Özel politika gerektiren gruplar: aynı işyerinde herkes aynı riski taşımaz
İSG Mevzuatı · İSG mevzuatı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaRisk değerlendirmesini kim yapar? Risk değerlendirmesi ekibinde kimler bulunur?Bağlantılı konudan (Risk değerlendirmesi ve acil durum mevzuatı). Önce kendin cevapla, sonra aç.
6331 md.10'a göre işveren risk değerlendirmesi yapmak ya da yaptırmakla yükümlüdür. Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği'ne göre değerlendirmeyi işverenin kurduğu ekip yapar: işveren ya da vekili, uzman ve hekim, çalışan temsilcileri, destek elemanları ve bütün birimleri temsil eden, riskleri bilen çalışanlar. Değerlendirmenin yapılmış olması işverenin İSG yükümlülüğünü kaldırmaz.
Risk değerlendirmesi yükümlülüğü ve ekip (md.10)
✎Konu anlatımı
İSG mevzuatında özel politika gerektiren gruplar kimlerdir ve bu çalışanlar için işverene hangi ek yükümlülükler getirilir?
Kısa cevap: 6331 md.10 genç, yaşlı, engelli, gebe ya da emziren çalışanları özel politika gerektiren gruplar olarak sayar ve kadın çalışanları ayrıca anar. İşveren bu grupları risk değerlendirmesinde ayrıca dikkate alır, özelliklerine uygun eğitim verir; işyeri hekimi onları yakın takibe alır. Çocuk, genç ve gebe çalışanın periyodik muayenesi en geç altı ayda bir yapılır.Bir OSGB'nin işyeri hekimi, 140 çalışanlı bir plastik enjeksiyon fabrikasının yıllık planını hazırlıyor. Listede 17 yaşında bir meslek lisesi mezunu, altı aylık gebe bir kalite kontrolcü, 58 yaşında bir forklift operatörü ve işitme engelli bir depo çalışanı var.
Dördü aynı makinelerin arasında çalışır ama aynı riski taşımaz. Mevzuat bu yüzden bazı çalışanları özel politika gerektiren gruplar diye ayırır. Risk değerlendirmesi ve acil durum mevzuatı sayfasında gördük: 6331 md.10'a göre risk değerlendirmesinde genç, yaşlı, engelli, gebe veya emziren çalışanlar ile kadın çalışanların durumu ayrıca dikkate alınır. Kavram 6331'in tanımlar maddesinde değil, bu maddede ve md.30'da geçer; md.30 bu grupların çalıştırılmasını, gece ve vardiyalı çalışmayı, emzirme odası ve yurtları ayrı yönetmeliklere bırakır.
| Yükümlülük | Kaynak |
|---|---|
| Risk değerlendirmesinde ayrıca dikkate alma; tehlikeler tanımlanırken bilgi toplama | 6331 md.10/1-ç · RD Yön. md.8 |
| Grubun özelliklerine göre eğitim; engelliye erişilebilir, alternatif formatta eğitim | Çalışan Eğitimleri Yön. (2026) md.20 |
| Yakın takip, koruma ve bilgilendirme | İH Yön. md.9 |
| Periyodik muayene: çocuk, genç ve gebe çalışanda en geç 6 ayda bir | İH Yön. md.9 |
Yaşlı çalışan için mevzuatta bir yaş tanımı yoktur; somut kural yıllık izindedir. Çalışma süreleri ve izinler sayfasında 50 ve daha yukarı yaştaki işçinin en az 20 gün izin aldığını gördük. Periyodik muayenenin olağan sıklığını ve sağlık gözetimini İş Sağlığı serisindeki İşyeri sağlık hizmetleri sayfasında bulacaksın.
Nasıl sorulur“Aşağıdakilerden hangisi özel politika gerektiren gruplar arasında sayılmaz?” ya da altı aylık periyodik muayenenin kimlere uygulandığı sorulur.
TuzakAltı aylık sıklığı yaşlı ve engelli çalışana da uygulamaktır; yönetmelik yalnız çocuk, genç ve gebe çalışanı sayar. İkinci tuzak, kavramın 6331 md.3'te tanımlandığını sanmaktır: md.3 yalnız genç çalışanı tanımlar.
?Soru çöz
İşyeri hekimlerinin görevlerini düzenleyen yönetmeliğe göre aşağıdaki çalışanlardan hangilerinin periyodik muayenesi en geç altı ayda bir tekrarlanır?
I. 16 yaşındaki genç çalışan
II. Gebe çalışan
III. 58 yaşındaki çalışan