Kıtalar, okyanuslar ve deniz komşularımız
MEB 6. sınıf · Evimiz Dünya · Okuma 3 dk · 2 etkinlik
✎Konu anlatımı
Kıta ile okyanus nedir, deniz ile okyanus arasındaki fark nedir? Türkiye'nin deniz komşuları hangileridir, Mavi Vatan ne demektir?
Kısa cevap: Yeryüzünde yedi kıta ve beş okyanus vardır. Okyanus kıtalar arasındaki büyük tuzlu su kütlesi, deniz ise okyanusun karaya sokulmuş kolu ya da uzantısıdır. KKTC, Lübnan, Filistin, Mısır, Libya, Rusya, Ukrayna ve Romanya deniz komşularımızdır. Denizlerdeki haklarımızın bütünü Mavi Vatan'dır.Bir arkadaşına evinin yerini "postanenin karşısı, parkın yanı" diye tarif edersin. Ülkeler de çevrelerine göre böyle tarif edilir.
Kıta, okyanus, deniz
Büyük kara parçalarına kıta denir: Asya, Avrupa, Afrika, Kuzey Amerika, Güney Amerika, Antarktika ve Okyanusya. Kıtaların arasını dolduran büyük tuzlu su kütleleri okyanustur: Büyük Okyanus (Pasifik), Atlas Okyanusu, Hint Okyanusu, Güney Okyanus ve Kuzey Okyanusu.
Deniz okyanustan küçüktür. Okyanusun karanın içine sokulmuş ya da kıyısında kalmış uzantısına deniz denir. Akdeniz, Atlas Okyanusu'na bağlı bir denizdir.
Göreceli konum ve deniz komşuları
5. sınıfta göreceli konumu ve kara komşularımızı öğrenmiştin: bir yeri kıtalara, denizlere ve komşulara göre anlatmak. Türkiye, Asya ile Avrupa arasında köprü gibidir; Afrika'ya da yakındır. Üç yanı denizlerle çevrilidir.
| Deniz | Deniz komşuları |
|---|---|
| Karadeniz | Rusya, Ukrayna, Romanya (Bulgaristan ve Gürcistan aynı zamanda kara komşusu) |
| Ege Denizi | Yunanistan (aynı zamanda kara komşusu) |
| Akdeniz | KKTC, Lübnan, Filistin, Mısır, Libya (Suriye aynı zamanda kara komşusu) |
Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz'de Türkiye'nin sahip olduğu hakların ve çıkarların bütününe Mavi Vatan denir. Balıkçılık, deniz ulaşımı ve deniz altındaki kaynaklar Mavi Vatan'ın değerleridir. Onu korumak bağımsızlığımızı korumaktır.
Nasıl sorulurBir ülke ya da kıtanın göreceli konumu bir tanıtım kartında verilir ya da deniz komşuları haritada numaralanır; hangi bilginin doğru olduğu sorulur.
TuzakDeniz komşusunu kara komşusu sanmak.
İpucuÜlke ile aramızda kara mı var, deniz mi, haritada bak.
?Soru çöz öncüllü · harita
Haritada Türkiye'nin çevresindeki üç ülke numarayla gösterilmiştir.
Bu haritaya göre,
I. 1 numaralı ülke ile Karadeniz üzerinden komşuyuz.
II. 2 numaralı ülke Akdeniz'de deniz komşumuzdur.
III. 3 numaralı ülke ile aramızda kara sınırı vardır.
yargılarından hangileri doğrudur?
▭Boşluk doldurma
Ukrayna ile üzerinden, Libya ile üzerinden komşuyuz. Kıtaların arasını dolduran büyük tuzlu su kütlesine ise denir.