Trafik ve çevre: emisyon, gürültü, ekonomik sürüş ve navigasyon

Trafik ve çevre ilişkisini, zararlı emisyonu azaltan sürüş alışkanlıklarını, bakımın çevreye etkisini ve harita-navigasyon kullanımını öğren.

5 durakMTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · 23 soru
10 etkinlikeşleştir · sırala · doldur · çöz
0 / 10tamamlanan etkinlik
Sorularuygulamaya ekleniyor
ÇEVRE

Çevre ve trafik: hava, gürültü, atık ve araçtan çöp atmak

MTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaTrafikte kabahat ile suç farkı nedir, araç ne zaman trafikten men edilir?Bağlantılı konudan (Trafik kazaları ve denetim). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Trafik ihlallerinin çoğu kabahattir: idari para cezası, ceza puanı, belge geri alma ya da araç meni getirir. Bazıları suçtur ve mahkemede yargılanır. Tescilsiz, sigortasız ya da freni bozuk araç trafikten men edilir.

Kabahat, suç ve men

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Trafik çevreyi nasıl etkiler, araçtan çöp atmanın cezası var mı?

Kısa cevap: Çevre, canlıların içinde yaşadığı ve birbiriyle ilişki kurduğu doğal ve toplumsal ortamdır. Trafik çevreyi egzoz gazlarıyla, gürültüyle, lastik, yağ ve akü gibi atıklarla ve yakıt tüketimiyle etkiler. Araçtan çöp ya da izmarit atmak yasaktır ve cezası vardır; aracı gereksiz yere çalışır bırakmak da çevreye zarar verir.

Bir aracın egzozu, motoru durunca değil, sürücüsü onu doğru kullanınca temizlenir.

Çevre ve trafik

Çevre, canlıların içinde yaşadığı ve yaşamları boyunca birbiriyle ilişki kurduğu doğal, fiziksel ve toplumsal ortamdır: hava, su, toprak, bitkiler, hayvanlar ve insanlar. Trafik bu ortamın her parçasına dokunur. Egzoz havayı kirletir, gürültü uykuyu ve sağlığı bozar, yollar doğal alanları böler, atık yağ ve eski lastikler toprağı ve suyu kirletir.

Trafiğin çevreye etkileri
EtkiKaynağıNe yaparsın?
Hava kirliliğiEgzoz gazları, isBakımlı araç, ekonomik sürüş, toplu taşıma
GürültüKorna, bozuk egzoz, yüksek müzik, ani hızlanmaGereksiz korna yok, egzozu sağlam tut
AtıkYağ, akü, lastik, araçtan atılan çöpToplama yerine ver, araçtan bir şey atma
İklim değişikliğiYakıt yanınca çıkan karbondioksitDaha az yakıt, daha az gereksiz yolculuk

Araçtan çöp atmak ve rölanti

Araçtan bir şey atmak ya da dökmek yasaktır; sürücüye idari para cezası verilir. Pencereden atılan bir izmarit kuru otları tutuşturup orman yangını başlatabilir. Aracı dururken gereksiz yere çalışır bırakmak, yani rölantide bekletmek de yakıt harcar, havayı ve sessizliği kirletir. Kapalı garajda çalışan motorun egzozu insanı zehirleyebilir. Yol kenarına atılan yiyecek artıkları hayvanları yola çeker; yola çıkan hayvan da kazaya yol açar.

Akılda kalsın: Hava, ses, atık, iklim: trafik dördüne de dokunur. Pencereden atılan izmarit bir orman kadar yanabilir.
Sınavda

Nasıl sorulurTrafiğin çevreye etkisi, araçtan çöp atmanın sonucu ya da çevreyi koruyan davranış sorulur.

Tuzak“küçük bir çöp zarar vermez” ya da “araç dururken atmak serbest” sanmak.

İpucuÇevre sorusunda doğru şık çoğunlukla daha az yakıt, daha az atık, daha az gürültüdür.

?Soru çöz araçtan atma

Şehirlerarası yolda giden bir sürücü, yanan sigara izmaritini pencereden yol kenarındaki kuru otlara attı.

Bu davranışla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

✓ B. Araçtan bir şey atmak ya da dökmek her yerde yasaktır; yanan izmarit kuru otu tutuşturabilir. A küçük atığın zararını yok sayıyor; C yasağı şehirle sınırlıyor; D aracın durması yasağı kaldırmaz.

▭Boşluk doldurma

Aracı dururken gereksiz yere çalışır hâlde bekletmeye denir. Kapalı garajda çalışan motorun egzozundaki insanı zehirleyebilir. Araçtan çöp ya da izmarit atmak .

rodajyasaktırkarbonmonoksitserbesttirrölantioksijen
ÇEVRE

Egzoz gazları ve gürültü: zararlı emisyon, duman ve ses

MTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaAraç muayenesi kaç yılda bir yapılır, ilk muayene ne zaman olur?Bağlantılı konudan (Araç tescili, sigorta ve muayene). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Hususi ve resmî otomobiller ile motosikletler ilk üç yaş sonunda, sonra iki yılda bir muayene edilir. Lastik tekerlekli traktör üç yaş sonunda, sonra üç yılda bir muayene olur. Ticari otomobil, kamyonet, otobüs, kamyon gibi diğer bütün motorlu araçlar ve römorklar ise bir yaş sonunda, sonra her yıl muayene edilir.

Araç muayenesi

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Egzoz gazlarında hangi zararlı maddeler var, kara duman çıkaran araca ne olur?

Kısa cevap: Egzozdan karbonmonoksit, azot oksitler, yanmamış hidrokarbonlar, is (partikül madde) ve karbondioksit çıkar. Bunlar sağlığa zarar verir, havayı kirletir, iklim değişikliğini hızlandırır. Çevreyi rahatsız edecek kadar duman ya da gürültü çıkaran aracın düzeltilmesi istenir; düzeltilmezse araç trafikten men edilir.

Kışın bir kavşakta bekleyen araçların üstündeki gri bulut, egzozun görünen kısmıdır.

Egzozda ne var?

Motor yakıtı yakarken egzozdan çeşitli gazlar ve parçacıklar çıkar. Bunlara zararlı emisyon denir.

Egzozdaki başlıca zararlı maddeler
MaddeNereden?Zararı
Karbonmonoksit (CO)Yakıtın eksik yanmasıRenksiz, kokusuz, zehirli; kapalı yerde öldürebilir
Azot oksitler (NOx)Yüksek sıcaklıkta yanmaSolunum yollarını tahriş eder, hava kirliliği
Hidrokarbonlar (HC)Yanmamış yakıtHava kirliliği, sağlığa zarar
Partikül madde (is)Özellikle dizel motorAkciğere yerleşir, kara duman
Karbondioksit (CO2)Her yanmaSera gazı, iklim değişikliği

Egzoz sistemindeki katalitik konvertör zararlı gazların bir kısmını daha zararsız gazlara çevirir. Aracın egzoz emisyonu belirli dönemlerde ölçtürülür; sınırı aşan araç ayarlatılır ya da onarılır. Motor ve yakıt sisteminin teknik yanını Araç Tekniği serisindeki Motor ve yakıt sistemi sayfasında bulabilirsin.

Duman ve gürültü

Çevreyi rahatsız edecek kadar duman ya da gürültü çıkaran aracın sürücüsüne ceza verilir ve aracın uygun hâle getirilmesi istenir; verilen sürede düzeltilmezse araç trafikten men edilir. Egzozda izinsiz değişiklik yapmak, örneğin susturucuyu söktürmek de yasaktır. Müziğin sesini araç dışına taşıracak kadar açmak ve gereksiz korna çalmak gürültü kirliliğidir. Gürültü en çok gece ve yerleşim yerlerinde rahatsız eder; hastane ve okul çevresinde sessiz sürmeye ayrıca özen gösterirsin.

Akılda kalsın: CO zehirler, NOx ve HC kirletir, is akciğere oturur, CO2 iklimi ısıtır. Kara duman ve patlayan egzoz, bakım zamanı demektir.
Sınavda

Nasıl sorulurEgzoz gazının etkisi, kara duman ya da gürültü çıkaran araca uygulanacak işlem sorulur.

TuzakKarbonmonoksiti kokusundan anlaşılır sanmak; renksiz ve kokusuzdur.

İpucu“kapalı garajda çalışan motor” gördüğün an cevap karbonmonoksittir.

?Soru çöz kara duman

Egzozundan görülür biçimde kara duman çıkan ve çevreyi rahatsız eden bir araç denetimde durduruldu.

Bu araç için aşağıdakilerden hangisi uygulanır?

✓ A. Duman ya da gürültü çıkaran aracın düzeltilmesi istenir; düzeltilmezse araç trafikten men edilir. B sorun aracın teknik durumudur, belge iptali gerektirmez; C kara duman bir arızanın işaretidir, normal değildir; D hurdaya ayırma kanunda böyle bir yaptırım değildir.

⇄Bilgi eşleştirme durum ↔ neden

ÇEVRE

Toplu taşıma, bisiklet ve düzenli bakım: çevreye üç katkı

MTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaDurma mesafesi nedir, intikal ve fren mesafesinin farkı ne?Bağlantılı konudan (Hız ve takip mesafesi). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Durma mesafesi, sürücünün tehlikeyi gördüğü andan araç tamamen durana kadar alınan yoldur. İki parçası vardır: tehlikeyi görüp frene basana kadar alınan intikal (algılama-tepki) mesafesi ve frenin tuttuğu andan durana kadar alınan fren mesafesi.

Durma mesafesi

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Toplu taşıma ve bisikletin çevreye faydası nedir, düzenli araç bakımı çevreyi nasıl korur?

Kısa cevap: Toplu taşıma, aynı sayıda insanı daha az araçla, daha az yakıt ve egzozla taşır; trafiği ve otopark ihtiyacını azaltır. Bisiklet ve yürüme hiç egzoz çıkarmaz, sağlığa da iyi gelir. Düzenli bakım yapılan araç daha az yakar, daha az kirletir, sızıntı yapmaz; atık yağ, akü ve lastik doğaya değil toplama yerine verilir.

Kırk kişiyi taşıyan bir otobüs, yolda kırk ayrı otomobilin yerini tutabilir.

Toplu taşıma ve bisiklet

Otobüs, metro, tramvay ve tren aynı sayıda insanı çok daha az araçla taşır. Kişi başına düşen yakıt, egzoz, yol ve otopark alanı azalır; trafik rahatlar. Kısa mesafede yürümek ya da bisiklete binmek hiç egzoz çıkarmaz, gürültü yapmaz ve sağlığa iyi gelir. Aynı yöne gidenlerin bir araçta yolculuk etmesi de trafiği ve tüketimi azaltır.

Düzenli bakım

Bakım ve çevreye yararı
BakımÇevreye yararı
Hava filtresinin temiz olmasıYakıt iyi yanar, daha az duman çıkar
Yağ ve filtrenin zamanında değişmesiMotor rahat çalışır, sızıntı ve yağ yakma olmaz
Lastik basıncının doğru olmasıYuvarlanma direnci azalır, yakıt tasarrufu olur
Egzoz ve susturucunun sağlam olmasıGürültü ve zararlı gaz azalır
Atık yağ, akü ve lastiğin teslimiToprağa ve suya karışmaz

Atık motor yağı, eski akü ve lastik çöpe, toprağa ya da kanalizasyona atılmaz; servislerin ve toplama noktalarının aldığı yere verilir. Bakımın ayrıntısını Araç Tekniği serisindeki Araç bakımı ve arızalar sayfasında bulabilirsin.

Akılda kalsın: Az araç, az yakıt, az atık. Kısa yolda yürü ya da pedal çevir; aracı bakımlı tut, atığını doğru yere ver.
Sınavda

Nasıl sorulurToplu taşımanın ya da düzenli bakımın çevreye yararı, atık yağ ve akünün ne yapılacağı sorulur.

TuzakBakımın yalnız aracın ömrünü uzattığını, çevreyle ilgisi olmadığını sanmak.

İpucuÇevre sorusunda “daha az yakıt” ve “doğru yere teslim” içeren şık öne çıkar.

?Soru çöz bakım

Aşağıdakilerden hangisi aracın düzenli bakımının çevreye yararlarından biri değildir?

✓ D. Bakım hız sınırını değiştirmez; sınırı araç cinsi, yol ve levha belirler. A doğru: ayarlı motor ve doğru basınçlı lastik daha az yakar; B doğru: iyi yanan yakıt daha az zararlı gaz çıkarır; C doğru: bakımlı motor toprağa yağ damlatmaz.

?Soru çöz kısa yol

Evine 800 metre uzaklıktaki fırına ekmek almaya gidecek bir sürücü için aşağıdakilerden hangisi çevreye en az zararı verir?

✓ C. Yürümek ve bisiklet hiç egzoz çıkarmaz, kısa yol için en uygunudur. A rölantide bekleyerek zararı büyütüyor; B daha iyidir ama soğuk motorla kısa yol yine yakıt ve egzoz demektir; D bir başka aracı yola çıkarır.
ÇEVRE

Ekonomik ve çevreci sürüş: yumuşak kalk, erken bırak, sabit git

MTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · Okuma 3 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaGüvenli hız nedir, hız sürücüyü nasıl etkiler?Bağlantılı konudan (Hız ve takip mesafesi). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Hız, aracın birim zamanda aldığı yoldur ve km/s ile ölçülür. Güvenli hız, levhadaki sınırın altında kalsa bile yolun, havanın, trafiğin, aracın ve yükün durumuna uydurulmuş hızdır. Hız arttıkça görüş alanı daralır, tepki süresinde alınan yol ve durma mesafesi uzar.

Güvenli hız

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Ekonomik ve çevreci sürüş nasıl yapılır, yakıt nasıl tasarruf edilir?

Kısa cevap: Ekonomik sürüşte yumuşak kalkar, önünü uzaktan görüp gazı erken bırakır, sabit hızla ve uygun yüksek viteste, düşük devirde gidersin. Ani hızlanma ve frenden, gereksiz rölantiden, fazla yük ve boş tavan bagajından kaçınır, lastik basıncını doğru tutarsın. Hız sınırına uymak da yakıtı azaltır.

Yakıt göstergesini en çok, sürücünün sağ ayağı düşürür.

Ayağın ve gözün

Kalkışta gaza yumuşak basarsın. Yolu uzaktan okur, kırmızı ışığı ya da duran trafiği erken görür, gazı erken bırakırsın; araç motor freniyle yavaşlar, freni daha az kullanırsın. Ani hızlanma ve ani fren hem yakıtı hem lastiği ve freni tüketir. Uzun beklemede motoru kapatmak gereksiz rölantiyi önler.

Aynı yolu yumuşak sürüşle gidersin: daha az gaz, daha az fren, daha az yakıt.Görsel: Sınav Defteri

Vites, hız ve araç

Trafiğin izin verdiği en uygun yüksek viteste, düşük devirde ve sabit hızla gitmek yakıtı azaltır. Hız arttıkça hava direnci hızla büyür; hız sınırına uymak hem güvenlik hem tasarruftur. Lastik basıncı düşükse araç daha çok yakar. Bagajdaki gereksiz yük ve kullanılmayan tavan bagajı tüketimi artırır; klimayı ölçülü kullanırsın. Yolculuğu önceden planlamak, yolda kaybolup boşa dolaşmayı önler.

Yokuş aşağı

Eğimli yolda motoru durdurup vitesi boşa alarak inmek yasaktır; inişte, çıkışta kullanacağın vitesle inersin. Böylece motor freni aracı tutar, frenler aşırı ısınmaz. Gazı bırakılmış ve viteste inen araç da çok az yakıt harcar; yani güvenli olan burada aynı zamanda tasarruflu olandır.

Akılda kalsın: Yumuşak kalk, uzağa bak, erken bırak, sabit git. Ani gaz ve ani fren, cebinden ve havadan gider.
Sınavda

Nasıl sorulurYakıt tasarrufu sağlayan ya da tüketimi artıran davranış sorulur.

TuzakDüşük viteste yüksek devirle gitmeyi ya da uzun beklemede motoru çalışır bırakmayı tasarruf sanmak.

İpucuYumuşaklık ve süreklilik tasarruftur; sertlik ve beklemek israftır.

↕Sıralama ışığa ekonomik yaklaşma

Kırmızı ışığa yaklaşan ekonomik sürücünün yaptıklarını sırala.

  1. Gerektiği kadar hafifçe frenleyip durur.
  2. Gaz pedalını erkenden bırakır.
  3. Yeşil yanınca yumuşakça kalkar.
  4. Kırmızı ışığı uzaktan görür.
  5. Araç motor freniyle kendiliğinden yavaşlar.

?Soru çöz tasarruf

Ekonomik ve çevreci sürüşle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

✓ A. Düşük devir ve sabit hız, motorun en az yakıtla çalıştığı durumdur. B ani gaz ve fren yakıtı da fren ve lastiği de tüketir; C boş tavan bagajı hava direncini artırır; D çalışan motor yol almadan yakıt yakar.
KARAYOLU

Harita, yol numaraları ve navigasyon: yolunu bul, dikkatini kaybetme

MTSK · Trafik ve Çevre Bilgisi · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaOtoyol, ekspres yol, motorlu taşıt yolu, bağlantı yolu ve geçiş yolu nedir?Bağlantılı konudan (Karayolu çeşitleri). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Otoyol (erişme kontrollü karayolu), transit trafiğe ayrılan, giriş ve çıkışı yalnız belirli yerlerden yapılan, yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği yoldur. Motorlu taşıt yolunda kurallar otoyolla aynıdır. Bağlantı yolu kavşak yakınında taşıt yollarını birleştiren tek yönlü yoldur. Geçiş yolu ise bir mülke girip çıkmak için yapılan yolun karayolu üzerindeki kısmıdır.

Otoyol ve diğer yollar

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Yol numaraları ne anlatır, D ve E harfli yol numarası nedir, navigasyon nasıl kullanılır?

Kısa cevap: Yol numaraları yolun türünü gösterir: otoyol numarası turuncu zemin üzerinde siyah, uluslararası (E) yol yeşil zemin üzerinde beyaz, devlet yolu (D) mavi zemin üzerinde beyaz, il yolu beyaz zemin üzerinde mavidir. Navigasyonun rotası ve sesi yola çıkmadan ayarlanır; navigasyon ile levha çelişirse levhaya uyulur.

Yolculuğu yola çıkmadan planlayan sürücü, yolda daha az kaybolur, daha az yakar.

Harita okumak

Harita yolu küçültülmüş olarak gösterir. Ölçek haritadaki bir uzunluğun gerçekte ne kadar olduğunu, lejant (açıklama kutusu) çizgi ve işaretlerin ne anlama geldiğini söyler. Yolculuktan önce rotayı, mola ve yakıt yerlerini, yol çalışmalarını haritada görürsün. Haritada ve yön levhalarında yollar numarayla anılır.

Yol numaraları

Yol numaralarının görünümü
YolNumara levhasıÖrnek
OtoyolTuruncu zemin, siyah yazıO-4
Uluslararası yolYeşil zemin, beyaz yazıE 90
Devlet yoluMavi zemin, beyaz yazıD.400
İl yoluBeyaz zemin, mavi rakamİlin trafik koduyla başlar

Levhalarda yolların tercih sırası otoyol, uluslararası yol ve devlet yolu, devlet yolu, il yolu biçimindedir. Kavşaklarda ayrıca kavşak numarası bulunabilir. Otoyolu ve diğer yol türlerini Karayolu çeşitleri sayfasında gördük.

Navigasyon

Navigasyon (yön bulma cihazı) uydu sinyaliyle konumunu bulur, sana rota çizer. Rotayı ve sesli yönlendirmeyi yola çıkmadan ayarlarsın; seyir hâlinde ekranla uğraşmazsın. Navigasyon kullanımı serbesttir ama sürücünün görebileceği ekranda video izlemek yasaktır. Harita eski olabilir ya da yol kapanmış olabilir: navigasyon ile levha ya da görevli çeliştiğinde levhaya ve görevliye uyarsın.

Akılda kalsın: Turuncu otoyol, yeşil E, mavi D, beyaz-mavi il yolu. Navigasyon yol gösterir, kuralı levha koyar.
Sınavda

Nasıl sorulurBir yol numarası levhası verilip yolun türü, ya da navigasyonun doğru kullanımı sorulur.

TuzakMavi zeminli D numarasını otoyol sanmak.

İpucuE ve D harfleri, otoyol turuncusu ve il yolunun beyaz zemini ayrı ayrı akılda tutulur.

Bu sayfanın kodları
KodAnlamıNot
COKarbonmonoksitRenksiz, kokusuz, zehirli
CO2KarbondioksitSera gazı
NOx, HCAzot oksitler, hidrokarbonlarHava kirliliği
O-…OtoyolTuruncu zemin, siyah yazı
E …Uluslararası yolYeşil zemin, beyaz yazı
D. …Devlet yoluMavi zemin, beyaz yazı
Mavi rakamİl yoluBeyaz zemin

?Soru çöz yol numarası

Bir yön levhasında mavi zemin üzerine beyaz harflerle “D.400” yazılı bir yol numarası görüyorsun.

Bu numara hangi yolu gösterir?

✓ D. Mavi zemin üzerinde beyaz yazı ve D harfi devlet yolunu gösterir. A otoyol numarası turuncu zemin üzerinde siyahtır; B uluslararası yol yeşil zeminde E harfiyle yazılır; C il yolu beyaz zemin üzerinde mavi rakamlıdır.

▭Boşluk doldurma

Navigasyonun rotasını ve sesini yola ayarlarsın. Navigasyon seni tek yönlü bir yola ters yönden sokmak isterse uyarsın. Seyir sırasında sürücünün görebileceği ekranda izlemek yasaktır.

levhayaçıktıktan sonravideonavigasyonaçıkmadanharita

Karma tekrar

Önceki 3 sayfadan karışık 10 soru. Sınavdaki gibi konular karışık gelir; hangi konudan olduğunu çözümde görürsün. Birkaç gün sonra yeniden çöz.

?Soru 1

Belgesini 8 ay önce alan bir aday sürücünün son bir yıldaki ceza puanı toplamı 80'e ulaştı.

Buna göre hangisi doğrudur?

✓ B. Aday sürücü için eşik 75 puandır; aşılınca aday belgesi iptal edilir. A ve C, 100 puanlık genel sistemi aday sürücüye uyguluyor; D kanunda olmayan bir uygulamadır.Kaynak: Trafik kazaları ve denetim · Ceza puanı, belge geri alma

?Soru 2

Bir kamyonun çektiği römork yolda arızalandı; römorkun kendi hareket gücü yok.

Bu römork nasıl çekilir?

✓ D. Kendi hareket gücü olmayan römork ve benzeri arızalı araçlar yalnız kurtarıcıyla çekilir. A, B ve C sürülebilen bir aracın başka araçla çekilme şartlarıdır; römorka uygulanmaz.Kaynak: Araçla ilgili teknik kurallar · Arızalı aracı çekme

?Soru 3

Kırmızı ışıkta duran otomobile arkadan gelen kamyonet çarptı. Kamyonetin sürücüsü öndekinin aniden durduğunu söylüyor. Kamyonet sürücüsünün durumu hangisidir?

✓ A. Arkadan çarpma asli kusurdur; arkadaki, öndeki her an durabilecekmiş gibi mesafe bırakır. B ani durmayı mazeret sayıyor; C kırmızıda durmayı kusur sanıyor; D kusuru sürücü yerine ışığa veriyor.Kaynak: Trafik kazaları ve denetim · Yükümlülükler ve tutanak

?Soru 4

Şehirlerarası yolda bir kaza yerine ilk ulaşan sürücüsün; araçta yaralılar var.

Aşağıdakilerden hangisi senin yükümlülüklerinden biri değildir?

✓ C. Kazaya el koymak ve kaza tespit tutanağı düzenlemek trafik polisinin ya da jandarmanın işidir, geçen sürücünün değil. A, B ve D kanunun kaza yerinden geçen sürücüye yüklediği görevlerdir.Kaynak: Trafik kazaları ve denetim · Kaza ve kaza yeri

?Soru 5

Bir sürücü otomobilinin tavanına bir bisiklet, arka taşıyıcısına da ikinci bir bisiklet yüklüyor.

Bu sürücü için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

✓ C. Yük sağlam bağlanır ve plakayı, lambaları, yansıtıcıları örtmez. A yolun kısalığı kuralı değiştirmez; B ağırlık yükü yerinde tutmaz, frende ve virajda kayar; D yük arkadaysa ayna ve yan aynalar daha da önemlidir.Kaynak: Araçla ilgili teknik kurallar · Yükleme ve römork

?Soru 6

Seyir hâlinde telefon ve ekran kullanımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

✓ A. Yasak, telefonun elle kullanılmasıdır; eller serbest kullanım yönetmelikte yasağın dışında tutulur. B seyir hâlinde hızdan bağımsız olarak yasaktır; C konuşmanın kısa olması yasağı kaldırmaz; D belge geri alma üçüncü ihlalden itibaren başlar.Kaynak: Tehlike algısı ve güvenli sürüş · Yol, çevre, dikkat dağınıklığı

?Soru 7

Alkolle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

✓ A. Alkol ancak vücutta zamanla parçalanır; uyanık hissetmek ayık olmak demek değildir. B kahve yalnız uykuyu açar, alkol miktarını düşürmez; C tam tersine tepki süresi uzar, dikkat düşer; D az alkol de tahmini bozar, bu yüzden ticari sürücüde sınır 0,20 promildir.Kaynak: Tehlike algısı ve güvenli sürüş · Alkol, ilaç, yorgunluk

?Soru 8

Araçların yüklü ya da yüksüz olarak karayolunda güvenle gidebilmesi için uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini belirleyen ölçülere ne ad verilir?

✓ A. Uzunluk, genişlik ve yükseklik sınırı gabaridir. B aracın güvenle taşıyabileceği en çok yük ağırlığıdır; C aracın yüküyle birlikte en çok ağırlığıdır; ikisi de ağırlık, ölçü değil. D öndeki araçla bırakılan aralıktır.Kaynak: Araçla ilgili teknik kurallar · Gabari, yük ve yolcu

?Soru 9

Sisli havada araç kullanmayla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

✓ D. Uzun farın ışığı sis damlacıklarına çarpıp sürücünün gözüne yansır; görüş artmaz, azalır. A doğru: görüş düştükçe hız düşer, aralık açılır. B doğru: siste kısa far kullanılır. C doğru: sis lambası tam da sis, kar ve şiddetli yağmur içindir.Kaynak: Tehlike algısı ve güvenli sürüş · Hava, mevsim ve gece

?Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi kornanın kullanılabileceği durumlardan biri değildir?

✓ C. Öndekini acele ettirmek kornanın amaçları arasında yoktur; gereksiz korna yasaktır. A görüşsüz yere yaklaşırken geliş bildirmek, B sollamadan önce uyarmak, D tehlikeye karşı uyarmak kornanın izin verilen kullanımlarıdır.Kaynak: Araçla ilgili teknik kurallar · Işıklar ve korna
+
Daha fazla soru çözmek ister misin?Trafik ve Çevre Bilgisi soruları hazırlanıyor. Şimdilik bu sayfadaki etkinlikler ve sondaki karma tekrarla kendini dene.
Soru çöz →