Taban puan
Bir programa ya da kadroya o yılki yerleştirmede yerleşen en düşük puanlı adayın puanı. Ertesi yıl için yol gösterir ama kesin eşik değildir; kontenjan ve aday sayısı değişince yükselebilir ya da düşebilir.
SÖZLÜK · TERCİH VE YERLEŞTİRME
Kısa cevap: Yerleştirmede aynı programı ya da kadroyu tercih edenler arasından puanı yüksek olana öncelik verilir; aday puanının yettiği en üst tercihine yerleşir. Bu sayfada üniversite, KPSS ve LGS tercihlerinde geçen 25 terimin tanımı ve ilgili tercih aracı var.
25 terim · Hukuki terimlerde dayanak madde, rakamlarda resmî kaynak · Son kontrol:
Bu sayfada eşleşen terim yok.
Bir programa ya da kadroya o yılki yerleştirmede yerleşen en düşük puanlı adayın puanı. Ertesi yıl için yol gösterir ama kesin eşik değildir; kontenjan ve aday sayısı değişince yükselebilir ya da düşebilir.
Bir programa o yıl yerleşen en yüksek puanlı adayın puanı. Programa ilgi gösteren adayların puan aralığını görmek için taban puanla birlikte okunur.
Bir programa ya da kadroya o dönemde yerleştirilecek en fazla aday sayısı. Programlarda genel kontenjanın yanında okul birincisi, 34 yaş üstü kadın gibi özel kontenjanlar da bulunabilir.
Yerleştirme sonunda yeterli tercih ya da puan olmadığı için doldurulamayan kontenjan. YKS'de boş kalan ve kaydı yapılmayan yerler ek yerleştirmede yeniden tercihe açılır.
Kayıtlardan sonra boş kalan kontenjanlar için ÖSYM'nin yaptığı ikinci yerleştirme. YKS'de merkezî yerleştirmede bir programa yerleşmiş olanlar başvuramaz; bir programın genel yerleştirmedeki en düşük puanının altında kalan aday o programa ek yerleştirmede de yerleşemez.
Tıp, hukuk, mühendislik, öğretmenlik gibi programları tercih edebilmek için aranan en düşük başarı sırası. Bu sıranın gerisinde kalan aday o programı tercih edemez; yazsa bile tercihi işleme alınmaz.
Puanın yetmeyeceği düşünülen programları listenin üst sıralarına yazmanın alttaki tercihleri bozduğu inancı. Yerleştirmede tercih sırası yalnız puanlar eşitse dikkate alındığı için böyle bir zarar yoktur; asıl risk, kazanınca kaydolmak istenmeyecek bir programı listeye yazmaktır.
Liseden birincilikle mezun olanlar için programlarda ayrılan ayrı kontenjan. Yerleştirmede önce genel kontenjana, sonra bu kontenjana bakılır; dolmayan yerler genel kontenjana aktarılır.
Yılın 1 Ocak'ı itibarıyla 34 yaşını doldurmuş kadınlar için bazı devlet üniversitesi programlarında ayrılan ayrı kontenjan. Başarı sırası şartı olan programlarda uygulanmaz; daha önce lisans mezunu olanlar yararlanamaz.
Vakıf üniversitelerinde aynı programın öğrenim ücreti bakımından ayrılmış kontenjanları: burslu programda ücret alınmaz, indirimli programda ücretin belirli bir kısmı alınır, ücretli programda tam ücret ödenir. Her kontenjanın ayrı taban puanı olur.
Bir önceki yılın YKS'siyle bir programa yerleşen adayın bu yılki yerleştirmede OBP katkısının yarıya düşürülmesi. Kayıt yaptırıp yaptırmamak sonucu değiştirmez; bir yıl hiçbir programa yerleşmeyen adayın OBP'si ertesi yıl yeniden tam hesaplanır.
Kayıt tarihinde mezuniyetini belgeleyemeyen ama sonradan bütünleme ya da tek ders sınavıyla mezun olan adayın, Yükseköğretim Yürütme Kurulunun belirlediği süre içinde geçici olarak kaydedilmesi. Süre sonuna kadar mezuniyetini belgeleyemeyenin kaydı silinir.
ÖSYM tercih kılavuzunda her programa verilen, tercih formuna yazılan kod. Aynı bölümün farklı üniversitedeki, öğretim türündeki ya da burs durumundaki kontenjanlarının her birinin ayrı kodu vardır.
Tercih edilebilecek programların ya da kadroların kodlarını, kontenjanlarını, şartlarını ve özel koşullarını gösteren ÖSYM belgesi. Program ya da kadronun yanındaki koşul numaraları kılavuzun açıklamalar bölümünde tek tek yazılıdır.
YKS ya da DGS ile yerleşen adayın üniversite kaydını e-Devlet üzerinden çevrim içi yaptırması. Her üniversite e-kayıt yapıp yapmadığını ve istenen ek belgeleri kendi duyurusunda açıklar.
Kurumların KPSS puanıyla dolduracağı kadroların ÖSYM tercih kılavuzunda ilan edilmesi ve adayların tercihlerine göre ÖSYM tarafından puan sırasıyla yerleştirilmesi. Merkezî yerleştirmeyle doldurulan B grubu kadrolarda ayrıca mülakat yapılmaz.
KPSS'de genel yetenek ve genel kültür puanıyla (lisans P3, ön lisans P93, ortaöğretim P94) doldurulan memur ve sözleşmeli kadrolar. Bu kadrolar ÖSYM merkezî yerleştirmesiyle ya da kurumların KPSS puan sırasıyla yaptığı alımlarla doldurulur.
ÖSYM tercih kılavuzunda her kadronun yanında yazan dört haneli kod. Kadronun hangi bölümden mezun olanlara açık olduğunu ve varsa cinsiyet, sürücü belgesi, sertifika, yabancı dil gibi ek koşulları gösterir; aday ancak bütün kodlarını karşıladığı kadroyu tercih edebilir.
Merkezî yerleştirmede boş kalan ya da yerleşenlerin göreve başlamaması nedeniyle boşalan kadrolar için ÖSYM'nin yaptığı ek tercih ve yerleştirme. Kimlerin başvurabileceği ve hangi kadroların açıldığı o döneme ait kılavuzda yazar.
Kurum sınavlarında asıl kazananların yanında başarı sırasına göre ayrıca belirlenen aday. Asıl adaylardan göreve başlamayan, şartı taşımadığı anlaşılan ya da ayrılan olursa ilanda ya da yönetmelikte yazan süre içinde sırayla yerine çağrılır; süre dolunca yedeklik hakkı biter.
Bir kadroyu tercih edebilmek için tercih döneminde taşınması gereken öğrenim, belge ve diğer koşullar. Diplomaya tercihlerin ÖSYM'ye gönderildiği gün, sürücü belgesi ve sertifika gibi belgelere tercih işlemlerinin son günü itibarıyla sahip olunmalıdır; belgeler ÖSYM'ye değil atamada kuruma sunulur.
LGS puanı kullanılmadan, öğrencinin adresine göre belirlenen kayıt alanı, devamsızlık ve okul başarısı gibi ölçütlerle sınavsız liselere yapılan yerleştirme. Sınava girmeyen öğrenciler de bu yolla bir liseye yerleşebilir.
Bir öğrencinin ikamet adresine göre yerel yerleştirmede öncelikli olarak tercih edebileceği okulları belirleyen bölge. Kayıt alanındaki okullar yerel yerleştirmede öncelik sağlar.
Fen lisesi, sosyal bilimler lisesi ve bazı Anadolu ve meslek liseleri gibi öğrencilerini LGS puanına göre merkezî olarak alan okullar. Bu okullara yerleşmek için LGS'ye girmek ve tercih yapmak gerekir.
Liseye kayıtlı öğrencinin, MEB'in belirlediği dönemlerde ve kontenjan ölçüsünde başka bir okula geçmesi. Sınavla öğrenci alan okullara nakilde öğrencinin puanının o okulun taban puanına uygunluğu gibi şartlar aranır.
Uygulamada aynı süreci anlatır: kayıtlardan sonra boş kalan kontenjanlar için ÖSYM'nin açtığı ikinci tercih dönemidir. Adayın yaptığı işe ek tercih, ÖSYM'nin bu tercihlere göre yaptığı yerleştirmeye ek yerleştirme denir. YKS'de merkezî yerleştirmede bir programa yerleşmiş olanlar ek yerleştirmeye katılamaz.
Taban puan, bir programa o yıl yerleşen son adayın puanıdır; tavan puan ise yerleşen en yüksek puanlı adayın puanıdır. Taban puan bir sonraki yıl için kesin bir eşik değildir; kontenjan, aday sayısı ve sınavın zorluğuyla değişir.