Bayılan kişiye ne yapılır? Bayılma, koma ve şok farkı
MTSK · İlk Yardım · Okuma 3 dk · 2 etkinlik
Önce hatırlaŞok nedir, şok belirtileri nelerdir, şok pozisyonu nasıl verilir?Bu konunun bağlandığı sayfadan (Kanamalar ve şok). Önce kendin cevapla, sonra aç.
Şok, dolaşım bozulduğu için dokulara yeterli oksijen gitmemesidir. Hızlı ve zayıf nabız, hızlı ve yüzeysel solunum, soğuk-soluk-nemli cilt, susuzluk ve huzursuzlukla belirir. 112 aranır, kişi sırtüstü yatırılır; yaralanma yoksa bacaklar 30–60 derece kaldırılır, üstü örtülür, yiyecek-içecek verilmez.
✎Konu anlatımı
Bayılan kişiye ne yapılır, bayılma ile koma arasındaki fark nedir?
Kısa cevap: Bayılma, beyne giden kanın kısa süre azalmasıyla olan geçici bilinç kaybıdır. Kişi düz zemine sırtüstü yatırılır, sıkı giysileri gevşetilir ve şok pozisyonu verilir. Kolonya koklatılmaz, su dökülmez, tokat atılmaz, yiyecek-içecek verilmez, oturtulmaz. Koma ise uyandırılamayan derin bilinç kaybıdır.Sıcak bir otobüste ayakta giden birinin gözleri kararıp dizleri bükülüyorsa, en doğru yer sandalye değil yerdir.
Bayılma
Beyne giden kanın geçici olarak azalmasıyla olan kısa bilinç kaybına bayılma denir. Korku, heyecan, sıcak, kapalı ve havasız ortam, açlık ya da aniden ayağa kalkmak bayılmaya yol açabilir. Önce baş dönmesi, bulantı, terleme, soğuk cilt, görme bulanıklığı ve kulak çınlaması olur.
Kişiyi düz zemine sırtüstü yatır, sıkı giysilerini gevşet ve şok pozisyonu ver; bu pozisyonu Kanamalar ve şok sayfasında gördük. 20. haftası geçmiş gebeyi sol yanına yatır. Nefes yoksa 112'yi ara ve temel yaşam desteğine başla.
Yapılmazlar: sandalyeye ya da yüksek bir yere oturtmak, kolonya ya da amonyak koklatmak, su dökmek, tokat atmak, yiyecek ya da içecek vermek.
Koma
İç ve dış uyaranlara tepki vermeyen, gözleri kapalı ve uyandırılamayan duruma koma denir. Bilinç bozukluğu olan kişide 112 aranır. Nefes yoksa temel yaşam desteği, nefes varsa ve yaralanma şüphesi yoksa derlenme pozisyonu uygulanır.
| Durum | Ne olur? | Bilinç |
|---|---|---|
| Şok | dokulara yeterli oksijen gitmez | açık ya da bulanık |
| Bayılma | beyne giden kan kısa süre azalır | kısa süre kaybolur |
| Koma | derin, uzun bilinç kaybı | kapalı, uyandırılamaz |
Nasıl sorulurBayılan kişiye yapılmaması gereken davranış ya da verilecek pozisyon sorulur; şok, bayılma ve koma tanımları yan yana verilir.
TuzakKolonya koklatmayı ya da yüzüne su serpmeyi doğru saymak.
İpucuHalk arasında bilinen “ayıltma” yöntemlerinin hepsi yanlış şıktır.
?Soru çöz olumsuz kök
Otobüs durağında bir kadın başının döndüğünü söyleyip yere yığılıyor. Kısa süre sonra gözlerini açıyor; nefesi düzenli.
Bu kadına aşağıdakilerden hangisi yapılmamalıdır?
?Soru çöz görselli şıklar
Sıcak bir salonda ayakta duran bir genç yere yığılıyor, kısa sürede gözlerini açıyor; nefesi düzenli, yaralanması yok.
Bu gence hangi pozisyon verilmelidir?