Trafikte adap ve temel değerler: saygı, sabır, tolerans, sorumluluk, feragat

Yazılı kuralın bittiği yerde başlayan trafik adabını ve temel değerlerini, sınavın sorduğu gibi “bu davranış hangi değer?” sorusuyla öğren.

5 durakMTSK · Trafik Adabı · 6 soru
10 etkinlikeşleştir · sırala · doldur · çöz
0 / 10tamamlanan etkinlik
Sorularuygulamaya ekleniyor
ADAP · KAVRAM

Trafik adabı nedir? Yazılı kural ile yazısız adabın farkı

MTSK · Trafik Adabı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

✎Konu anlatımı

Trafik adabı nedir, trafik kuralından farkı nedir?

Kısa cevap: Trafik adabı, kimse zorlamadan ve ceza korkusu olmadan, saygıdan doğan trafik davranışlarıdır. Hem yazılı kurallara gönülden uymayı hem de yazılı olmayan nezaket kurallarını kapsar. Trafik kuralı yazılıdır ve cezası vardır; adabı ise vicdan korur. Yol verene teşekkür etmek bir adap örneğidir.

Kavşakta sana yol veren sürücüye el kaldırıp teşekkür ettiğinde hiçbir kanuna uymuş olmazsın; ama yolu biraz daha yaşanır kılarsın.

Trafik ve adap

Kanuna göre trafik, yayaların, hayvanların ve araçların karayolu üzerindeki hâl ve hareketleridir (2918 sayılı Kanun md. 3). Yani yolda yalnız sürücüler yoktur. Yaya, bisikletli, yolcu, hatta yola çıkan bir inek de trafiğin parçasıdır.

Adap, edep sözcüğünün çoğuludur ve toplumun benimsediği davranış biçimlerini anlatır. Toplum içinde görgü ve nezaketle iyi geçinmenin kurallarına adabımuaşeret denir. Sofra adabı, konuşma adabı, yolculuk adabı bunun parçalarıdır. Trafik adabı da yolda birlikte yaşamanın adabıdır.

Kural yazılıdır, adap vicdandadır

Toplumdaki kurallar ikiye ayrılır. Yazılı kurallar kanun ve yönetmeliklerde yer alır; uymayana devlet ceza verir. Yazısız kurallar örf, adet ve gelenekten doğar. Onlara uymayanı yalnız toplum kınar, bir de kendi vicdanı rahatsız eder.

Trafikte adap iki şeyi birlikte kapsar. Birincisi, yazılı kurallara ceza korkusuyla değil, gönülden uymaktır. İkincisi, hiçbir yerde yazmayan saygı ve nezaket davranışlarıdır. İkisinin kaynağı da aynıdır: karşındakine saygı. Kural sana ne yapacağını söyler; adap ise onu nasıl ve neden yaptığını.

Ortak alandaki davranışlar hem yazılı kuraldır hem adaptır; onlara ceza korkusu olmadan uymak da adaptır.Görsel: Sınav Defteri

Yayaya su sıçratmak, yayaları korkutmak ve yola izmarit atmak adaba aykırıdır. Yönetmelik de bunları “tedbirsiz ve saygısız araç sürme” sayıp yasaklar (KTY md. 145). Bu sürücü hem kuralı hem adabı çiğner.

Akılda kalsın: Kural = yazılı + cezalı, devlet denetler. Adap = ceza korkusu olmadan, gönülden; vicdan denetler. Adap iki parçalıdır: kurala gönüllü uymak + yazısız nezaket.
Sınavda

Nasıl sorulurBir tanım verilir ve hangi kavram olduğu sorulur; ya da şıklarda kural ihlalleri ile adaba aykırı davranışlar karışık durur.

TuzakAdabı yalnız yazısız kurallar sanmak; tanımda “ceza korkusu olmadan kurallara uymak” geçiyorsa da cevap adaptır.

Sınavda işaretleSu sıçratmak, korkutmak, izmarit atmak hem yasak hem adaba aykırıdır; adap sorusunda “adaba aykırı” diye işaretle.

İpucuDavranışı ceza korkusu değil saygı ve vicdan yönetiyorsa doğru cevap adaptır.

▭Boşluk doldurma kural ve adap

Trafik kuralları yazılıdır ve uymayana verilir. Trafikte adaba ise kimse zorlamaz; ona uymayı sürücünün sağlar. Toplum içinde görgü ve nezaketle iyi geçinmenin kurallarına denir.

uyarıvicdanınezaketcezakorkusuadabımuaşeretdenetimtolerans

?Soru çöz tanım → kavram

Trafikte kimse zorlamadığı ve ceza korkusu olmadığı hâlde kurallara gönülden uymak, yazılı olmayan saygı ve nezaket davranışlarını da sürdürmektir.

Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?

✓ B. Tanımın iki parçası var: kurala ceza korkusu olmadan uymak ve yazısız nezaket; ikisi birlikte trafik adabıdır. A trafik kuralı yazılıdır ve uyulmasını ceza sağlar, “gönülden” sözü ona uymaz; C empati kendini karşındakinin yerine koymaktır; D tolerans başkasının hatasını hoş görmektir.
ADAP · DEĞER

Trafikte saygı, nezaket ve yardımlaşma: kime, nasıl?

MTSK · Trafik Adabı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

✎Konu anlatımı

Trafikte saygı, nezaket ve yardımlaşma nedir? Radarı selektörle haber vermek yardımlaşma mıdır?

Kısa cevap: Saygı, başkasını değerli görmek ve onu rahatsız etmekten kaçınmaktır; nezaket bu saygının kibar söz ve davranışa dönüşmesidir. Yardımlaşma, yolda zorda kalana el uzatmak ve hatayı kırmadan söylemektir. Hız yapan sürücüyü radara karşı uyarmak ise yardımlaşma değildir.

Kazalı bir aracın yanından çoğu sürücü yavaşlayıp geçer; trafik adabı, durup yardım edenlerin sayısını artırmaya çalışır.

Saygı ve nezaket

Saygı, karşındaki kişiyi değerli görmek ve onu rahatsız etmekten kaçınmaktır. Yolda bu; yayayı, yaşlıyı, acemi sürücüyü ön yargısız kabul etmek demektir. Nezaket ise saygının dışa yansıyan biçimidir: kibar söz, sakin bir el işareti, bir teşekkür.

İkisi birbirini besler. Nazik davranan sürücü saygı görür ve gergin bir anı yumuşatır. Kurallara uyan sürücü önce kendine, sonra başkalarına saygı göstermiş olur. Arka koltuktaki çocuk da bunu izler; yarının sürücüsü olarak senden öğrenir.

Yardımlaşma

Yardımlaşma, tek başına çözülemeyen bir sorunda güç birleştirmektir. Trafikte çoğu zaman küçük bir iyiliktir: lastiği patlayana güvenli yerde durup yardım etmek, aküsü bitene kablo uzatmak, kaybolana yol tarif etmek.

Yardımın en önemlisi kaza yerindedir. Kaza yerinden geçen sürücü, ilk yardım önlemlerini almak ve zabıtaya ya da sağlık kuruluşuna haber vermekle yükümlüdür (2918 md. 82). Yani burada yardım hem adap hem kanuni görevdir. Önce kendi güvenliğini sağla, sonra 112'yi ara. Ayrıntıları İlk Yardım serisindeki İlk yardımın temelleri sayfasında bulacaksın.

Nezaketle uyarma

Farlarını yakmayı unutan, bagajı açık kalan ya da lastiği inmiş bir sürücüyü uyarmak iyiliktir. Uyarı kısa ve kırmadan yapılır: hafif bir el işareti ya da durunca sakin bir söz. Bağırmak ve el kol hareketi yapmak uyarıyı kavgaya çevirir.

Her uyarı yardımlaşma değildir. Karşı yönden gelenlere selektörle radarı ya da polis ekibini haber vermek, hız sınırını aşana kaçış yolu göstermektir. O sürücü radarı geçince yeniden hızlanır; kaza riski olduğu yerde durur. Kötü davranışa yardım, sorumsuzluğa ortak olmaktır.

Uyarının adını, neyi önlediği belirler.Görsel: Sınav Defteri
Akılda kalsın: Saygı içteki tutum, nezaket dıştaki davranıştır. Yardımlaşma iyilikte olur: kazazedeye yardım ve hatayı nazikçe söylemek evet; radarı haber vermek hayır.
Sınavda

Nasıl sorulurBir davranış anlatılır ve yardımlaşma ya da nezaket örneği olup olmadığı sorulur; çoğu zaman “hangisi … değildir” köküyle gelir.

TuzakKarşı yöne radarı ya da polis çevirmesini haber vermeyi dayanışma sanmak.

İpucuDavranış birini tehlikeden mi koruyor, yoksa kuralı çiğneyenin cezadan kaçmasına mı yarıyor, ona bak.

↕Sıralama kaza yerinde yardım

  1. 112'yi arayıp kazanın yerini ve yaralı sayısını bildirmek
  2. Aracını trafiği engellemeyecek güvenli bir yere çekip dörtlüleri yakmak
  3. Yaralıyı gereksiz yere kımıldatmadan konuşup sakinleştirmek
  4. Kaza yerini gelen sürücülerin uzaktan görebileceği şekilde işaretlemek

?Soru çöz yardımlaşma

Aşağıdakilerden hangisi trafikte yardımlaşma sayılmaz?

✓ C. Radarı haber vermek, hız sınırını aşan sürücünün cezadan kaçmasına yarar; tehlikeli sürüş sürer, bu yüzden yardımlaşma değil sorumsuzluğa ortaklıktır. A zorda kalana fiilen yardımdır; B hatayı kırmadan söyleyen nezaketli uyarıdır; D kazazedeye destektir, kaza yerinden geçen sürücünün görevi de budur.
ADAP · DEĞER

Trafikte tolerans ve sabır: hatayı hoş görmek, beklemeye dayanmak

MTSK · Trafik Adabı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaTrafik adabı nedir, trafik kuralından farkı nedir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Trafik adabı, kimse zorlamadan ve ceza korkusu olmadan, saygıdan doğan trafik davranışlarıdır. Hem yazılı kurallara gönülden uymayı hem de yazılı olmayan nezaket kurallarını kapsar. Trafik kuralı yazılıdır ve cezası vardır; adabı ise vicdan korur. Yol verene teşekkür etmek bir adap örneğidir.

Trafik adabı nedir?

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Trafikte tolerans (hoşgörü) ve sabır nedir? Sabırsızlığın sonuçları nelerdir?

Kısa cevap: Tolerans (hoşgörü), başkasının hatasını ve farklılığını anlayışla karşılamaktır; stop eden acemi sürücüye kızmamak gibi. Sabır, bekleme ve sıkışıklık gibi sıkıntılara dayanıp kendini frenlemektir. Sabırsızlık riskli sollamaya, öfkeye, kazaya ve sonradan pişmanlığa yol açar; kazandırdığı birkaç dakikaya değmez.

Yokuşta önündeki araç stop etti, arkasında “acemi” yazıyor; sen de zaten geç kaldın.

Tolerans: hatayı anlayışla karşılamak

Tolerans ya da hoşgörü, başkasının hatasına, yavaşlığına ve farklılığına anlayışla bakmaktır. İnsan hata yapabilir. Yeni sürücü vites kaçırır, başka şehirden gelen yanlış şeride girer, yaşlı yaya yavaş yürür. Toleranslı sürücü bunlara kızmaz, söylenmez, bekler.

Hoşgörü, tehlikeli davranışı onaylamak değildir. Makas atan sürücüye tolerans göstermek, onunla yarışmamak ve ondan uzak durmaktır; yaptığını doğru bulmak değil. Doğru tolerans, kasıtsız hatayı büyütmemektir.

Sabır: kendini frenlemek

Sabır, sıkıntılı bir duruma dayanabilmek ve acele isteğini frenleyebilmektir. Trafik sıkışıklığı, uzun kırmızı ışık ve yol çalışması sabrı en çok sınayan anlardır. Sabırlı sürücü sakin kalır, doğru karar verir ve öfkesine kapılmaz.

İkisinde de sakin kalırsın; fark, neye karşı sakin kaldığındır.Görsel: Sınav Defteri

Sabırsız sürücü birkaç dakika için çok şeyi riske atar. Hız sınırını aşmak, tepe üstünde sollamak ya da emniyet şeridinden ilerlemek belki birkaç dakika kazandırır. Karşılığı kaza, ceza ve ömür boyu sürebilecek bir pişmanlıktır. Sıkışıklıkta durmadan korna çalmak da trafiği açmaz; yalnız gürültü ve gerginlik üretir.

Sabırsızlığın sonuçları

  • Kaza riski artar: riskli sollama, sarıda hızlanma, öndekine yapışma.
  • Öfke büyür: tartışma, el kol hareketi, kavga çıkar.
  • Herkes gerilir: başka sürücüler de hata yapar, trafik daha da yavaşlar.
  • Bedeli herkes öder: can ve mal kaybı aileleri ve ülke ekonomisini de vurur.
Akılda kalsın: Tolerans başkasına bakar: “O hata yaptı, büyütmüyorum.” Sabır kendine bakar: “Beklemem gerekiyor, kendimi frenliyorum.” Sıkışıklıkta durmadan korna çalan sürücüde eksik olan değer sabırdır.
Sınavda

Nasıl sorulurBir davranış anlatılır, hangi değeri gösterdiği ya da hangi değerin eksik olduğu sorulur; sabırsızlığın sonuçları I-II-III biçiminde de gelir.

TuzakTolerans ile sabrı karıştırmak; ikisinde de sakin kalınır ama tolerans başkasının hatasına, sabır bekleme gibi bir sıkıntıya karşıdır.

İpucuDavranışın odağında başkasının hatası mı, zor bir durum mu var, onu bul.

⇄Eşleştirme sabırsızlık → sonuç

?Soru çöz davranış → değer

Yeşil ışık yanınca Mert'in önündeki araç yokuşta stop ediyor. Aracın arkasında “acemi sürücü” yazıyor. Mert korna çalmıyor, söylenmiyor; “herkes bir gün acemiydi” diye düşünüp sürücünün aracı yeniden çalıştırmasını bekliyor.

Mert'in bu davranışı en çok hangi değeri gösterir?

✓ A. Mert, acemi sürücünün kasıtsız hatasını büyütmüyor, anlayışla karşılıyor; bu toleranstır (hoşgörü). B feragat kendine ait bir haktan vazgeçmektir, burada vazgeçilen bir hak yok; C yardımlaşma zorda kalana fiilen el uzatmaktır, Mert yalnız bekliyor; D sorumluluk kendi görevini yapıp davranışının sonucunu üstlenmektir.
ADAP · DEĞER

Trafikte sorumluluk: yorgun, dikkati dağınık ya da alkollü direksiyona geçmemek

MTSK · Trafik Adabı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaTrafikte saygı, nezaket ve yardımlaşma nedir? Radarı selektörle haber vermek yardımlaşma mıdır?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Saygı, başkasını değerli görmek ve onu rahatsız etmekten kaçınmaktır; nezaket bu saygının kibar söz ve davranışa dönüşmesidir. Yardımlaşma, yolda zorda kalana el uzatmak ve hatayı kırmadan söylemektir. Hız yapan sürücüyü radara karşı uyarmak ise yardımlaşma değildir.

Saygı, nezaket ve yardımlaşma

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Trafikte sorumluluk nedir? Yorgunluk, dikkat dağınıklığı ve alkol sürücüyü nasıl etkiler?

Kısa cevap: Sorumluluk, insanın kendine ve başkalarına karşı görevlerini bilip yerine getirmesi ve seçimlerinin sonucunu üstlenmesidir. Sorumlu sürücü yorgunsa mola verir, sürerken telefona bakmaz, alkol aldıysa direksiyona geçmez. Sorumsuzluğun bedelini yalnız kendisi değil; yayalar, yolcular ve öteki sürücüler de öder.

Gece yarısı yoldasın, gözlerin yanıyor ve az önce geçtiğin kasabanın adını hatırlamıyorsun.

Sorumluluk nedir?

Sorumluluk, kişinin yükümlülüklerini bilmesi, onları zamanında yapması ve kendi seçtiği davranışın sonucuna sahip çıkmasıdır. Sorumlu sürücü bir olumsuzlukta “benim payım ne?” diye sorar. Sorumsuz sürücü ise hatayı hep başkasında arar.

Trafik kazalarının büyük çoğunluğu insan hatasından doğar. Bu yüzden sorumluluk, yolda en çok can kurtaran değerdir. Sorumlu davranış kazayı, can ve mal kaybını, tartışmayı önler. Sorumsuz davranışın faturası yaralılara, ailelere ve ülke ekonomisine çıkar.

Üç sorumluluk
RiskNe olur?Ne yaparsın?
YorgunlukEsneme, göz yanması, geç tepkiGüvenli yerde mola ver
Dikkat dağınıklığıGöz ve akıl yoldan ayrılırTelefonu önceden kenara koy
AlkolTepki uzar, görüş daralırDireksiyona hiç geçme

Yorgunluk sinsi ilerler. Göz kapaklarının ağırlaşması, az önceki yolu hatırlamamak ve döneceğin yeri kaçırmak da belirtidir. Sürücü “biraz daha dayanırım” der; oysa sürüş becerisi zaten düşmüştür. Camı ya da müziği açmak belirtiyi örter, yorgunluğu gidermez. Telefon, çok yüksek müzik ve hararetli tartışma ise dikkati yoldan alır.

Alkol hız ve mesafeyi yanlış tahmin ettirir; riske girme isteğini ve saldırganlığı da artırır. Kahve, soğuk su ya da temiz hava alkolü vücuttan atmaz. Burada alkolü yalnız sorumluluk yönüyle ele aldık. Yasal sınırları ve yaptırımları Trafik ve Çevre Bilgisi serisindeki Tehlike algısı ve güvenli sürüş sayfasında bulacaksın.

Akılda kalsın: Sorumluluk = “benim payım ne?” sorusu. Üç durumda direksiyona geçilmez: yorgunsan, dikkatin dağınıksa, alkol aldıysan. Belirti başladıysa ilk güvenli yerde mola.
Sınavda

Nasıl sorulurYorgunluğun, dikkat dağınıklığının ya da alkolün sürücüde yol açtığı durumlar I-II-III biçiminde sorulur; ya da şıklardan sorumlu davranan sürücü seçilir.

TuzakAlkolün sürücüyü temkinli yaptığını ya da kahvenin ayılttığını sanmak; alkol riske girme isteğini artırır.

İpucuHer maddeye “bu, sürücünün algısını ve tepkisini güçlendirir mi, zayıflatır mı?” diye sor.

↕Sıralama uzun yolda sorumlu sürücü

  1. Esneme ve göz yanması başlayınca ilk güvenli dinlenme tesisinde durmak
  2. Yola çıkmadan önceki gece yeterince uyumak
  3. Yürüyüp temiz hava aldıktan ve dinlendikten sonra yola devam etmek
  4. Hareketten önce kemeri takmak, aynaları ayarlamak, telefonu sessize alıp kenara koymak

?Soru çöz alkol ve sürücü

Alkollü araç kullanan bir sürücüde,
I. Tepki süresinin uzaması
II. Görüş alanının daralması
III. Riske girme isteğinin azalması
durumlarından hangilerinin görülmesi beklenir?

✓ B. Alkol algıyı ve tepkiyi yavaşlatır, görüş alanını daraltır; I ve II doğrudur. III yanlıştır: alkol kendini frenleme gücünü azaltır, riske girme isteğini artırır. A görüşün daralmasını (II) atlar; C ve D alkolün sürücüyü temkinli yaptığı yanılgısına (III) düşer.
ADAP · DEĞER

Diğerkâmlık ve feragat: engelliye, yaşlıya, çocuğa ve hayvana “önce sen” demek

MTSK · Trafik Adabı · Okuma 4 dk · 2 etkinlik

Önce hatırlaTrafikte tolerans (hoşgörü) ve sabır nedir? Sabırsızlığın sonuçları nelerdir?Bu sayfanın başından. Önce kendin cevapla, sonra aç.

Tolerans (hoşgörü), başkasının hatasını ve farklılığını anlayışla karşılamaktır; stop eden acemi sürücüye kızmamak gibi. Sabır, bekleme ve sıkışıklık gibi sıkıntılara dayanıp kendini frenlemektir. Sabırsızlık riskli sollamaya, öfkeye, kazaya ve sonradan pişmanlığa yol açar; kazandırdığı birkaç dakikaya değmez.

Tolerans ve sabır

Hatırladın mı?

✎Konu anlatımı

Trafikte diğerkâmlık ve feragat nedir, farkı nedir? Engelli, yaşlı, çocuk ve hayvanlara nasıl davranılır?

Kısa cevap: Diğerkâmlık, başkasının yararını kendi yararından önce düşünmektir: “önce ben” yerine “önce sen”. Feragat, kendi hakkından gönüllü vazgeçmektir. Geçiş hakkın varken tali yoldakine yol vermek ikisini birlikte gösterir. Bu değerleri en çok engelli, yaşlı ve çocuk gibi korunmasız kişiler hak eder.

Ana yoldasın ve geçiş hakkı sende; tali yoldaki araç ise beş dakikadır çıkamıyor.

Diğerkâmlık ve feragat

Diğerkâmlık (özgecilik), başkasının iyiliğini kendininkinden önce düşünmektir; bencilliğin karşıtıdır. Yağmurda birikintinin yanında yavaşlayıp yayayı ıslatmamak buna örnektir. Burada vazgeçtiğin bir hak yoktur.

Feragat, sana ait bir haktan kendi isteğinle vazgeçmektir. Trafikte bu hak çoğu zaman geçiş hakkıdır, yani önce geçme sırası. Tali yolda uzun süredir bekleyen araca yol veren ana yol sürücüsü feragat eder. Başkası için vazgeçtiğinden diğerkâmlık da gösterir.

Feragat güvenliği bozmamalıdır. Yol vermek için ani fren yapmak ya da yayayı öbür şeritteki araçların önüne çağırmak iyilik değildir.

Değer haritası: değer → yoldaki davranış
DeğerYoldaki davranış
NezaketYol verene el kaldırıp teşekkür etmek
ToleransHatalı dönüş yapan yaşlı sürücüyü büyütmemek
SabırUzun kırmızıda korna çalmadan beklemek
DiğerkâmlıkPark ederken yandakine kapı açacak yer bırakmak
FeragatÖnce geldiği park yerini yaşlı sürücüye bırakmak
EmpatiYavaş yürüyen yaşlının yerine kendini koymak
Ek bilgi: haritanın öteki üç değeri

Saygı: yaşlı yayayı rahatsız etmekten kaçınmak. Yardımlaşma: aküsü biten araca kablo uzatmak. Sorumluluk: esneme başlayınca ilk tesiste mola vermek.

Korunmasız yol kullanıcıları

Engelli, yaşlı, hamile, çocuk ve bebek arabalı yayalar yolda daha yavaş ve korunmasızdır. Engelli park yerine, rampanın önüne ya da görme engellilerin sarı kabartmalı yoluna araç bırakmak onların yolunu keser.

Görme engelli yayayı beyaz bastonundan, kolundaki üç siyah yuvarlaklı sarı banttan ya da rehber köpeğinden tanırsın; onu görünce yavaşlar, gerekirse durursun (KTY md. 149). Kazalar her yıl pek çok kişiyi engelli bırakır.

Çocuklar park etmiş araçların arkasında görünmez, aracın hızını iyi kestiremez. Okul ve park çevresinde yavaşla; yola top gelirse ardından çocuk gelebilir. Yoldaki hayvanı da korna ile ürkütme; yavaşla, geçmesini bekle.

Akılda kalsın: Feragat = haktan vazgeçmek (geçiş hakkın vardı, kullanmadın). Diğerkâmlık = başkasını önce düşünmek, hak olmasa da. Top yola geldiyse çocuk da gelebilir.
Sınavda

Nasıl sorulurBir davranış verilir, hangi değere örnek olduğu sorulur.

TuzakVazgeçilen bir hak yokken yapılan iyiliğe feragat demek.

Sınavda işaretleKökte “hakkından vazgeçme” varsa feragat, “başkasını kendinden önce düşünme” varsa diğerkâmlık; ikisi de şıktaysa ve davranışta vazgeçilen bir hak varsa feragati seç.

⇄Eşleştirme davranış → değer

?Soru çöz çocuk ve top

Mahalle sokağında ilerleyen sürücü, park etmiş araçların arasından yola top yuvarlandığını görüyor.

Üstten görünüş.Görsel: Sınav Defteri

Buna göre sürücünün en doğru davranışı hangisidir?

✓ D. Topun peşinden bir çocuk gelebilir, park etmiş araçlar onu gizler; hız hemen düşürülür. A korna ve aynı hız tehlikeyi sürdürür, çocuk sesin yönünü kestiremeyebilir; B karşı şeride kaymak yalnız topu hesaba katar; C selektör araçların arkasındaki çocuğa ulaşmaz.

Karma tekrar

Bu sayfadan karışık 5 soru. Sınavdaki gibi konular karışık gelir; hangi konudan olduğunu çözümde görürsün. Birkaç gün sonra yeniden çöz.

?Soru 1

Yeşil ışık yanınca Mert'in önündeki araç yokuşta stop ediyor. Aracın arkasında “acemi sürücü” yazıyor. Mert korna çalmıyor, söylenmiyor; “herkes bir gün acemiydi” diye düşünüp sürücünün aracı yeniden çalıştırmasını bekliyor.

Mert'in bu davranışı en çok hangi değeri gösterir?

✓ A. Mert, acemi sürücünün kasıtsız hatasını büyütmüyor, anlayışla karşılıyor; bu toleranstır (hoşgörü). B feragat kendine ait bir haktan vazgeçmektir, burada vazgeçilen bir hak yok; C yardımlaşma zorda kalana fiilen el uzatmaktır, Mert yalnız bekliyor; D sorumluluk kendi görevini yapıp davranışının sonucunu üstlenmektir.Kaynak: bu sayfa · Tolerans ve sabır

?Soru 2

Trafikte kimse zorlamadığı ve ceza korkusu olmadığı hâlde kurallara gönülden uymak, yazılı olmayan saygı ve nezaket davranışlarını da sürdürmektir.

Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?

✓ B. Tanımın iki parçası var: kurala ceza korkusu olmadan uymak ve yazısız nezaket; ikisi birlikte trafik adabıdır. A trafik kuralı yazılıdır ve uyulmasını ceza sağlar, “gönülden” sözü ona uymaz; C empati kendini karşındakinin yerine koymaktır; D tolerans başkasının hatasını hoş görmektir.Kaynak: bu sayfa · Trafik adabı nedir?

?Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi trafikte yardımlaşma sayılmaz?

✓ C. Radarı haber vermek, hız sınırını aşan sürücünün cezadan kaçmasına yarar; tehlikeli sürüş sürer, bu yüzden yardımlaşma değil sorumsuzluğa ortaklıktır. A zorda kalana fiilen yardımdır; B hatayı kırmadan söyleyen nezaketli uyarıdır; D kazazedeye destektir, kaza yerinden geçen sürücünün görevi de budur.Kaynak: bu sayfa · Saygı, nezaket ve yardımlaşma

?Soru 4

Alkollü araç kullanan bir sürücüde,
I. Tepki süresinin uzaması
II. Görüş alanının daralması
III. Riske girme isteğinin azalması
durumlarından hangilerinin görülmesi beklenir?

✓ B. Alkol algıyı ve tepkiyi yavaşlatır, görüş alanını daraltır; I ve II doğrudur. III yanlıştır: alkol kendini frenleme gücünü azaltır, riske girme isteğini artırır. A görüşün daralmasını (II) atlar; C ve D alkolün sürücüyü temkinli yaptığı yanılgısına (III) düşer.Kaynak: bu sayfa · Sorumluluk: yorgunluk, dikkat, alkol

?Soru 5

Mahalle sokağında ilerleyen sürücü, park etmiş araçların arasından yola top yuvarlandığını görüyor.

Üstten görünüş.Görsel: Sınav Defteri

Buna göre sürücünün en doğru davranışı hangisidir?

✓ D. Topun peşinden bir çocuk gelebilir, park etmiş araçlar onu gizler; hız hemen düşürülür. A korna ve aynı hız tehlikeyi sürdürür, çocuk sesin yönünü kestiremeyebilir; B karşı şeride kaymak yalnız topu hesaba katar; C selektör araçların arkasındaki çocuğa ulaşmaz.Kaynak: bu sayfa · Diğerkâmlık, feragat ve korunmasızlar
+
Daha fazla soru çözmek ister misin?Trafik Adabı soruları hazırlanıyor. Şimdilik bu sayfadaki etkinlikler ve sondaki karma tekrarla kendini dene.
Soru çöz →