Yabancı kaynakların sınıflandırılması: 3 ve 4 sınıfları, bir yıl ölçütü ve aktarma
Muhasebe · Genel Muhasebe · Okuma 6 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaTekdüzen Hesap Planı nedir? Hesap kodları nasıl okunur, hesap sınıfları ve grupları nelerdir, nazım hesaplar ne işe yarar?Bu konunun bağlandığı sayfadan (Hesap ve Tekdüzen Hesap Planı). Önce kendin cevapla, sonra aç.
Tekdüzen Hesap Planı, bilanço esasına göre defter tutan işletmelerin aynı hesapları aynı kodlarla kullanmasını sağlayan plandır (1 Sıra No'lu MSUGT, 1994'ten beri uygulanır). Kodun ilk rakamı sınıfı, ilk iki rakamı grubu, üç rakamı hesabı gösterir; işletme bunların altına yardımcı hesap açar. 1–5 bilanço, 6 gelir tablosu, 7 maliyet, 9 nazım hesaplardır; 8 ve 0 serbesttir.
Tekdüzen Hesap Planı: sınıf, grup, hesap
✎Konu anlatımı
Yabancı kaynaklar nasıl sınıflandırılır? Kısa vadeli ve uzun vadeli yabancı kaynak grupları nelerdir ve vadesi bir yılın altına düşen borç nereye aktarılır?
Kısa cevap: Yabancı kaynaklar işletmenin üçüncü kişilere olan borçlarıdır. Bilanço gününden itibaren bir yıl içinde ödenecekler 3 Kısa Vadeli, daha uzun vadeliler 4 Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar sınıfında izlenir. İki sınıfın grupları aynı sırayla dizilir (30/40 mali borçlar, 32/42 ticari borçlar…). Uzun vadeli borcun vadesi bir yılın altına düşünce 4. sınıftaki hesaptan 3. sınıftaki karşılığına aktarılır.Bir belediye iktisadi işletmesi beş yıl vadeli kredi kullandı. Bilançoda bu borcun tamamı “uzun vadeli” mi görünür? Gelecek yıl ödenecek taksiti bir kredi uzmanı nerede arar?
Bilançonun pasif tarafı varlıkların kaynağını gösterir: ortaklardan gelen özkaynaklar (5. sınıf) ve üçüncü kişilerden gelen yabancı kaynaklar. Hesap ve Tekdüzen Hesap Planı sayfasında gördük: pasif hesaplar alacakta artar, borçta azalır. Ayrım ölçütü vadedir: bilanço gününden itibaren bir yıl. Böylece kısa vadeli borçlar dönen varlıklarla karşılaştırılıp işletmenin bir yıl içinde ödeme gücü ölçülebilir.
| Kısa vadeli (3) | Uzun vadeli (4) | Ne izlenir? |
|---|---|---|
| 30 Mali Borçlar | 40 Mali Borçlar | Banka kredileri, tahvil ve bono gibi finansman borçları |
| 32 Ticari Borçlar | 42 Ticari Borçlar | Mal ve hizmet alımından doğan senetli, senetsiz borçlar |
| 33 Diğer Borçlar | 43 Diğer Borçlar | Ortaklara, personele, iştiraklere ticari olmayan borçlar |
| 34 Alınan Avanslar | 44 Alınan Avanslar | Teslim öncesi tahsil edilen sipariş bedelleri |
| 36 Ödenecek Vergi ve Diğer Yükümlülükler | 43 içinde 438 | Vergi, SGK kesintisi; ertelenmiş kamu borçları |
| 37 Borç ve Gider Karşılıkları | 47 Borç ve Gider Karşılıkları | Vergi karşılığı, kıdem tazminatı karşılığı |
| 38 Gelecek Aylara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları | 48 Gelecek Yıllara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları | Peşin tahsil edilen gelir, ödenmemiş gider |
Karşılık nedir, neyle karışır?
37 ve 47 gruplarındaki karşılıklar, tutarı ya da zamanı kesin bilinmeyen ama bilanço gününde varlığı belli olan borçlardır: işçi emekli olunca ödenecek kıdem tazminatı gibi. Tebliğ bu karşılıkların aktifi düzenleyici olmadığını özellikle yazar. Ticari alacaklar ve stoklar sayfasında gördüğümüz 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı ise bir alacağın değerini düşüren (−) hesaptır; adları benzer, işlevleri farklıdır.
Nasıl sorulurBir borcun vadesi ve bilanço tarihi verilip hangi hesapta izleneceği sorulur ya da yabancı kaynak hesaplarıyla ilgili öncüllerin doğruluğu istenir.
TuzakBaşlangıçta iki yıl vadeli olup ödemesine sekiz ay kalan borcu uzun vadeli saymak; ölçü kalan süredir. İkinci tuzak: borç ve gider karşılıklarını şüpheli alacak karşılığı gibi aktifi düzenleyen hesap sanmak.
Sınavda işaretle438 ertelenmiş kamu borçları 43 grubundadır.
⇄Bilgi eşleştirme borç → hesap
?Soru çöz
Tekdüzen Hesap Planı'ndaki yabancı kaynak hesaplarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
I. Borç ve Gider Karşılıkları grubundaki hesaplar aktifi düzenleyici nitelikte değildir.
II. Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı ile Kıdem Tazminatı Karşılığı aynı nitelikte, aktifi düzenleyen hesaplardır.
III. Bilanço gününden itibaren 18 ay sonra ödenecek senetli ticari borç uzun vadeli Borç Senetleri hesabında izlenir.