Zekât ve sadaka: paylaşma, nisap, infak, Hz. Şuayb ve Maun suresi

Paylaşmak yalnızca para vermek değildir; güler yüz bile sadakadır. Zekâtın kimden kime, neden verildiğini ve toplumu nasıl güçlendirdiğini öğren.

5 durakLGS · 8. sınıf · 2. ünite
10 etkinlikeşleştir · sırala · doldur · çöz
0 / 10tamamlanan etkinlik
Sorularuygulamaya ekleniyor
AHLAK · PAYLAŞMA

İslam'da paylaşma ve yardımlaşma: veren de alan da kazanır

MEB 8. sınıf · Zekât ve sadaka · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaTevekkül nedir, tedbir almadan tevekkül olur mu?Bağlantılı konudan (Kader inancı). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Ömür doğumdan ölüme geçen süre, ecel ömrün bittiği andır. Rızık, Allah'ın verdiği maddi ve manevi nimettir; helal yoldan çalışarak kazanılır. Tevekkül, önce elinden geleni yapıp sonra sonucu Allah'a bırakmaktır. Tedbirsiz tevekkül olmaz.

Ömür, ecel, rızık, tevekkül

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

İslam paylaşma ve yardımlaşmaya neden önem verir?

Kısa cevap: İslam paylaşma ve yardımlaşmayı ibadet sayar; zenginin malında yoksulun hakkı olduğunu bildirir. Yardımlaşma kişide şükür, cömertlik ve fedakârlığı geliştirir. Toplumda sevgi bağlarını güçlendirir, kıskançlığı ve çatışmayı azaltır, sosyal adalete katkı sağlar.

Deprem bölgesine gidecek yardım tırları için okulda koli hazırladığınızı düşün. O akşam herkes yorgundu ama mutluydu.

Neden paylaşırız?

İnsan tek başına yaşayamaz. Bebekken ailesine, okulda öğretmenine, hastalanınca doktora ihtiyaç duyar. Herkesin imkânı da aynı değildir: Kimi işini kaybeder, kimi hastalanır, kimi yetim kalır. İslam, varlıklı olanın ihtiyaç sahibini görmesini ister.

“Onların (zenginlerin) mallarında, muhtaç ve yoksullar için hak vardır.”

Zariyat 51/19 · Kur'an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı

Ayet, yardımı bir iyilik gösterisi değil, yoksulun hakkı olarak görür. Paylaşmak yalnız para vermek de değildir. Sevinci ve üzüntüyü paylaşmak, hasta ziyareti, taziyeye gitmek de yardımlaşmadır. Kur'an, iyilikte yardımlaşmayı, kötülükte ise yardımlaşmamayı öğütler (Maide 5/2).

Yardıma en yakından başlamak gerekir. Kur'an; anne babaya, akrabaya, yetime, yoksula, yakın ve uzak komşuya iyilik etmeyi birlikte sayar (Nisa 4/36). Herkes yakın çevresine sahip çıkarsa kimse sahipsiz kalmaz. Hz. Peygamber de yardım edenin yardım göreceğini müjdeler:

“Her kim Müslüman kardeşinin bir ihtiyacını giderirse Allah da onun ihtiyacını giderir.”

Hadis · Müslim, “Birr”, 58

Bireye ve topluma faydaları

Paylaşmanın kazandırdıkları
BireyeTopluma
Kulluk bilincini diri tutarSevgi ve kardeşlik bağlarını güçlendirir
Şükür duygusunu geliştirirKıskançlığı ve çatışmayı azaltır
Cömertliği artırır, cimriliği azaltırDilenciliği azaltır
Fedakârlığı geliştirirSosyal adalete katkı sağlar

Kendi ihtiyacı olsa bile başkasını kendine tercih etmeye diğerkâmlık denir. Yardımlaşma, zengin ile yoksul arasındaki gelir farkının doğurduğu kırgınlığı da azaltır. Bu yüzden zekât, fakirliğin ve sosyal adaletsizliğin çözüm yollarından biri sayılır.

Akılda kalsın: Paylaşmak iki taraflı kazançtır: bireyde şükür ve cömertlik, toplumda sevgi ve sosyal adalet.
LGS'de

Nasıl sorulurBir ayet, hadis ya da yardımlaşma haberi verilir; hangi faydanın vurgulandığı sorulur.

TuzakMetinde geçmeyen ama doğru bir bilgiyi seçmek.

İpucuMetindeki anahtar sözcüğü (şükür, kıskançlık, adalet) faydayla eşleştir.

⇄Bilgi eşleştirme Hangi fayda?

?Soru çöz metin

Bir mahallede gençler “askıda ekmek” uygulaması başlattı. Fırından ekmek alan, ihtiyacı olan biri için bir ekmek parası daha bırakıyor. İhtiyaç sahibi de kimseye görünmeden ekmeğini alıyor.

Bu uygulamada aşağıdakilerden hangisinin gözetildiği söylenemez?

✓ D. Metinde zekâttan ve oranından söz edilmez; bu bilgi doğrudur ama metinden çıkmaz. A herkesin katılmasından, B görünmeden alınmasından, C tek ekmeklik yardımdan anlaşılır.
İBADET · ZEKÂT

Zekât: kim verir, ne kadar verir, kime verir?

MEB 8. sınıf · Zekât ve sadaka · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaİslam paylaşma ve yardımlaşmaya neden önem verir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

İslam paylaşma ve yardımlaşmayı ibadet sayar; zenginin malında yoksulun hakkı olduğunu bildirir. Yardımlaşma kişide şükür, cömertlik ve fedakârlığı geliştirir. Toplumda sevgi bağlarını güçlendirir, kıskançlığı ve çatışmayı azaltır, sosyal adalete katkı sağlar.

Paylaşma, yardımlaşma ve faydaları

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Zekât kimlere verilir, kimlere verilmez?

Kısa cevap: Zekât, nisap miktarı mala sahip Müslümanların her yıl malının belli bir kısmını ihtiyaç sahiplerine vermesidir; farz bir ibadettir. Parada kırkta bir verilir. Kimlere verileceği Tevbe 60'ta sayılır; çocuk, torun, anne, baba, dede ve nineye zekât verilmez.

Kumbarandaki paranın bir kısmını her yıl düzenli olarak bir ihtiyaç sahibine ayırdığını düşün. Zekât buna benzer, ama ölçüsünü Allah'ın belirlediği bir ibadettir.

Zekât ne demek?

Zekât sözlükte temizlenmek, artmak ve bereket demektir. İslam'ın beş şartından biridir ve pek çok ayette namazla birlikte emredilir. Ergenlik çağına girmiş, akıllı, hür ve zengin Müslümanlara farzdır.

Nisap: zenginlik ölçüsü

Kimin zengin sayılacağını nisap belirler. Nisap; zekât, kurban ve hac gibi ibadetler için dinin koyduğu mali yeterlilik ölçüsüdür. Ev, giysi, okul ve sağlık gibi temel ihtiyaçlar hesaba katılmaz. Altında nisap 80,18 gramdır; para ve ticaret mallarında da bu ölçü esas alınır ve kırkta biri verilir.

Toprak ürünlerinden verilen zekâta öşür denir; öşür “onda bir” demektir. Sulama ve gübre masrafı olmayan tarlada ürünün onda biri, masraflı tarlada yirmide biri verilir.

Kimlere verilir?

Zekâtın verileceği sekiz grubu Tevbe suresinin 60. ayeti sayar:

  • Fakirler (nisaptan az malı olanlar) ve miskinler (hiçbir şeyi olmayanlar)
  • Zekât toplayan görevliler ve gönülleri İslam'a ısındırılmak istenenler
  • Özgürlüğünü kazanmak isteyen köleler ve borçlular
  • Allah yolunda olanlar ve yolda kalmış olanlar

Hangi akrabaya verilmez?

Muhtaç akrabaya zekât
VerilmezVerilebilir
Çocuk, torunKardeş, yeğen
Anne, babaAmca, hala, dayı, teyze
Dede, nineÖteki muhtaç akrabalar

Neden? Kişi anne-babasının, dede-ninesinin, çocuk ve torunlarının geçimine zaten yardım etmekle yükümlüdür. Onlara yapılan yardım bir görevdir, zekât yerine geçmez.

Akılda kalsın: Zekât = nisap + kırkta bir + Tevbe 60. Anne-baba, dede-nine, çocuk-torun zekât alamaz; öteki muhtaç akrabalar alabilir.
LGS'de

Nasıl sorulurBir ailenin akrabaları ya da birinin malı anlatılır; zekâtın kime verilebileceği sorulur.

Tuzak“akraba” görünce hepsini dışlamak; yalnız anne-baba, dede-nine, çocuk-torun alamaz.

İpucuKişinin bakmakla yükümlü olduğu yakınları ayır.

▭Boşluk doldurma durumdan kavrama

Ahmet Bey'in ev ve araba dışındaki birikimi 80,18 gram altının değerini aşıyor; yani miktarı mala sahip. Bankadaki 40.000 lirasının 1.000 lirasını zekât olarak verdi; bu oranıdır. Köydeki tarlasından çıkan buğdayın zekâtını da ayırdı; toprak ürününden verilen bu zekâta denir.

nisapkırkta biröşüronda birfitre

?Soru çöz öncüllü

Selim Bey'in parası nisap miktarının üzerindedir. Akrabalarından dördü ihtiyaç içindedir:
I. Kız kardeşi
II. Oğlu
III. Teyzesi
IV. Annesi

Selim Bey zekâtını bu akrabalarından hangilerine verebilir?

✓ A. Kardeş ve teyze, zekât verilebilen muhtaç akrabalardır. Oğul ve anne birinci derece yakındır; onların geçimi zaten Selim Bey'in görevidir. B, C ve D oğlu ya da annesini içerdiği için yanlış.
İBADET · SADAKA

İnfak, sadaka ve fitre: güler yüz bile sadakadır

MEB 8. sınıf · Zekât ve sadaka · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaZekât kimlere verilir, kimlere verilmez?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Zekât, nisap miktarı mala sahip Müslümanların her yıl malının belli bir kısmını ihtiyaç sahiplerine vermesidir; farz bir ibadettir. Parada kırkta bir verilir. Kimlere verileceği Tevbe 60'ta sayılır; çocuk, torun, anne, baba, dede ve nineye zekât verilmez.

Zekât, nisap ve öşür

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Zekât, infak ve sadaka arasındaki fark nedir?

Kısa cevap: İnfak, Allah rızası için malı harcamaktır; farz zekâtı da gönüllü bağışı da kapsar. Sadaka, Allah rızası için yapılan maddi ya da manevi her iyiliktir; zengin olmak gerekmez. Fitre ramazanda verilen sadakadır; sadakayıcariye ise sevabı kesintisiz süren sadakadır.

Kantinde parasını unutan arkadaşına simit almak da ona gülümseyip moral vermek de aynı kapıya çıkar: sadaka.

İnfak

İnfak, Allah'ın verdiği nimete şükür olarak, karşılık beklemeden harcama ve bağış yapmaktır. Zekât yalnız zengine farzdır; infak ise herkesin gücü ölçüsünde yapabileceği bir iyiliktir. Kur'an, Allah yolunda harcananı yedi başak veren bir taneye benzetir; karşılığı kat kat olur (Bakara 2/261).

“Sevdiğiniz şeylerden Allah yolunda harcamadıkça gerçek iyiliğe asla erişemezsiniz.”

Al-i İmran 3/92 · Kur'an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı

Ayete göre gerçek iyilik, işe yaramayanı değil sevdiğini paylaşmaktır. Bu anlayış toplumda bir infak kültürü oluşturdu: Hastaneler, aşevleri, yollar ve okullar hayırseverlerin bağışlarıyla yapıldı.

Sadaka

Sadaka, Allah rızası için yapılan bütün iyiliklerdir. Maddi olabilir: yemek, para, giysi. Manevi de olabilir: güler yüz, küs iki kişiyi barıştırmak, yoldaki taşı kaldırmak. Hz. Peygamber bir hadisinde şöyle buyurmuştur:

“Güzel söz de sadakadır.”

Hadis · Buhari, “Sulh”, 11
Zekât en dar, sadaka en geniş kavramdır.Görsel: Sınav Defteri

Fitre ve sadakayıcariye

Fitre (fıtır sadakası), nisap miktarı mala sahip Müslümanların ramazanda, bayram namazından önce ihtiyaç sahibine verdiği sadakadır. Miktarı bir kişinin günlük yemek masrafı kadardır; alt sınırını her yıl Diyanet İşleri Başkanlığı açıklar.

Sadakayıcariye, sevabı kişi öldükten sonra da süren sadakadır: bir çeşme, okul, kütüphane, insanlığa faydalı bir kitap ya da buluş. Vakıflar bu anlayışla kuruldu; yüzyıllık vakıf çeşmelerinden bugün hâlâ su akar.

Yardımın da bir edebi vardır: Gösteriş yapılmaz, yapılan iyilik başa kakılmaz, alanın gönlü kırılmaz (Bakara 2/262).

Akılda kalsın: Zekât farz ve belli oranlı; infak Allah için harcama; sadaka her iyilik; fitre ramazana özgü; sadakayıcariye sevabı süren.
LGS'de

Nasıl sorulurBir iyilik örneği verilir; zekât, sadaka, fitre ya da sadakayıcariyeden hangisine örnek olduğu sorulur.

TuzakHer parasal yardımı zekât sanmak.

İpucuFarz ve oranlıysa zekât, ramazana özgüyse fitre, sevabı sürüyorsa sadakayıcariyedir.

⇄Kavram eşleştirme

?Soru çöz kavram

Sevabı, kişi öldükten sonra da sürdüğü için sadakayıcariyeye “kesintisiz sadaka” da denir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi sadakayıcariyeye örnektir?

✓ B. Kütüphane yıllarca kullanılır; sevabı da kesintisiz sürer. A fitredir; C ve D güzel birer sadakadır ama etkisi o anla sınırlıdır.
PEYGAMBER · HZ. ŞUAYB

Hz. Şuayb: ölçüde ve tartıda dürüstlük çağrısı

MEB 8. sınıf · Zekât ve sadaka · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaHz. Musa'nın hayatından hangi dersler çıkarılır?Bağlantılı konudan (Kader inancı). Önce kendin cevapla, sonra aç.

Hz. Musa, Mısır'da Firavun'un zulmü altındaki İsrailoğullarına gönderilen bir peygamberdir. Kardeşi Hz. Harun ona yardımcı oldu. Firavun'u tevhide yumuşak bir dille çağırdı, mucizelerle desteklendi ve kavmini zulümden kurtardı.

Hz. Musa ve Hz. Harun

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Hz. Şuayb kavmini neye çağırdı?

Kısa cevap: Hz. Şuayb, ticaretle geçinen Medyen halkına gönderilen peygamberdir. Halkını yalnız Allah'a kulluk etmeye, ölçü ve tartıda hile yapmamaya, insanların hakkını eksiltmemeye çağırdı. Alaya ve tehditlere rağmen davetinden dönmedi.

Pazardan aldığın bir kilo domatesi evde tartınca 850 gram çıktığını düşün. Hz. Şuayb'ın kavmi işte böyle eksik tartıyordu.

Medyen halkı

Medyen, Arap Yarımadası'nın kuzeybatısında, ticaret yolları üzerinde bir şehirdi. Halkı tevhitten (Allah'ın bir olduğu inancından) uzaklaşmış, başka ilahlar edinmişti. İnançtaki bu bozulma ticarete de yansıdı: Satarken eksik ölçüyor, alırken tam istiyorlardı. Kader inancı sayfasında Hz. Musa'nın gençliğinde bu şehre gittiğini görmüştük.

Hz. Şuayb'ın çağrısı

“Ey kavmim! Ölçüyü ve tartıyı adaletle tam yapın. İnsanların eşyalarını (mallarını ve haklarını) eksiltmeyin. Yeryüzünde bozgunculuk yaparak karışıklık çıkarmayın.”

Hud 11/85 · Kur'an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı

Hz. Şuayb önce yalnız Allah'a kulluk etmeye çağırdı (Araf 7/85). Ardından ölçüde ve tartıda dürüst olmayı istedi. İnancı ve ahlakı birlikte düzeltmek istemesi dikkat çekicidir: Allah'a gerçekten inanan kişi, kimse görmese de terazide hile yapmaz.

Alaya ve tehdide rağmen

Kavmi onunla ve namazıyla alay etti; yurtlarından çıkarmakla, taşlamakla tehdit etti. Hz. Şuayb ise gücü yettiğince düzeltmek istediğini, başarının Allah'ın yardımıyla geleceğini söyledi (Hud 11/88). Uyarıyı dinlemeyen Medyen halkı helak oldu, iman edenler kurtuldu.

Önce inanç düzeltilir, sonra çarşıdaki terazi: çağrının sırası da bir derstir.Görsel: Sınav Defteri
Kıssadan ilkeye
Hz. Şuayb'ın tutumuÇıkan ilke
Ölçü ve tartıdaki hileye karşı çıkmasıTicarette dürüstlük, kul hakkına saygı
Önce tevhide, sonra dürüstlüğe çağırmasıİman davranışı etkiler
Yasakladığını kendisinin de yapmamasıSözle davranışın tutarlı olması
Tehditlere boyun eğmemesiDoğrulukta kararlılık

Bugün tartıyı eksik ayarlamak, tarihi geçmiş ürünü yeni gibi satmak, internetten satılan bir ürünün kusurunu saklamak da aynı hilenin çeşitleridir.

Akılda kalsın: Hz. Şuayb = Medyen + ölçü ve tartıda dürüstlük. Eksik tartmak kul hakkı yemektir.
LGS'de

Nasıl sorulurHz. Şuayb'la ilgili bir ayet ya da kısa olay verilir; hangi değerin vurgulandığı sorulur.

Tuzak“ticaret kötüdür” sonucuna varmak; kınanan ticaret değil hiledir.

İpucuAyetteki fiile bak (eksiltmeyin → hak ve dürüstlük).

↕Olay sıralama ayrıntılardan

  1. Hz. Şuayb yalnız Allah'a ibadet edilmesini istedi
  2. Gücü yettiğince düzeltmek istediğini, başarının Allah'tan geleceğini söyledi
  3. Medyenliler başka ilahlara yöneldi, satarken eksik ölçmeye başladı
  4. Kavmi onun namazıyla alay edip onu yurttan çıkarmakla korkuttu
  5. Teraziyi ve ölçüyü adaletle kullanmalarını istedi

?Soru çöz olay

Pazarda bir satıcı, terazisini eksik tartacak biçimde ayarlamıştı. Yanındaki tezgâhın sahibi durumu fark edince onu sakin bir dille uyardı: “Müşteri görmese de Allah görür.”

Uyaran satıcının tutumu, Hz. Şuayb'ın hangi çağrısıyla en çok örtüşür?

✓ C. Eksik tartmak, Hud 11/85'te yasaklanan hak eksiltmektir. A zekât ve infakla ilgilidir; B Hz. Şuayb'ın tutumu değildir, o tehdide boyun eğmedi; D Hz. Musa'nın Hz. Harun'dan yardım istemesini çağrıştırır.
SURE · MAUN

Maun suresi: ibadet ile yardımlaşma birbirinden ayrılmaz

MEB 8. sınıf · Zekât ve sadaka · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaZekât, infak ve sadaka arasındaki fark nedir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

İnfak, Allah rızası için malı harcamaktır; farz zekâtı da gönüllü bağışı da kapsar. Sadaka, Allah rızası için yapılan maddi ya da manevi her iyiliktir; zengin olmak gerekmez. Fitre ramazanda verilen sadakadır; sadakayıcariye ise sevabı kesintisiz süren sadakadır.

İnfak, sadaka, fitre ve sadakayıcariye

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Maun suresi ne anlatır?

Kısa cevap: Maun, Kur'an'ın 107. suresidir; Mekke'de inmiştir ve yedi ayettir. Adını son ayetteki “maun” (yardım, komşular arasında alınıp verilen eşya) sözcüğünden alır. Yetimi itip kakanları, yoksulu doyurmayanları ve ibadetinde gösteriş yapanları kınar.

Kapı komşunuz bir bardak un ya da bir tornavida istemeye gelse, onu geri çevirmek küçük bir şey gibi görünür. Maun suresi tam da bu “küçük” yardımdan söz eder.

Surenin anlamı

“Gördün mü, o hesap ve ceza gününü yalanlayanı? İşte o, yetimi itip kakan, yoksula yedirmeyi özendirmeyen kimsedir. Yazıklar olsun o namaz kılanlara ki onlar namazlarını ciddiye almazlar. Onlar (namazlarıyla) gösteriş yaparlar. Ufacık bir yardıma bile engel olurlar.”

Maun 107/1-7 · Kur'an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı

İlk üç ayet, ahireti yalanlayan kişinin davranışını anlatır: Yetimi iter, yoksulu doyurmaz, başkalarını da yedirmeye özendirmez. Demek ki ahiret inancı zayıflayınca merhamet de zayıflar.

Son dört ayet, namaz kıldığı hâlde namazı ciddiye almayan ve gösteriş yapanları kınar. İbadeti insanlara gösteriş için yapmaya riya denir. Riya yapan kişi ufacık bir yardımı bile esirger. Sure, Allah'a samimi kulluk ile insanlara yardımın birbirinden ayrılamayacağını gösterir.

Surede kınanan ve öğütlenen
Kınanan davranışÖğüt
Hesap gününü yalanlamakAhireti unutmamak
Yetimi itip kakmakYetimi korumak, gözetmek
Yoksulu doyurmaya özendirmemekYoksula sahip çıkmak, başkasını da teşvik etmek
Namazı ciddiye almamak, gösterişİbadette samimi olmak
Küçük yardımı engellemekKüçük iyiliği de esirgememek

Bugün komşunun ihtiyacını görmezden gelmek ya da yaptığı yardımı yalnız beğeni almak için paylaşmak, surenin uyardığı tutumlara benzer.

Akılda kalsın: Maun = 107. sure, 7 ayet, Mekke. Mesajlar: ahiret inancı, yetim ve yoksul, ibadette samimiyet, küçük yardım.
LGS'de

Nasıl sorulurSurenin meali ya da numaralı bilgiler verilir; hangilerinin Maun'la ilgili olduğu ya da hangi mesaja ulaşılamayacağı sorulur.

TuzakZekât oranı gibi surede geçmeyen bilgiyi seçmek.

İpucuYetim, yoksul, gösteriş, küçük yardım sözcüklerini ara.

?Soru çöz öncüllü

Din dersinde öğrenciler dört davranış yazdı:
I. Komşusu bir tornavida isteyince evde olduğu hâlde “yok” demek
II. Yaptığı bağışın fotoğrafını yalnız beğeni almak için paylaşmak
III. Yetim yeğeninin okul masraflarını üstlenmek
IV. Namazını aceleyle, ciddiye almadan kılmak

Bu davranışlardan hangileri Maun suresinde kınanan tutumlara örnektir?

✓ C. Küçük yardımı esirgemek (I), gösteriş yani riya (II) ve namazı ciddiye almamak (IV) surede kınanır. III ise surenin övdüğü tutumdur: yetimi gözetmek. A III'ü kınanan sanır; B “ufacık yardım” uyarısını atlar; D yetime iyiliği de kınanan sayar.

?Soru çöz sure

Maun suresinde, hesap gününü yalanlayanın yetimi itip kaktığı ve yoksulu doyurmaya özendirmediği anlatılır. Namazında gösteriş yapanların ufacık bir yardıma bile engel olduğu da bildirilir.

Maun suresinden aşağıdaki mesajlardan hangisine ulaşılamaz?

✓ A. Zekâtın oranı doğru bir bilgidir ama surede geçmez. B 6. ayetten, C 2. ayetten, D 7. ayetten çıkar.

Lisede bu konunun ayrıntısı Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi serisindeki İslam ve ibadet sayfasında.

Karma tekrar

Önceki 1 sayfadan karışık 5 soru. Sınavdaki gibi konular karışık gelir; hangi konudan olduğunu çözümde görürsün. Birkaç gün sonra yeniden çöz.

?Soru 1

Sınıf panosundaki üç kart
KartYazılan
1Mıknatıs, demir tozunu her denemede aynı biçimde çeker.
2Arı yavrusu yumurtadan çıkar, gelişir ve yetişkin arı olur.
3Yardımlaşmanın arttığı mahallede komşular birbirine güvenir.

Bu kartlarla ilgili hangisi söylenebilir?

✓ B. Mıknatıs fiziksel, arının gelişmesi biyolojik, mahalledeki güven toplumsal yasaya örnektir. A yasa türlerini karıştırır; C toplumda da sebep-sonuç düzeni olduğunu atlar; D yasaların değişmezliğiyle çelişir.Kaynak: Kader inancı · Kader, kaza ve sünnetullah

?Soru 2

Ayşe LGS'ye bir yıl boyunca planlı çalıştı. Sınav sabahı dua etti ve “Ben üzerime düşeni yaptım, gerisini Allah'a bırakıyorum.” dedi.

Ayşe'nin davranışıyla ilgili,
I. Tevekküle uygun davranmıştır.
II. Başarıyı yalnız şansa bağlamıştır.
III. Emeği ve duayı birlikte gözetmiştir.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

✓ C. Önce çalışıp sonra Allah'a güvenmek tevekküldür (I); bunu yaparken emek ile duayı birleştirmiştir (III). II metinle çelişir, Ayşe şansa değil emeğe güvenmiştir. A III'ü atlar; B ve D II'yi içerir.Kaynak: Kader inancı · Ömür, ecel, rızık, tevekkül

?Soru 3

Sınıf başkanı Ece, kuralları çiğneyen bir arkadaşını herkesin önünde azarlamadı. Teneffüste onu yanına çağırdı ve kırmadan, sakin bir dille uyardı.

Ece'nin tutumu, Hz. Musa'nın hayatından çıkan hangi ilkeyle en çok örtüşür?

✓ A. Ece uyarmaktan vazgeçmemiş ama yumuşak bir üslup seçmiştir; Hz. Musa ve Hz. Harun'a Firavun'a bile yumuşak söylemeleri öğütlenmişti. B hata yapan kişinin tövbesidir, Ece hata yapmamıştır; C ve D metinde geçmez.Kaynak: Kader inancı · Hz. Musa ve Hz. Harun

?Soru 4

Elif, Ayetelkürsi hakkında bir sunum hazırlamak için dört not aldı:
I. Bakara suresinin 255. ayetidir.
II. Hz. Musa'nın Firavun'a davetini anlatır.
III. Allah'ı uyuklama ve uykunun tutmadığı vurgulanır.
IV. Farz namazlardan sonra okunması tavsiye edilmiştir.

Elif'in notlarından hangileri Ayetelkürsi ile ilgilidir?

✓ B. Ayetelkürsi Bakara 255'tir (I), Allah'ın uyuklamadığını ve uyumadığını söyler (III) ve namazlardan sonra okunur (IV). II doğru bir bilgidir ama Taha suresiyle ilgilidir. A, C ve D II'yi içerdiği için yanlış.Kaynak: Kader inancı · Ayetelkürsi ve anlamı

?Soru 5

Din dersinde öğretmen, “Seçme imkânımız olan davranışlardan sorumluyuz.” dedi ve tahtaya dört durum yazdı.

Buna göre hangisi, kişinin sorumlu tutulacağı bir durumdur?

✓ D. Kask takıp takmamak Mert'in kendi seçimidir, yani cüzi iradesiyle ilgilidir. A, B ve C insanın seçemediği durumlardır; külli irade alanına girer ve kişi bunlardan sorumlu tutulmaz.Kaynak: Kader inancı · İrade, sorumluluk ve yanlış kader anlayışları
+
Daha fazla soru çözmek ister misin?LGS Din Kültürü soruları hazırlanıyor. Şimdilik bu sayfadaki etkinlikler ve sondaki karma tekrarla kendini dene.
Soru çöz →