Passive voice: işi yapan değil, işin kendisi önemliyse
YDS · YÖKDİL · YDT · Fiil yapıları · Okuma 4 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaİngilizcede zaman uyumu nedir, when ve by the time gibi zaman bağlaçlarından sonra neden will kullanılmaz?Bu konunun bağlandığı sayfadan (Perfect ve future tenses). Önce kendin cevapla, sonra aç.
Zaman uyumu, bir cümledeki iki yüklemin zamanlarının birbirine uyması demektir. En önemli kural: when, before, after, until, as soon as, once, by the time gibi zaman bağlaçlarının cümleciğinde gelecek için will kullanılmaz, simple present ya da present perfect kullanılır: I'll call you when I arrive. Ana cümle geçmişteyse yan cümle de çoğunlukla geçmişte olur.
✎Konu anlatımı
İngilizcede passive voice (edilgen yapı) nasıl kurulur, her zamanda edilgen biçimler nelerdir?
Kısa cevap: Passive (edilgen) yapı be + V3 ile kurulur ve eylemi yapanın bilinmediği, önemsiz olduğu ya da belli olduğu durumlarda kullanılır: The bridge was built in 1973. Zamanı be fiili taşır: is built, is being built, has been built, was built, had been built, will be built. İşi yapan söylenecekse by ile eklenir.Bir bilimsel makalede “Biz örnekleri ısıttık” değil, “Örnekler ısıtıldı” yazılır; çünkü önemli olan araştırmacı değil, işlemdir.
Etken (active) cümlede özne işi yapandır: Engineers designed the tunnel. Edilgen (passive) cümlede ise işten etkilenen öne geçer ve özne olur: The tunnel was designed (by engineers). (Tünel mühendisler tarafından tasarlandı.) Akademik metinler, haberler ve kullanım kılavuzları edilgeni çok sever; YDS ve YÖKDİL cümlelerinin önemli bir kısmı bu yüzden edilgendir.
Zamanı be taşır
Edilgen yapının formülü tektir: be + V3. Ana fiil her zaman V3'tür; zamanı, kişiyi ve sayıyı be fiili gösterir. Bu yüzden edilgen bir yüklemin zamanını bulmak için be'nin biçimine bakılır.
| Zaman | Edilgen biçim | Örnek |
|---|---|---|
| simple present | am/is/are + V3 | English is spoken here. |
| present continuous | am/is/are being + V3 | The road is being repaired. |
| present perfect | has/have been + V3 | The results have been published. |
| simple past | was/were + V3 | The letter was written in 1920. |
| past continuous | was/were being + V3 | The car was being washed. |
| past perfect | had been + V3 | All the tickets had been sold. |
| future | will be + V3 | The winners will be announced. |
| future perfect | will have been + V3 | It will have been finished by May. |
Perfect continuous zamanların edilgeni (has been being built) pratikte kullanılmaz; sınavda da çıkmaz. Edilgen cümlenin zaman uyumu, Perfect ve future tenses sayfasında gördüğümüz kurallarla aynı işler: By the time the police arrived, the money had been stolen.
Nasıl sorulurŞıklarda aynı fiilin etken ve edilgen biçimleri yan yana durur (has discovered / has been discovered). Karar özneye bakılarak verilir: özne işi yapıyor mu, işten mi etkileniyor?
TuzakTürkçe çeviride edilgen eki olmayan cümleleri etken sanmaktır: “Bu ilaç 1950'lerde geliştirildi” açıkça edilgendir, ama “Ödül ona verildi” de She was given the award olur.
↕Sıralama etkenden edilgene
The committee will announce the results. cümlesini edilgene çevirme adımlarını sırala.
- Etken yüklemin zamanını be'ye aktar: will be
- Etken cümlenin nesnesini bul: the results
- Gerekirse işi yapanı ekle: by the committee
- Nesneyi özne yap: The results …
- Ana fiili V3 yap: announced
?Soru çöz
Since the 1990s, more than 5,000 new planets ---- outside our solar system, many of them with the help of space telescopes.