ÜNİVERSİTE REHBERİ · RESMÎ KAYNAKLI

Hazırlık sınıfı ve muafiyet sınavı: kimler zorunlu okur, başarısız olursanız ne olur?

Kısa cevap: Öğretim dili tamamen ya da kısmen (derslerin en az %30'u) yabancı dil olan programlarda hazırlık sınıfı zorunludur; hazırlığı 2 yıl içinde başarıyla tamamlayamayanın programla ilişiği kesilir. İlk kayıtta yapılan seviye tespit veya yeterlik sınavında başarılı olan ya da muaf tutulan öğrenci hazırlık okumaz (Yönetmelik md. 6, 8).

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Hazırlık sınıfı kuralları, Yükseköğretim Kurulunun Yabancı Dil Öğretimi Yönetmeliği ile her üniversitenin kendi senatosunun yönergesinin birleşiminden oluşur: yönetmelik çerçeveyi çizer, sınav puanları ve ayrıntılı işleyişi üniversite belirler. Aşağıdaki kurallar yönetmeliğin Resmî Gazete'de yayımlanan 23 Mart 2016 tarihli metnine dayanır; kayıt olacağınız üniversitenin güncel hazırlık yönergesini ve YÖK'ün güncel mevzuatını ayrıca kontrol edin.

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni) ve 1 resmî kaynak daha · Son kaynak kontrolü:

Hazırlık sınıfı kimlere zorunlu?

Program türüHazırlık sınıfıDayanak
Öğretim dili tamamen yabancı dilZorunlumd. 8/1, 8/4
Kısmen yabancı dilde eğitim (derslerin toplam kredisinin en az %30'u yabancı dilde)Zorunlumd. 4/b, 8/4
Öğretim dili tamamen TürkçeZorunlu açılamaz; senato kararıyla isteğe bağlı hazırlık açılabilirmd. 4/a, 8/2

Yabancı dilde veya kısmen yabancı dilde eğitim veren programlarda seviye tespit ve/veya yeterlilik sınavında başarılı olanlar ile sınavdan muaf olanlar dışındaki öğrenciler hazırlık sınıfına devam etmekle yükümlüdür (md. 8/4-b). Hazırlıkta geçen süre, öğrencinin lisans programında görmekle yükümlü olduğu derslerin kredi saatleri bakımından dikkate alınmaz (md. 8/9).

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Muafiyet ve seviye tespit sınavı

  • Öğretim dili kısmen veya tamamen yabancı dil olan programa ilk kez kayıt yaptıranlar, kayıt oldukları öğretim yılının başında yükseköğretim kurumunun düzenlediği seviye tespit ve/veya yeterlilik sınavına girer (md. 6/1).
  • Sınav puanına göre öğrencinin hazırlık sınıfından muaf olup olmadığı ve hazırlıkta hangi seviyeden başlayacağı belirlenir (md. 6/2).
  • Sınavdan muaf olanlar: ortaöğretimin en az son 3 yılını, öğretim dili olan yabancı dilin anadil olarak konuşulduğu bir ülkede o ülke vatandaşlarının devam ettiği okullarda tamamlayanlar ile YÖK'ün kabul ettiği merkezî yabancı dil sınavlarıyla eşdeğerliği kabul edilen uluslararası sınavlardan üniversite senatosunun belirlediği puanı alanlar (md. 6/3).
  • Sınav sonucunun geçerli sayılması için sınavı yapan kurumun belirlediği geçerlilik süresi esas alınır; süre belli değilse YÖK belirler (md. 6/4).

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Türkçe programlarda zorunlu yabancı dil dersleri

Öğretim dili Türkçe olan bir programa ilk kez kayıt olan öğrencinin zorunlu yabancı dil derslerinden muaf olup olmayacağı, üniversitenin senato kararıyla seviye tespit/yeterlik sınavı ya da ayrı bir muafiyet sınavıyla belirlenir; şartı sağlamayan öğrenci bu dersleri almak ve başarmak zorundadır. Zorunlu yabancı dil dersleri en az iki yarıyıl olarak programlanır (md. 7/1, 7/2). İsteğe bağlı hazırlık sınıfında ikinci yarıyıl sonunda başarısız olunsa bile lisans programına devam edilebilir (md. 8/12).

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Hazırlıkta başarısız olursanız ne olur?

  1. İkinci yarıyıl sonundaki sınavda başarısız olursanız ilave bir veya iki yarıyıl hazırlığa devam edebilirsiniz; yabancı dil bilginizi kendi imkânlarınızla geliştirip senatonun belirlediği düzeyde sınav puanı belgelerseniz de programa devam edebilirsiniz (md. 8/11).
  2. Hazırlık sınıfını iki yıl içinde başarıyla tamamlayamazsanız programla ilişiğiniz kesilir (md. 8/4-c, 8/15).
  3. İlişiği kesilen önlisans ve lisans öğrencileri kendi yükseköğretim kurumlarında öğretim dili Türkçe olan eşdeğer bir programa kayıt yaptırabilir (md. 8/15).
  4. Talep ederlerse ÖSYM tarafından, bir defaya mahsus olmak üzere ve kayıt yaptırdığı yıl itibarıyla üniversiteye giriş puanı yerleştirileceği programın taban puanından düşük olmamak şartıyla Türkçe öğretim yapan bir programa merkezî olarak yerleştirilebilirler (md. 8/15).

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗ · ÖSYM 2026-DGS Başvuru Kılavuzu, madde 1.8 ↗

Kaynak: Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Hazırlık sınıfı ve muafiyet soruları

Yurt dışında okuyan öğrenci hazırlık sınavından muaf olur mu?

Ortaöğretimin en az son 3 yılını, öğretim dili olan yabancı dilin anadil olarak konuşulduğu bir ülkede o ülke vatandaşlarının devam ettiği okullarda tamamlayanlar seviye tespit ve yeterlilik sınavından muaftır.

Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Hazırlıkta başarısız olup ilişiği kesilen öğrenci Türkçe programa geçebilir mi?

Evet; önce kendi üniversitesinde Türkçe eşdeğer programa kayıt yaptırabilir, talep ederse bir defaya mahsus ÖSYM merkezî yerleştirmesine de başvurabilir; kayıt yılındaki puanı taban puandan düşük olmamalıdır.

Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik (Resmî Gazete 23/3/2016, 29662; yayım metni), md. 4, 6, 7, 8 ↗

Kaynaklar

Son kontrol

Bu sayfadaki bilgiler tarihinde yukarıdaki resmî kaynakların yürürlükteki metniyle karşılaştırıldı. Mevzuat ve kılavuzlar değişebilir; başvuru ya da işlem öncesinde kaynağın güncel metnini esas alın. Yanlış ya da eskimiş bir bilgi görürseniz bize bildirin.

İlgili hesaplayıcı ve sayfalar

İlgiliDGS sık sorulan sorularDGS ile yabancı dil hazırlığı olan programa yerleşme.Sayfaya git İlgiliÜniversite kaydı ve harçNormal süre ve hazırlığın öğrenim süresine etkisi.Sayfaya git

Üniversite ve öğrenci rehberi: diğer sayfalar

Rehberdeki diğer sayfalar