydı (COR) ile gelişimi izler.

Akılda kalsın: High/Scope = Weikart + Piaget + Perry. Soruda “plan” görürsen High/Scope'u düşün; ama plan çocuğun planıdır, öğretmenin değil.
Sınavda

Nasıl sorulurBir günlük akış ya da sabah planlama konuşması verilir; yaklaşım ya da döngünün aşaması sorulur.

TuzakGözden geçirmeyi öğretmenin değerlendirmesi sanmaktır; o aşamada anlatan çocuktur. Etkin öğrenme “serbest bırakmak” da değildir; yetişkin desteği beş öğeden biridir.

Sınavda işaretleeski kaynaklar “anahtar deneyimler”, yenileri “temel gelişim göstergeleri” der; ikisi aynı çerçevedir.

↕Sıralama bir High/Scope sabahı

  1. Bloklar etiketlerine bakılarak raflara konur
  2. Ela hastane yapacağını halkada söyler
  3. Ela kapıyı nasıl ayakta tuttuğunu anlatır
  4. Ela hastaneyi kurar, kapı devrilince planını değiştirir

?Soru çöz

High/Scope uyguladığını söyleyen bir öğretmen, her çocuğun hangi ilgi alanında ne yapacağını kendisi belirleyip panoya asmaktadır. Bu öğretmenin göz ardı ettiği ilke hangisidir?

✓ A. Planı öğretmen yapınca çocuğun seçimi ve planlama zamanı ortadan kalkar. B raf düzeni vakada ele alınmıyor; C öğretmen sıralı akışı bozmuyor, sürdürüyor; D gözlem kaydına dair bilgi yok, sorun seçimin elinden alınmasıdır.
YAKLAŞIM · WALDORF

Waldorf: ritim, taklit ve doğal materyal

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 5 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaMontessori yaklaşımının temel ilkeleri nelerdir? Hazırlanmış çevre, emici zihin ve duyarlı dönem ne demektir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Montessori yaklaşımında çocuk seçerek ve kendi hızında öğrenir. Sınıf çocuk boyutunda, düzenli bir hazırlanmış çevredir; materyal hatayı çocuğa kendisi gösterir. 0–6 yaşın emici zihni ve duyarlı dönemler öğrenmeye yön verir. Öğretmen anlatan değil, gözleyen ve materyali sunup geri çekilen yönlendiricidir.

Montessori yaklaşımı

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Waldorf yaklaşımının özellikleri nelerdir? Waldorf okul öncesinde ritim, taklit ve doğal materyal neden önemlidir?

Kısa cevap: Waldorf yaklaşımını Rudolf Steiner geliştirdi; ilk okul 1919'da Stuttgart'ta açıldı. Okul öncesinde çocuk taklit ederek öğrenir, öğretmen örnek alınacak modeldir. Gün, hafta ve yıl sabit bir ritimle akar. Doğal, yapılandırılmamış materyal, masal ve hayal gücü öne çıkar; erken okuma-yazma öğretimi, ekran ve not yoktur.

Bu konunun sonunda: Waldorf'u ritim, taklit ve doğal materyalle tanıyabilir, Montessori materyalinden ayırt edebilir, bir uygulamanın yaklaşımını adlandırabilirsin.

Salı sabahı sınıf ekmek kokuyor: öğretmen hamur yoğuruyor, çocuklar kimse çağırmadan kollarını sıvıyor. Salı ekmek günü; her salı öyle.

İlk okul Waldorf-Astoria fabrikasının işçi çocukları için açıldı; yaklaşım adını oradan alır ve Steiner'ın antropozofi felsefesine dayanır. Steiner'a göre ilk yedi yılda çocuk en çok taklit yoluyla öğrenir. Bu yüzden ders anlatılmaz: öğretmen yemek yapar, örgü örer, oyuncak onarır; çocuklar onu taklit ederek katılır. Montessori konusundaki hazırlanmış çevreyi hatırla: iki sınıf da düzenli ve doğal görünür, ama Montessori'de yönü hatasını gösteren materyal, Waldorf'ta günün ve haftanın ritmi belirler.

Ritim

Ritim Waldorf'un düzenidir. Gün, nefes alıp vermeye benzetilen bir dönüşümle akar: odaklı bir etkinliği (halka, masal) serbest bir etkinlik (bahçede oyun) izler. Haftanın her günü tanıdık bir işe ayrılır, yıl mevsim şenlikleriyle bölünür, bir masal günlerce aynı sözcüklerle anlatılır. Ne olacağını bilen çocuk güvende hisseder.

Ortam ve materyal

Sınıf ev gibidir: yumuşak açık renkler, ahşap, yün, ipek, kozalak. Oyuncaklar yapılandırılmamıştır: bir kumaş bir gün pelerin, ertesi gün nehir olur. Yüz ifadesi çizilmemiş bez bebek ifadeyi hayal gücüne bırakır. Plastik oyuncak ve ekran yoktur; suluboya, balmumu ve öritmi denen hareket sanatı günün parçasıdır. Okuma-yazma yaklaşık yedi yaştan önce öğretilmez; değerlendirme betimleyici gözlem yazısıyla yapılır.

İki “doğal” sınıf: Montessori ile Waldorf
MontessoriWaldorf
MateryalAmaçlı, hatayı kendisi gösterirAçık uçlu, yapılandırılmamış
Gerçek ve hayalGerçek yaşam etkinlikleriMasal ve hayal oyunu
ÖğretmenSunar, geri çekilirÖrnek olur, işiyle meşguldür
Okuma-yazmaHazır olan çocukta erken başlayabilirYaklaşık 7 yaştan önce yok
Akılda kalsın: Waldorf = Steiner, ritim, taklit, doğal materyal. Yüzsüz bez bebek Waldorf'tur, pembe kule Montessori'dir: biri hayal kurdurur, öteki gerçek yaşamı çalıştırır.
Sınavda

Nasıl sorulurSınıfın renkleri, oyuncakların malzemesi, ekranın yokluğu ya da sabit akış sayılır, yaklaşım sorulur. ÖABT'de sorular beş şıklıdır (bu sayfada dört); Waldorf'un yanında çoğunlukla Montessori ve Reggio Emilia durur.

Tuzak“doğal materyal” ipucuyla Montessori'yi seçmektir: Montessori materyali amaç ve hata denetimi taşır, Waldorf oyuncağı açık uçludur.

✎Boşluk doldurma sahnedeki yaklaşımı adlandır

Çocuklar yüz ifadesi çizilmemiş yün bebekle evcilik oynuyor: . Bir çocuk yalnız boyutu değişen on küpü büyükten küçüğe diziyor: . Işık masasındaki yaprak incelemesi fotoğraflanıp panoya asılıyor: . Ela sabah halkasında gideceği ilgi alanını ve yapacağı işi anlatıyor: .

Waldorf · Montessori · Reggio Emilia · High/Scope · Bank Street · Head Start

?Soru çöz

Bir anaokulunda öğretmen bir hafta boyunca aynı masalı aynı sözcüklerle anlatıyor; çocuklar her sabah bahçede oynayıp sonra halkada şarkı söylüyor; sınıfta plastik oyuncak ve ekran yok; beş yaşındakilere harf öğretilmiyor. Bu uygulamalar en çok hangi yaklaşımla örtüşür?

✓ D. Masalın tekrarı ve serbest-odaklı dönüşüm ritmi, ekransız sınıf doğal materyali, harf öğretilmemesi yedi yaş öncesi akademik öğretim olmamasını gösterir. A Montessori'de hazır çocuk harflere erken başlayabilir; B High/Scope'un imzası çocuğun planıdır; C Bank Street'inki yakın çevre gezileridir.
YAKLAŞIM · BANK STREET

Bank Street: gelişimsel-etkileşimci yaklaşım ve “burada ve şimdi”

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaBağlanma nedir? Bowlby'nin bağlanma kuramı ve Ainsworth'ün bağlanma türleri nelerdir?Bağlantılı konudan (Dil ve sosyal-duygusal gelişim). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Bowlby'ye göre bağlanma, bebeğin bakım verenine yakın durmaya yönelik doğuştan gelen, korunmaya hizmet eden duygusal bağdır. Güvenli bağlanan çocuk bakım vereni güvenli üs yapıp çevreyi keşfeder. Ainsworth yabancı durum deneyiyle güvenli, kaygılı-kararsız ve kaçınan bağlanmayı ayırdı; dağınık bağlanma sonradan eklendi.

Bağlanma: Bowlby, Ainsworth

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Bank Street yaklaşımı nedir? Gelişimsel-etkileşimci yaklaşımın temel özellikleri nelerdir?

Kısa cevap: Bank Street yaklaşımı, Lucy Sprague Mitchell'in 1916'da New York'ta kurduğu Eğitim Deneyleri Bürosu'ndan doğdu ve Dewey'nin ilerlemeci düşüncesinden beslenir. Adı gelişimsel-etkileşimci yaklaşımdır: çocuk çevresiyle etkileşerek öğrenir, bilişsel gelişim duygusal ve sosyal gelişimden ayrılmaz. Program çocuğun yakın çevresine, alan gezilerine ve sosyal çalışmalara dayanır.

Bu konunun sonunda: gelişimsel-etkileşimci adının iki anlamını açıklayabilir, Bank Street'i High/Scope'tan vakada ayırt edebilirsin.

Fırın gezisinin ertesi günü blok alanında bir fırın yükseliyor: biri un taşıyor, biri fırıncı, biri kasada.

Mitchell çocukların en iyi gözlerinin önündeki dünyayı inceleyerek öğrendiğine inanıyordu; yazdığı öyküler de masal diyarlarını değil “burada ve şimdi”yi anlatıyordu. Kök, Eğitim Bilimleri (AGS) serisindeki Eğitimin felsefi temelleri sayfasında anlatılan ilerlemeciliktir: yaşantı yoluyla öğrenme.

İki anlamlı “etkileşim”

Adındaki etkileşim iki şeyi anlatır: çocuk ile çevresi (insanlar, materyal, mahalle) arasındaki etkileşim ve çocuğun içinde düşünce, duygu, sosyal gelişim arasındaki etkileşim. Kendini güvende hissetmeyen çocuk öğrenmeye de açılamaz. “Gelişimsel” ise öğretimin gelişim düzeyine göre ayarlanmasıdır. Dil ve sosyal-duygusal gelişim sayfasında gördüğümüz güvenli bağlanmanın keşfe zemin olması bu bakışla örtüşür.

Sınıfta Bank Street

  • Sosyal çalışmalar merkezde: “İnsanlar nasıl yaşar ve çalışır?” sorusu, yakından uzağa (aile, okul, mahalle, kent).
  • Gezi ve yeniden kurma: çocuk fırını, itfaiyeyi yerinde görür; sınıfta bloklarla, resimle, dramatik oyunla yeniden kurar.
  • Öğretmen ve değerlendirme: öğretmen hem ne öğrenildiğini hem nasıl hissedildiğini gözler; değerlendirme gözlem ve çalışma örnekleriyle yapılır.
Akılda kalsın: Bank Street = Mitchell + Dewey + burada ve şimdi. Etkileşim hem çocuk ile çevre hem düşünce ile duygu arasındadır.
Sınavda

Nasıl sorulurYaklaşımın adı (gelişimsel-etkileşimci) ya da bir gezinin bloklarla yeniden kurulması verilir, yaklaşım sorulur.

TuzakBank Street ile High/Scope'u karıştırmaktır: ikisi de ABD kökenlidir, ama High/Scope'un imzası planla-yap-gözden geçir, Bank Street'inki duygusal gelişimle birlikte yürüyen sosyal çalışmalardır. “Etkileşim” yalnız akran etkileşimi de değildir.

?Soru çöz

Deniz Öğretmen'in 48–60 ay grubuna yeni gelen Mert, ilk haftalarda etkinliklere katılmaz; köşede oturup arkadaşlarını izler. Deniz Öğretmen önce Mert'le birebir zaman geçirir, evdeki köpeğini sorar ve onunla güven ilişkisi kurar. Çocuklar mahallede yeni açılan marangoz atölyesini merak edince sınıfça oraya gezi düzenlenir; marangoz testereyi ve rendeyi gösterir. Ertesi gün çocuklar blok alanında bir marangoz atölyesi kurar, Mert de ilk kez oyuna katılıp çırak olur. Deniz Öğretmen gün sonunda hem çocukların ne öğrendiğini hem nasıl hissettiğini not eder. Deniz Öğretmen'in uygulamaları en çok hangi yaklaşımla açıklanır?

✓ B. Duygusal güveni öğrenmenin ön koşulu sayması, yakın çevre gezisini bloklarla yeniden kurdurması ve hem öğrenmeyi hem duyguyu gözlemesi gelişimsel-etkileşimci yaklaşımın imzalarıdır. A Montessori'nin bireysel materyal çalışması ve hazırlanmış çevresi vakada yok; C Waldorf'un ritmi ve taklidi değil, gezi ve yeniden kurma öne çıkıyor; D blok oyunu High/Scope'ta da olur, ama onun imzası olan çocuğun planı ve gözden geçirmesi vakada yok.

✎Boşluk doldurma kurucu ve ad

Bank Street yaklaşımının kurucusu 'dir ve yaklaşım 'nin ilerlemeci düşüncesinden beslenir. Çocuğun hem çevresiyle hem kendi içinde etkileşerek geliştiğini savunduğu için yaklaşıma yaklaşım denir.

Mitchell · Dewey · gelişimsel-etkileşimci · Weikart · Steiner · davranışçı
YAKLAŞIM · PROJE

Proje yaklaşımı: Katz ve Chard'ın üç aşaması

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 3 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaReggio Emilia yaklaşımı nedir? Belgeleme, atölyeci ve çevrenin üçüncü öğretmen olması ne anlama gelir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Reggio Emilia, Loris Malaguzzi öncülüğünde İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra İtalya'da gelişen yaklaşımdır. Çocuk güçlü ve yetkindir; düşüncesini resim, kil, ışık, hareket gibi “yüz dil”le anlatır. Program çocukların sorularından doğan projelerle ilerler. Öğretmen birlikte araştırır ve süreci belgeler; mekân “üçüncü öğretmen”dir.

Reggio Emilia yaklaşımı

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Proje yaklaşımı nedir? Katz ve Chard'a göre projenin aşamaları nelerdir?

Kısa cevap: Proje yaklaşımı, çocukların ilgisini çeken gerçek bir konunun bir grup tarafından günler ya da haftalar boyunca derinlemesine araştırılmasıdır. Lilian Katz ve Sylvia Chard yaklaşımı okul öncesi için sistemleştirdi. Proje üç aşamada ilerler: başlangıç (ön bilgi, sorular, konu ağı), araştırma (alan gezisi, uzman, gözlem, temsil) ve sonuç (paylaşım, sergi, değerlendirme).

Bu konunun sonunda: projenin üç aşamasını sıralayabilir, bir adımın hangi aşamaya ait olduğunu bulabilir, projeyi tema çalışmasından ayırt edebilirsin.

Okulun karşısında inşaat başlıyor; çocuklar her sabah pencereden vinci izliyor. Öğretmen “mevsimler” haftasını erteliyor.

Kök, Dewey'nin öğrencisi Kilpatrick'in proje yöntemidir; Reggio Emilia konusunda gördüğümüz uzun projeler ve belgeleme de yaklaşımı besledi. Katz ve Chard projeyi öğretmenin planlayabileceği aşamalara böldü. Proje programın tamamı değildir; Katz'a göre sistemli beceri öğretimini tamamlar, yerini almaz.

Proje “ne biliyoruz?” ile başlar, “ne öğrendik?” ile kapanır.Görsel: Sınav Defteri

Başlangıçta öğretmen çocukların ön bilgisini bir konu ağına (kavram ağı) döker ve sorularını listeler (“Vinç neden devrilmiyor?”). Araştırma en uzun aşamadır; gezi ve uzman ziyareti buradadır, çocuklar gördüklerini çizimle ve modelle temsil eder. Sonuçta öğrenilenler ailelere sunulur; cevapsız sorular yeni projenin başlangıcı olabilir.

İyi bir konu yakın çevrede doğrudan incelenebilir ve gerçek nesnelerle çalışılabilir: inşaat, market, otobüs. “Uzay” ilgi çekse de yerinde incelenemediği için zayıf bir proje konusudur.

Proje ile tema (konu birimi) çalışması
ProjeTema çalışması
BaşlatanÇocukların sorularıÖğretmenin seçtiği konu
SüreEsnek; sorular bitene dekÖnceden belirli (ör. bir hafta)
ÜrünÖnceden bilinmezÇoğunlukla öğretmen öngörür
Akılda kalsın: Üç aşama üç soru: Ne biliyoruz? → Nasıl öğreniriz? → Ne öğrendik? Gezi ve uzman hep ortadaki aşamadadır.
Sınavda

Nasıl sorulurBir proje adımı (konu ağı, aileye mektup, uzman ziyareti, sergi) verilir, aşaması sorulur; ya da projenin özelliği olmayan öncül aranır.

TuzakAlan gezisini başlangıca koymaktır; gezi araştırma aşamasıdır.

Sınavda işaretleaşama adları kaynağa göre değişir (başlangıç ya da hazırlık; araştırma ya da gelişme; sonuç ya da tamamlama), sıra aynıdır.

↕Sıralama inşaat projesi

  1. İnşaat alanına gidilir, mühendis soruları cevaplar
  2. Çocuklar maketlerini ailelere sunar
  3. Bilinenler konu ağına yazılır
  4. Gözlenen vinç çizilir, kartondan modeli yapılır

?Soru çöz

Aşağıdakilerden hangisi proje yaklaşımının özelliklerinden biri değildir?

✓ D. Konu, süre ve ürünün önceden kesin belirlenmesi tema çalışmasının özelliğidir; projede bunlar çocukların sorularıyla şekillenir. A projenin çıkış noktasıdır; B araştırma aşamasının işidir; C iyi proje konusunun ölçütüdür.
PROGRAM · KARŞILAŞTIRMA

Head Start, doğa okulları ve yaklaşımların karşılaştırması

Okul Öncesi ÖABT · Program ve yöntem · Okuma 6 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaHigh/Scope yaklaşımı nedir? Planla-yap-gözden geçir süreci nasıl uygulanır?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

High/Scope, David Weikart'ın 1960'larda ABD'de Perry projesiyle geliştirdiği, Piaget'nin kuramına dayanan programdır. Temeli etkin öğrenmedir: çocuk materyalle uğraşır ve seçim yapar. Günün kalbi planla-yap-gözden geçir döngüsüdür. Öğretmen anahtar deneyimlere göre destekler, gelişimi Çocuk Gözlem Kaydı (COR) ile izler.

High/Scope: planla-yap-gözden geçir

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Head Start programı nedir? Erken çocukluk yaklaşımları çocuk, öğretmen, ortam ve değerlendirme açısından nasıl karşılaştırılır?

Kısa cevap: Head Start, ABD'de 1965'te yoksullukla mücadele için başlayan, düşük gelirli ailelerin çocuklarına eğitim, sağlık, beslenme ve aile desteğini birlikte sunan telafi edici bir programdır; öğretim yöntemi değildir. Doğa okullarında gün açık havada geçer. Yaklaşımlar çocuk, öğretmen, ortam, materyal ve değerlendirme boyutlarında ayırt edilir.

Bu konunun sonunda: Head Start'ın bir hizmet programı olduğunu açıklayabilir, altı yaklaşımı sınıfta yönü belirleyen öğeden ayırt edebilirsin.

Veli toplantısında bir anne soruyor: “Siz Montessori mi uyguluyorsunuz, Reggio mu?” Öğretmen cevabın iki sözcükten uzun olduğunu biliyor.

Head Start: bir hizmet programı

Başkan Lyndon Johnson döneminde başlayan Head Start, yoksul ailelerin çocuklarının okula geriden başlamasını önlemeyi amaçlar. Sağlık taraması, aşı, diş kontrolü, sıcak öğün, aileye sosyal hizmet ve ailelerin yönetime katılımı paketin parçasıdır; 1990'larda 0–3 yaş için Early Head Start eklendi. Arkasındaki düşünce, High/Scope konusunda andığımız Perry araştırmasınınkiyle aynıdır: elverişsiz koşullardaki çocuğa erken ve kaliteli destek. Sınıflarında High/Scope gibi farklı programlar uygulanabilir: Head Start bir sınıf modeli değil, hizmet programıdır. Aile katılımını Anne-baba eğitimi ve aile katılımı sayfasında göreceğiz.

Doğa okulları

Orman ya da doğa anaokulları İskandinavya'da doğdu, Almanya'da yaygınlaştı: gün her havada dışarıda geçer, oyuncak yerine dal ve taş kullanılır, ağaca tırmanmak gibi kontrollü riskler yaşanır. Maarif Modeli okul öncesi programındaki açık hava öğrenme merkezi de kontrollü riski önemser.

Yan yana: altı yaklaşım

Erken çocukluk yaklaşımlarının karşılaştırması: sınıfta yönü ne belirliyor?
YaklaşımYönü belirleyenÖğretmenDeğerlendirme
MontessoriHatayı gösteren materyal, hazırlanmış çevreSunar, geri çekilirSistematik gözlem
Reggio EmiliaÇocuğun sorusu; mekân üçüncü öğretmenBirlikte araştırırBelgeleme
High/ScopeÇocuğun planıKontrolü paylaşırCOR
WaldorfGünün ritmi, taklit; doğal materyalÖrnek modelBetimleyici yazı
Bank StreetYakın çevre; bloklarla yeniden kurmaGözlemci, rehberGözlem, çalışma örneği
ProjeÇocuğun sorusu; konu ağıRehberKonu ağı, sergi

MEB okul öncesi programı bunlardan birini olduğu gibi uygulamaz; oyun temelli, çocuk merkezli ve esnek yapısıyla birçoğundan yararlanır (öğrenme merkezleri, proje çalışmaları, portfolyo). Programın yapısını Okul öncesi eğitim programı sayfasında göreceğiz.

Önce hizmet programını ayır, sonra sınıfta yönü belirleyen öğeye bak; Reggio'da da proje vardır, onu yüz dil ve belgeleme ayırır.Görsel: Sınav Defteri
Akılda kalsın: Head Start = ABD, 1965, yoksullukla mücadele, bütüncül hizmet (eğitim + sağlık + beslenme + aile); sınıf yöntemi değil, şemsiye programdır.
Sınavda

Nasıl sorulurHedef kitlesi (düşük gelirli aileler) ve kapsamı (sağlık, beslenme, aile desteği) verilen programın adı sorulur; ya da karışık özellikler öncüllerle yaklaşımlara eşlenir.

TuzakHead Start'ı bir öğretim modeli sanıp High/Scope ile aynı kefeye koymaktır. Türkiye'deki programı tek bir yaklaşımla özdeşleştirmek de yanlıştır.

Hepsi bir arada: program yaklaşımları
KonuÖzüSınavın ipucu
MontessoriHazırlanmış çevre, emici zihinMateryal hatayı kendisi gösterir
Reggio EmiliaYüz dil, proje, belgelemeMekân üçüncü öğretmendir
High/ScopeEtkin öğrenme; planla-yap-gözden geçirPlan çocuğun planıdır
WaldorfRitim, taklit, doğal materyalYüzsüz bez bebek Waldorf'tur
Bank StreetGelişimsel-etkileşimci; burada ve şimdiGezi bloklarla yeniden kurulur
ProjeBaşlangıç, araştırma, sonuçGezi araştırma aşamasındadır
Head StartABD 1965, bütüncül hizmetÖğretim yöntemi değildir
  • □ Montessori kavramlarını ve üç basamaklı dersi ayırt edebiliyorum.
  • □ Reggio'da yüz dili, belgelemeyi ve üçüncü öğretmeni tanıyabiliyorum.
  • □ High/Scope döngüsünü sıralayıp aykırı davranışı bulabiliyorum.
  • □ Waldorf'u Montessori'den materyaliyle ayırt edebiliyorum.
  • □ Bank Street'i High/Scope'tan vakada ayırt edebiliyorum.
  • □ Bir proje adımının aşamasını bulabiliyorum.
  • □ Head Start'ı bir öğretim modelinden ayırt edebiliyorum.

Kendini sına: Tablonun “Özü” sütununu elinle kapat, her satırı kendi sözlerinle söyle; sonra kutuları işaretle. İşaretleyemediğin maddenin konusuna dön, o konunun iki etkinliğini yeniden çöz. Sondaki karma tekrarı iki gün sonra ve bir hafta sonra yeniden çöz; iki turda da hepsini doğru yaparsan bu sayfayı bitmiş say.

?Soru çöz

ABD'de başlatılan bir program düşük gelirli ailelerin okul öncesi çağdaki çocuklarına yöneliktir; sınıf eğitiminin yanında sağlık taraması, beslenme ve aileye sosyal hizmet sunar, ailelerin yönetime katılmasını ister. Bu program hangisidir?

✓ A. Dezavantajlı hedef kitle ve eğitimle birlikte sağlık, beslenme, aile desteği Head Start'ın telafi edici, bütüncül yapısıdır. B High/Scope bir sınıf programıdır, sağlık-beslenme paketi onun değildir; C Bank Street bir öğretim yaklaşımıdır; D Reggio Emilia İtalya kökenlidir.

?Soru çöz

Bir öğretmen adayının eşleştirmeleri:
I. Mekânın üçüncü öğretmen sayılması – Reggio Emilia
II. Yüz ifadesi çizilmemiş bez bebek – Montessori
III. Çocuğun çalışma zamanından sonra yaptığını anlatması – High/Scope
Bu eşleştirmelerden hangileri doğrudur?

✓ C. Mekânın üçüncü öğretmen sayılması (I) Reggio Emilia'ya, çalışmadan sonra yapılanı anlatmak, yani gözden geçirme (III) High/Scope'a aittir. A ve B eksiktir; D II'yi içerir, oysa yüzsüz bez bebek hayal gücünü öne çıkaran Waldorf'un oyuncağıdır, Montessori gerçekçi ve amaçlı materyal kullanır.

Karma tekrar

Önceki 3 sayfadan karışık 10 soru. Sınavdaki gibi konular karışık gelir; hangi konudan olduğunu çözümde görürsün. Birkaç gün sonra yeniden çöz.

?Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi masalın özelliklerinden biri değildir?

✓ C. Masal olağanüstüdür, yaşanmış ya da yaşanabilir olay anlatmaz; zaman ve yer belirsizdir. A “bir varmış bir yokmuş” belirsizliği masalın özelliğidir; B döşeme ve dilek kalıp sözlerdir; D iyinin zaferi masalın değişmez sonudur.Kaynak: Erken çocukluk dönemi edebiyatı · Masal, fabl ve öykü

?Soru 2

Çağla Öğretmen, bir kreşin 6–12 ay grubunda sekiz bebekle çalışmaktadır. Serbest oyun saatinde dokuz aylık Defne halının üzerinde oyuncak sepetini karıştırmaktadır. Öğretmen başka bir bebeğin altını değiştirirken Defne'nin aniden sustuğunu fark eder. Yanına koştuğunda bebeğin ağzının açık olduğunu, ne ağladığını ne öksürdüğünü, dudaklarının morarmaya başladığını görür; Defne'nin gözleri açıktır ve elleriyle çırpınmaktadır. Sepetteki oyuncak arabanın küçük tekerleklerinden biri yerinde yoktur. Çağla Öğretmen yan sınıftaki arkadaşına seslenerek 112'yi aratır. Çağla Öğretmen'in bu aşamada Defne'ye ilk uygulaması gereken müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

✓ D. Ses ve öksürüğün olmaması ile morarma tam tıkanmayı, açık gözler ve çırpınma bilincin yerinde olduğunu, dokuz ay ise bebeği gösterir; bebekte ilk uygulama ön kol üzerinde, baş aşağıda beş sırt vurusudur. A karın basısının bebeğe de yapılabileceği yanılgısıdır; B görünmeyen cismi körlemesine aramak onu arkaya itebilir; C öksürmeyi beklemek kısmi tıkanmanın uygulamasıdır, Defne öksüremiyor.Kaynak: Çocuk sağlığı ve ilk yardım · Yabancı cisim tıkanması: bebek ve çocuk

?Soru 3

Bir okul öncesi öğretmeni sınıfındaki çocukların ailelerinden şu bilgileri edinmiştir:
I. Ela'nın annesi ve babası günlük bakımında tutarlı, sıcak ve kurallarını açıklayan bir tutum sergilemektedir.
II. Mert'in ailesi son bir yılda üç kez taşınmış, babası uzun süredir işsizdir.
III. Defne güçlükle karşılaşınca bir süre ağlayıp sonra sakinleşerek yeniden denemektedir.
Bu bilgilerden hangileri ruh sağlığı açısından koruyucu etkendir?

✓ B. Sıcak ve tutarlı ebeveynlik (I) ile çocuğun sakinleşip yeniden deneyebilmesi, yani öz düzenleme (III) koruyucudur. A eksiktir, III'ü atlar; C ve D II'yi içerir, oysa sık taşınma ve ekonomik zorluk çevresel risk etkenidir.Kaynak: Çocuk ruh sağlığı · Ruh sağlığı, risk ve koruyucu etkenler

?Soru 4

Bir öğretmenin kitap seçerken dikkat ettiği özellikler şunlardır:
I. Sayfaların mat ve ışığı yansıtmayan kâğıttan olması
II. Kahramanların az sayıda ve kolay tanınır olması
III. Harflerin büyük, satır aralığının geniş olması
IV. Olayların sırayla, neden-sonuç ilişkisi içinde ilerlemesi
Bu özelliklerden hangileri kitabın dış yapısıyla ilgilidir?

✓ D. Kâğıdın niteliği (I) ile harf büyüklüğü ve satır aralığı (III) kitabın biçimine, yani dış yapısına aittir. A ve B kahramanları (II), B ve C olay örgüsünü (IV) içerir; ikisi de içerikle ilgili iç yapı ölçütüdür.Kaynak: Erken çocukluk dönemi edebiyatı · Kitap seçme: iç ve dış yapı

?Soru 5

Kedisi ölen dört yaşındaki Kuzey, öğretmenine “Pamuk'u bahçeye gömdük ama orada üşüyor, ona battaniye götürelim” der. Kuzey'in bu sözü ölüm kavramının hangi bileşenini henüz kazanmadığını gösterir?

✓ B. Ölen bir canlının üşüyebileceğini düşünmek, ölümle bedenin bütün işlevlerinin durduğunu henüz kavramadığını gösterir. A evrensellik herkesin öleceğini bilmektir, sözde bu yok; C nedensellik ölümün nedenine ilişkindir; D benmerkezcilik bir düşünce özelliğidir, ölüm kavramının bileşeni değil.Kaynak: Çocuk ruh sağlığı · Travma, yas ve ölümü anlama

?Soru 6

Ocak ayında 60–72 ay grubunun öğretmeni, Nil'in durumunu rehber öğretmenle paylaşır. Nil okula başlayalı dört ay olmuştur. Sabahları annesinden ağlamadan ayrılır, kapıda el sallar. Sınıfta öğretmeniyle de arkadaşlarıyla da hiç konuşmaz; halkada sözü gelince başını sallar, istediğini parmağıyla gösterir, sanat merkezinde uzun uzun resim yapar; bahçede de arkadaşlarının yanında sessizce oynar. Annesi, Nil'in evde kardeşiyle durmadan konuştuğunu, akşamları şarkı söylediğini, bayramda kuzenleriyle de rahatça sohbet ettiğini anlatır. Aile daha önce dil ve işitme değerlendirmesi yaptırmış, bir sorun bulunmamıştır. Nil'in durumu aşağıdakilerden hangisiyle en iyi açıklanır?

✓ D. Evde ve tanıdık kişilerle rahatça konuşan Nil'in okulda aylardır hiç konuşmaması, sözsüz katılımı ve dil-işitme sorununun bulunmaması seçici konuşmazlığın çekirdeğidir. A Nil annesinden ağlamadan ayrılıyor, ayrılık sıkıntısı yok; B dil gerilemesi evde de görülürdü; C özgül korku tek bir nesne ya da duruma yöneliktir.Kaynak: Çocuk ruh sağlığı · Korkular, kaygı, uyku sorunları

?Soru 7

Bir öğretmen, kitap fuarından aldığı ve henüz okumadığı resimli öykü kitabını halka zamanında okumaya başlar. Kitabı kendine dönük tutarak satırları takip eder, her sayfanın sonunda kitabı kısa bir süre çocuklara çevirir. Çocuklar bir süre sonra yan yana fısıldaşmaya başlar. Bu öğretmenin göz ardı ettiği ilkeler aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

✓ B. Kitabı ilk kez okuduğu için metne gömülmüş, kitabı kendine dönük tutup resimleri geç göstermiştir; çocukların ilgisi bu yüzden dağılmıştır. A ses ve duraklama vakada anılmıyor; C okuma sonrasıyla ilgilidir; D grup büyüklüğü ve oturma düzeni vakada anılmıyor.Kaynak: Erken çocukluk dönemi edebiyatı · Hikâye anlatma ve kitap merkezi

?Soru 8

Bahçede saklambaç oynayacak çocuklar halka olur. Bir çocuk ritimli kısa dizeler söyleyip her hecede bir arkadaşını gösterir; dizeler bittiğinde gösterilen çocuk göz yummaya başlar. Çocukların kullandığı sözlü edebiyat ürünü aşağıdakilerden hangisidir?

✓ A. Oyun başında hecelere göre sayarak ebeyi belirlemek sayışmacanın ayırıcı işlevidir. B yanıltmaca dili dolaştıran ses dizisidir, ebe seçmez; C bilmece bir şeyi dolaylı anlatıp sordurur; D ninni uyutmak için ezgiyle söylenir.Kaynak: Erken çocukluk dönemi edebiyatı · Ninni, tekerleme, sayışmaca, bilmece

?Soru 9

Üç yaş grubunun öğretmeni aşağıdaki düzenlemeleri yapmıştır:
I. Su oyunu masasındaki suyu etkinlik biter bitmez boşaltmak
II. Sanat merkezindeki boncuk ve düğmeleri yalnız yetişkin gözetimindeki büyük yaş grubuna ayırmak
III. Temizlik ürünlerini ayırt edilsin diye küçük, renkli içecek şişelerine bölmek
IV. Kahvaltıda üzümleri dörde bölerek vermek
Bu düzenlemelerden hangileri kaza riskini azaltır?

✓ D. Suyu boşaltmak (I) boğulmayı, küçük parçaları üç yaşından uzak tutmak (II) ve üzümü bölmek (IV) hava yolu tıkanmasını önler. A ve C III'ü içerir; temizlik ürününü içecek şişesine koymak, çocuğun onu içecek sanmasına yol açar ve zehirlenme riskini artırır. B eksiktir, I'i atlar.Kaynak: Çocuk sağlığı ve ilk yardım · Kazalardan korunma

?Soru 10

Mutfak etkinliğinde sıcak su elinin üstüne dökülen Ömer için öğretmen şunları yapmıştır:
I. Elini hemen soğuk akan suyun altına tutup yaklaşık 20 dakika bekletmiştir.
II. Oluşan kabarcıkları temiz bir iğneyle patlatıp kurutmuştur.
III. El şişmeden önce yüzüğünü çıkarmıştır.
IV. Acısı azalsın diye yanığın üstüne yoğurt sürmüştür.
Öğretmenin uygulamalarından hangileri doğrudur?

✓ A. Yanık en az 20 dakika soğuk suyla soğutulur (I) ve şişme başlamadan takılar çıkarılır (III). B IV'ü içerir; yoğurt gibi maddeler sürülmez, enfeksiyon riski taşır; C ve D II'yi içerir, kabarcık patlatılmaz çünkü alttaki dokuyu koruyan bir örtüdür.Kaynak: Çocuk sağlığı ve ilk yardım · Kanama ve yanıkta ilk yardım
+
Daha fazla soru çözmek ister misin?Okul Öncesi ÖABT soruları hazırlanıyor. Şimdilik bu sayfadaki etkinlikler, sondaki karma tekrar ve tekrar listenle kendini dene.
Soru çöz →